Sahih al-Bukhari, xadiiska 4484
Waxaa weriyey Aisha. Qoraal Carabi ah oo wata tarjumaad iyo sharaxaad noo gaar ah.
Laga soo bilaabo al‑Bukhari dib ilaa Salim ibn Abdullah
- 1Isma'ilwuxuu u sheegay al‑Bukhariإِسْمَاعِيلُ
- 2Malikمَالِكٌ
- 3Ibn Shihabابْنِ شِهَابٍ
- 4Salim ibn Abdullahسَالِمِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ
Siday u kala horreeyaan qoraalka Carabiga ee riwaayaddan. Magacyada waxaa laga soo rogay Carabiga loona qoray farta Laatiinka. Sahih al-Bukhari guud ahaan waxaa loo tixgeliyaa mid lagu kalsoonaan karo.
Riwaayadda
حَدَّثَنَا إِسْمَاعِيلُ، قَالَ حَدَّثَنِي مَالِكٌ، عَنِ ابْنِ شِهَابٍ، عَنْ سَالِمِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ، أَنَّ عَبْدَ اللَّهِ بْنَ مُحَمَّدِ بْنِ أَبِي بَكْرٍ، أَخْبَرَ عَبْدَ اللَّهِ بْنَ عُمَرَ، عَنْ عَائِشَةَ ـ رضى الله عنها ـ زَوْجِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم قَالَ " أَلَمْ تَرَىْ أَنَّ قَوْمَكِ بَنَوُا الْكَعْبَةَ وَاقْتَصَرُوا عَنْ قَوَاعِدِ إِبْرَاهِيمَ ". فَقُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ أَلاَ تَرُدُّهَا عَلَى قَوَاعِدِ إِبْرَاهِيمَ قَالَ " لَوْلاَ حِدْثَانُ قَوْمِكِ بِالْكُفْرِ ". فَقَالَ عَبْدُ اللَّهِ بْنُ عُمَرَ لَئِنْ كَانَتْ عَائِشَةُ سَمِعَتْ هَذَا مِنْ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم مَا أُرَى رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم تَرَكَ اسْتِلاَمَ الرُّكْنَيْنِ اللَّذَيْنِ يَلِيَانِ الْحِجْرَ، إِلاَّ أَنَّ الْبَيْتَ لَمْ يُتَمَّمْ عَلَى قَوَاعِدِ إِبْرَاهِيمَ.
Waxaa nooga warramay Ismaaciil, wuxuu yiri: Waxaa ii warramay Maalik, oo ka weriyey Ibnu Shihaab, oo ka weriyey Saalim bin Cabdullaahi, in Cabdullaahi bin Muxammad bin Abii Bakar uu u warramay Cabdullaahi bin Cumar, oo ka weriyey Caasha — raḍiya Allāhu ʿanhā — oo ahayd xaaskii Nebiga ﷺ, in Rasuulka Alle ﷺ uu yiri:
"Miyaadan arkin in qoomkaagu ay dhisbeen Kacbada balse ay ka gaabiyeen aasaaskii Ibraahiim?" Markaas baan iri: "Rasuulkii Allow ﷺ! Miyaadan ku celin aasaaskii Ibraahiim?" Wuxuu yiri: "Haddii aysan qoomkaagu ku cusboonayn diinta Islaamka (oo aysan dhawayn xilligii jaahiliyada), waan samayn lahaa." Cabdullaahi bin Cumar wuxuu yiri: "Haddii Caasha ay tan ka maqashay Rasuulka Alle ﷺ, uma malaynayo in Rasuulka Alle ﷺ uu ka tagay taabashada labada rukun ee xiga Xijriga, sabab aan ahayn in Gurigu (Kacadu) uusan ku dhammaystirnayn aasaaskii Ibraahiim."
Tarjumaad iyo sharaxaad ay samaysay Khutba World, oo laga tarjumay Carabiga.
Nabigu ﷺ wuxuu Ka‘bada uga tegay sidii ay ahayd si uusan dadkiisa u fogeyn.
Aasaaskii asalka ahaa ee Ibraahim iyo Ismaaciil ay Ka‘bada ku dhiseen.
Qaybta nus-wareegga ah ee gidaarka leh ee Ka‘bada ku dheggan, taas oo ka mid ahayd Baytka markii markii hore la dhisay.
Labada gees ee Ka‘bada ee dhinaca kaga beegan Hijrka.
Culimada hore waxay xadiiskan ka fahmeen in isbeddel sax ah laga baaqsan karo haddii uu keeni karo qalalaase weyn ama dadka diinta ka fogeyn karo. Nabigu ﷺ wuxuu daryeelka iyo fahamka ummaddiisa ka hormariyey in Ka‘bada isla markiiba dib loo dhiso. Ibnu Cumar sidoo kale wuxuu ka fahmay sababta uu ﷺ u taaban waayey labada gees ee Hijrka ku xiga: dhinacaasi kama mid ahayn Ka‘bada sidii loogu dhisay aasaasyadii Ibraahim. Madhhabyada fiqhigu taabashada geesaha waxay u tixgeliyaan arrin cibaado ah; xadiiskani wuxuu caddeynayaa in qaab-dhismeedkii taariikhiga ahaa ee Ka‘badu arrintan saamayn ku leeyahay.
- Isbeddel wanaagsan si taxaddar leh u samee, kana fiirso sida dadku u fahmi doonaan.
- Marka aad go’aan sharxayso, caddee waxa saxda ah iyo sababta waqtiga ku habboon u muhiim yahay.
- Ixtiraamka goobaha barakaysan ku lammaani aqoonta taariikhdooda iyo axkaamta cibaadada.
Xadiiskan, oo ku jira isla cutubka tafsiirka, wuxuu bixiyaa macluumaad dheeraad ah oo ku saabsan Ka‘bada iyo fasiraadda waxyiga.
Sahih al-Bukhari · #4483 (Sahih)Cumar wuxuu halkaas ku sheegay sida ra’yigiisu ugu waafaqay waxyiga; labada werinna waxay wada muujinayaan xikmadda ficilka.
Sahih al-Bukhari · #4485 (Sahih)Xadiiskan saxiixa ahi wuxuu isla cutubka si toos ah uga horreeyaa ama uga dambeeyaa werintan, wuxuuna dhammaystirayaa macnaha tafsiirka.
Maalin kasta xadiis, kuna qoran luqaddaada
Abku wuxuu maalin kasta ku siinayaa xadiis wata sharaxaad, sidoo kalena ah wijit taleefankaaga ku jira. Waa bilaash.