Duullaamadii Nabiga ﷺ · Sahih al-Bukhari

Sahih al-Bukhari, xadiiska 4346

Waxaa weriyey Abu Musa al-Ash'ari. Qoraal Carabi ah oo wata tarjumaad iyo sharaxaad noo gaar ah.

Sahih (lagu kalsoon yahay)Buugga: Duullaamadii Nabiga ﷺ
صحيح البخاري
Yaa weriyey?

Waxaa weriyey Abu Musa al-Ash'ari

Sahih (lagu kalsoon yahay)

Sahih al-Bukhari guud ahaan waxaa loo tixgeliyaa mid lagu kalsoonaan karo.

Riwaayadda

Qoraalka Carabiga

حَدَّثَنِي عَبَّاسُ بْنُ الْوَلِيدِ، حَدَّثَنَا عَبْدُ الْوَاحِدِ، عَنْ أَيُّوبَ بْنِ عَائِذٍ، حَدَّثَنَا قَيْسُ بْنُ مُسْلِمٍ، قَالَ سَمِعْتُ طَارِقَ بْنَ شِهَابٍ، يَقُولُ حَدَّثَنِي أَبُو مُوسَى الأَشْعَرِيُّ ـ رضى الله عنه ـ قَالَ بَعَثَنِي رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم إِلَى أَرْضِ قَوْمِي، فَجِئْتُ وَرَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم مُنِيخٌ بِالأَبْطَحِ فَقَالَ ‏"‏ أَحَجَجْتَ يَا عَبْدَ اللَّهِ بْنَ قَيْسٍ ‏"‏‏.‏ قُلْتُ نَعَمْ يَا رَسُولَ اللَّهِ‏.‏ قَالَ ‏"‏ كَيْفَ قُلْتَ ‏"‏‏.‏ قَالَ قُلْتُ لَبَّيْكَ إِهْلاَلاً كَإِهْلاَلِكَ‏.‏ قَالَ ‏"‏ فَهَلْ سُقْتَ مَعَكَ هَدْيًا ‏"‏‏.‏ قُلْتُ لَمْ أَسُقْ‏.‏ قَالَ ‏"‏ فَطُفْ بِالْبَيْتِ وَاسْعَ بَيْنَ الصَّفَا وَالْمَرْوَةِ ثُمَّ حِلَّ ‏"‏‏.‏ فَفَعَلْتُ حَتَّى مَشَطَتْ لِي امْرَأَةٌ مِنْ نِسَاءِ بَنِي قَيْسٍ، وَمَكُثْنَا بِذَلِكَ حَتَّى اسْتُخْلِفَ عُمَرُ‏.‏

Tarjumaad

Abuu Muusa Al-Ashcari — raḍiya Allāhu ʿanhu — wuxuu yiri: Rasūlullāh ﷺ wuxuu ii diray dhulkii qoomkayga, markaan soo laabtayna Rasūlullāh ﷺ wuxuu degganaa Al-Abṭax. Wuxuu igu yiri:

"Ma xajisay, Cabdullaahi bin Qaysow?" Waxaan iri: "Haa, Rasūlullāhow ﷺ." Wuxuu yiri: "Maxaad tiri?" Waxaan iri: "Waxaan iri Labbayk, waxaanan niyeystay sidaad adigu u niyeysatay." Wuxuu yiri: "Ma wadatay xoolo qalin ah (hadi)?" Waxaan iri: "Ma aanan wadin." Markaasuu yiri: "Sidaa darteed, Baytka ṭawaaf ku samee, kadibna Safiga iyo Marwada dhexdooda orod (Sacdi), markaasna xalaalow (ka bax ixraamka)." Sidaasaan yeelay ilaa haweeney reer Banuu Qays ah ay ii shanleysay, arrintaasna waan ku sii soconnay ilaa Cumar khilaafada loo doortay.

Tarjumaad iyo sharaxaad ay samaysay Khutba World, oo laga tarjumay Carabiga.

Fariinta Muhiimka ah

Qofkii aan wadan neef xoolo allabari ah waxaa lagu amray inuu ka baxo ixraamka ka dib dawaafka iyo saciga.

Erayada adag oo la sharxay
ixraam

Xaaladda cibaadada ee qofku ku galo xajka ama cumrada, isaga oo ka reebaya naftiisa falal gaar ah.

hadyi

Xoolo allabari ah oo xajka loo kaxeeyo ama meesha lagu qalo.

saci

Socodka toddoba jeer ah ee u dhexeeya buuraha Safa iyo Marwa, kaas oo qayb ka ah xajka.

Waxa culimadu ka fahmeen

Culimadu waxay werintan ka fahmeen in qofkii xajka ku bilaaba niyad guud, aan wadan xoolo allabari ah, oo Nabiga ﷺ la faray, uu ka bixi karay ixraamka ka dib dawaafka iyo saciga. Tani waxay waafaqsan tahay tamattuuc: cumrada ka dib, xaajigu ixraamka ayuu ka baxaa, dabadeedna mar kale ayuu u galaa ixraamka xajka. Madh-habyadu waxay ka doodaan shuruudaha iyo cawaaqibta saxda ah ee falkaas; werintuna waxay adkaynaysaa in wadashada xoolaha allabarigu ay wax ka beddesho tilmaanta la bixinayo.

Casharrada maanta
  1. Ka hor intaadan safrin baro xeerarka khuseeya nooca xajkaaga iyo inaad xoolo allabari ah wadato iyo in kale.
  2. Haddii niyaddaadu ama tallaabooyinka xajku kuu caddayn waayaan, weydii qof aqoon u leh.
  3. Tilmaamaha diinta si cad u bixi, kuna dabaq duruufaha qofka.
الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

Maalin kasta xadiis, kuna qoran luqaddaada

Abku wuxuu maalin kasta ku siinayaa xadiis wata sharaxaad, sidoo kalena ah wijit taleefankaaga ku jira. Waa bilaash.