Sahih al-Bukhari, xadiiska 4328
Waxaa weriyey Abu Musa al-Ash'ari. Qoraal Carabi ah oo wata tarjumaad iyo sharaxaad noo gaar ah.
Waxaa weriyey Abu Musa al-Ash'ari
Sahih al-Bukhari guud ahaan waxaa loo tixgeliyaa mid lagu kalsoonaan karo.
Riwaayadda
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْعَلاَءِ، حَدَّثَنَا أَبُو أُسَامَةَ، عَنْ بُرَيْدِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ، عَنْ أَبِي بُرْدَةَ، عَنْ أَبِي مُوسَى ـ رضى الله عنه ـ قَالَ كُنْتُ عِنْدَ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم وَهْوَ نَازِلٌ بِالْجِعْرَانَةِ بَيْنَ مَكَّةَ وَالْمَدِينَةِ وَمَعَهُ بِلاَلٌ، فَأَتَى النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم أَعْرَابِيٌّ فَقَالَ أَلاَ تُنْجِزُ لِي مَا وَعَدْتَنِي. فَقَالَ لَهُ " أَبْشِرْ ". فَقَالَ قَدْ أَكْثَرْتَ عَلَىَّ مِنْ أَبْشِرْ. فَأَقْبَلَ عَلَى أَبِي مُوسَى وَبِلاَلٍ كَهَيْئَةِ الْغَضْبَانِ فَقَالَ " رَدَّ الْبُشْرَى فَاقْبَلاَ أَنْتُمَا ". قَالاَ قَبِلْنَا. ثُمَّ دَعَا بِقَدَحٍ فِيهِ مَاءٌ فَغَسَلَ يَدَيْهِ وَوَجْهَهُ فِيهِ، وَمَجَّ فِيهِ، ثُمَّ قَالَ " اشْرَبَا مِنْهُ، وَأَفْرِغَا عَلَى وُجُوهِكُمَا وَنُحُورِكُمَا، وَأَبْشِرَا ". فَأَخَذَا الْقَدَحَ فَفَعَلاَ، فَنَادَتْ أُمُّ سَلَمَةَ مِنْ وَرَاءِ السِّتْرِ أَنْ أَفْضِلاَ لأُمِّكُمَا. فَأَفْضَلاَ لَهَا مِنْهُ طَائِفَةً.
Abu Burda wuxuu ka wariyey: Abu Musa wuxuu yiri,
"Waxaan la joogay Nebiga ﷺ markii uu degay Al-Ji'rana, oo ah meel u dhaxaysa Makka iyo Madiina, waxaana la socday Bilaal. Nin reer miyi ah ayaa u yimid Nebiga ﷺ wuxuuna yiri, 'Miyaadan ii fulinayn wixii aad ii ballanqaadday?' Nebigu ﷺ wuxuu yiri, 'Bishaarayso (waxaan kuu samayn doono).' Ninkii reer miyiga ahaa wuxuu yiri, 'Waad igu badisay bishaarayso.' Markaas Nebigu ﷺ wuxuu u jeestay Abu Musa iyo Bilaal isagoo u muuqda mid xanaaqsan, wuxuuna yiri, 'Ninka reer miyiga ahi wuu diiday bishaarada, idinku qaata.' Labadooduba waxay yiraahdeen, 'Waan qaannay.' Kadib Nebigu ﷺ wuxuu dalbaday weel biyo leh, wuxuuna ku dhaqday gacmihiisa iyo wajigiisa, afkiisana biyo ayuu ku celiyay weelka, dabadeedna wuxuu yiri, 'Ka cabba, wejigiinna iyo laabtiinnana ku shubta, kuna bishaaraysta.' Way qaateen weelkii wayna sameeyeen sidii la faray. Ummu Salama ayaa ka soo dhawaaqday daaha gadaashiisa, 'Hooyadiinna wax uga taga.' Markaasay qayb ka mid ah iyada uga tageen."
Tarjumaad iyo sharaxaad ay samaysay Khutba World, oo laga tarjumay Carabiga.
Nabigu ﷺ wuxuu saxaabadiisa ugu bishaareeyey bishaaro wanaagsan, biyahana wuu barakeeyey.
Meel u dhexaysa Maka iyo Madiina oo Nabigu ﷺ xilligaas joogay.
Farriin rajo iyo farxad keenta.
Barako iyo khayr uu Alle bixiyo.
Culimadu waxay tilmaamaan in Nabigu ﷺ ku dhiirrigeliyey saxaabadiisa inay aqbalaan bishaarada wanaagsan, xataa markii reer baadiyuhu diiday. Werintani sidoo kale waxay muujinaysaa sida ay u ixtiraamayeen iyo inay barako ka raadinayeen biyihii uu isticmaalay. Tani ma aha fasax guud oo lagu curin karo cibaadooyin diini ah; dhaqannada noocaas ah waa in lagu saleeyaa waxa si sugan looga weriyey Nabiga ﷺ.
- Rajo geli oo dhiirrigeli dadka kale marka ay welwel ama niyad-jab qabaan.
- Nabiga ﷺ ixtiraam adigoo raacaya tusaalihiisa sugan.
- Waxa aad haysato dadka kale la wadaag, ehelkana tixgeli, sida ay Abo Muusa iyo Bilaal ula dhaqmeen Ummu Salama.
Maalin kasta xadiis, kuna qoran luqaddaada
Abku wuxuu maalin kasta ku siinayaa xadiis wata sharaxaad, sidoo kalena ah wijit taleefankaaga ku jira. Waa bilaash.