Sahih al-Bukhari, xadiiska 4329
Waxaa weriyey Yala ibn Umayya. Qoraal Carabi ah oo wata tarjumaad iyo sharaxaad noo gaar ah.
Laga soo bilaabo al‑Bukhari dib ilaa Ata
- 1Ya'qub ibn Ibrahimwuxuu u sheegay al‑Bukhariيَعْقُوبُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ
- 2Isma'ilإِسْمَاعِيلُ
- 3Ibn Jurayjابْنُ جُرَيْجٍ
- 4Ataعَطَاءٌ
Siday u kala horreeyaan qoraalka Carabiga ee riwaayaddan. Magacyada waxaa laga soo rogay Carabiga loona qoray farta Laatiinka. Sahih al-Bukhari guud ahaan waxaa loo tixgeliyaa mid lagu kalsoonaan karo.
Riwaayadda
حَدَّثَنَا يَعْقُوبُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ، حَدَّثَنَا إِسْمَاعِيلُ، حَدَّثَنَا ابْنُ جُرَيْجٍ، قَالَ أَخْبَرَنِي عَطَاءٌ، أَنَّ صَفْوَانَ بْنَ يَعْلَى بْنِ أُمَيَّةَ، أَخْبَرَ أَنَّ يَعْلَى كَانَ يَقُولُ لَيْتَنِي أَرَى رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم حِينَ يُنْزَلُ عَلَيْهِ. قَالَ فَبَيْنَا النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم بِالْجِعْرَانَةِ وَعَلَيْهِ ثَوْبٌ قَدْ أُظِلَّ بِهِ، مَعَهُ فِيهِ نَاسٌ مِنْ أَصْحَابِهِ، إِذْ جَاءَهُ أَعْرَابِيٌّ عَلَيْهِ جُبَّةٌ مُتَضَمِّخٌ بِطِيبٍ فَقَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ كَيْفَ تَرَى فِي رَجُلٍ أَحْرَمَ بِعُمْرَةٍ فِي جُبَّةٍ بَعْدَ مَا تَضَمَّخَ بِالطِّيبِ فَأَشَارَ عُمَرُ إِلَى يَعْلَى بِيَدِهِ أَنْ تَعَالَ. فَجَاءَ يَعْلَى فَأَدْخَلَ رَأْسَهُ، فَإِذَا النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم مُحْمَرُّ الْوَجْهِ، يَغِطُّ كَذَلِكَ سَاعَةً، ثُمَّ سُرِّيَ عَنْهُ فَقَالَ " أَيْنَ الَّذِي يَسْأَلُنِي عَنِ الْعُمْرَةِ آنَفًا ". فَالْتُمِسَ الرَّجُلُ فَأُتِيَ بِهِ فَقَالَ " أَمَّا الطِّيبُ الَّذِي بِكَ فَاغْسِلْهُ ثَلاَثَ مَرَّاتٍ، وَأَمَّا الْجُبَّةُ فَانْزِعْهَا، ثُمَّ اصْنَعْ فِي عُمْرَتِكَ كَمَا تَصْنَعُ فِي حَجِّكَ ".
Waxaa ka warramay Safwaan bin Yacalla bin Umaya: Yacalla wuxuu odhan jiray,
"Waxaan jeclaan lahaa inaan arko Rasuulka Allah ﷺ xilliga loo soo dejinayo waxyiga." Yacalla wuxuu intaa ku daray, "Intii uu Nabigu ﷺ joogay Al-Jicraana, oo lagu hoos qarinayey maro (teendho ahaan), ayadoo ay la joogaan qaar ka mid ah asxaabtiisa, waxaa u yimid nin reer baadiye ah oo xidhan jaakad kuna carfin badan. Wuxuu yidhi, 'Rasuulkii Allow ﷺ! Maxaad ka qabtaa nin xidhay xijaabka Cumrada isagoo xidhan jaakad kadib markii uu isku carfiyey?' Cumar wuxuu gacanta ugu tilmaamay Yacalla inuu soo dhowaado. Yacalla waa yimid oo madaxiisa geliyey marada hoosteeda, wuxuuna arkay Nabiga ﷺ oo wejigiisu cas yahay, markii xaaladdaasi ka tagtay, wuxuu yidhi, 'Xaggee buu jiraa kii iga weydiiyey Cumrada daqiiqado ka hor?' Ninkii waa la raadiyey oo la keenay. Nabigu ﷺ wuxuu ku yidhi, 'Ku saabsan cadarka aad ismarisay, maydh saddex jeer, jaakaddana iska saar, kadibna samee Cumradaada sidaad u samayso Xajkaaga.'
Tarjumaad iyo sharaxaad ay samaysay Khutba World, oo laga tarjumay Carabiga.
Qofka galaa ixraamka waa inuu iska maydhaa barfuumka oo iska siibaa dharka tolmada leh ee laga reebay.
Al-Ji‘raana, ayaa nin barfuum marsaday oo khamiis xiran weydiiyey waxa uu samaynayo markii uu cumrada u galay ixraamka. Yacla ibn Umayya ayaa munaasabaddan ku arkay Nebiga ﷺ oo waxyi loo keenayo.
Xaaladda cibaado ee qofku galo si uu u guto xajka ama cumrada, taas oo leh xeerar u gaar ah.
Meel u dhexaysa Makka iyo Daa’if oo Nebigu ﷺ degganaa.
Dhar la tolay oo ninku xirnaa, kaas oo sida tilmaanta lagu faray inuu iska bixiyo.
Culimadu waxay xadiiskan ka fahmeen in qofka ixraamka ku jira laga rabo inuu iska maydho barfuumkii uu jirkiisa hore ugu marsaday, isla markaana uu iska bixiyo dharka tolmada leh ee laga reebay. Amarka ah in barfuumka saddex jeer la maydho si cad ayaa xadiiskan loogu sheegay. Hadalka ah inuu cumradiisa ku sameeyo waxa uu xajkiisa ku samayn lahaa wuxuu tilmaamayaa isu ekaanshaha cibaadooyinka; hase yeeshee xeerarka gaarka ah ee cumradu weli way khuseeyaan. Madh-habyadu waxay ka hadlaan faahfaahinta barfuumka la marsaday ka hor ama ka dib gelitaanka ixraamka iyo cawaaqibta jebinta xeerka; qoraalkani keligiis arrimahaas si buuxda ugama faalloodo.
- Ka hor intaadan ixraamka gelin, hubi in dharkaaga iyo waxyaabaha aad isku qurxiso ay waafaqsan yihiin xeerarka xajka ama cumrada.
- Haddii aad inta cibaadadu socoto ka shakido xeer, weydii qof aqoon leh oo raac sharaxaad lagu kalsoon yahay.
- Khaladka si deggan oo ficil ah u sax: tallaabooyinka laguu faray qaad marka aad ogaato tilmaanta saxda ah.
Xadiiskan saxiixa ah isaguna wuxuu ka dhacay Al-Ji‘raana, wuxuuna bixiyaa macluumaad dheeraad ah oo ku saabsan su’aalihii halkaas Nebiga ﷺ la weydiiyey.
Sahih al-Bukhari · #4327 (Sahih)Xadiiskan saxiixa ah isaguna wuxuu ka hadlayaa xeerarka qofka ixraamka ku jira, sidaas darteedna wuxuu waxtar u leeyahay dhammaystirka fahamka xeerarka dharka.
Maalin kasta xadiis, kuna qoran luqaddaada
Abku wuxuu maalin kasta ku siinayaa xadiis wata sharaxaad, sidoo kalena ah wijit taleefankaaga ku jira. Waa bilaash.