Sahih al-Bukhari, xadiiska 4653
Waxaa weriyey Abdullah ibn Abbas. Qoraal Carabi ah oo wata tarjumaad iyo sharaxaad noo gaar ah.
Waxaa weriyey Abdullah ibn Abbas
Sahih al-Bukhari guud ahaan waxaa loo tixgeliyaa mid lagu kalsoonaan karo.
Riwaayadda
حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ عَبْدِ اللَّهِ السُّلَمِيُّ، أَخْبَرَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ الْمُبَارَكِ، أَخْبَرَنَا جَرِيرُ بْنُ حَازِمٍ، قَالَ أَخْبَرَنِي الزُّبَيْرُ بْنُ خِرِّيتٍ، عَنْ عِكْرِمَةَ، عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ ـ رضى الله عنهما ـ قَالَ لَمَّا نَزَلَتْ {إِنْ يَكُنْ مِنْكُمْ عِشْرُونَ صَابِرُونَ يَغْلِبُوا مِائَتَيْنِ} شَقَّ ذَلِكَ عَلَى الْمُسْلِمِينَ حِينَ فُرِضَ عَلَيْهِمْ أَنْ لاَ يَفِرَّ وَاحِدٌ مِنْ عَشَرَةٍ، فَجَاءَ التَّخْفِيفُ فَقَالَ رالآنَ خَفَّفَ اللَّهُ عَنْكُمْ وَعَلِمَ أَنَّ فِيكُمْ ضُعْفًا فَإِنْ يَكُنْ مِنْكُمْ مِائَةٌ صَابِرَةٌ يَغْلِبُوا مِائَتَيْنِ}. قَالَ فَلَمَّا خَفَّفَ اللَّهُ عَنْهُمْ مِنَ الْعِدَّةِ نَقَصَ مِنَ الصَّبْرِ بِقَدْرِ مَا خُفِّفَ عَنْهُمْ.
Waxaa ka warramay Ibn Cabbaas – raalli Allahu ka ahaadee – wuxuu yiri: Markii la soo dejiyey aayadda: {Haddii idinka mid ah labaatan qof oo samir badan yihiin, waxay ka adkaanayaan laba boqol}, arrintaasi way ku culaysatay Muslimiinta markii lagu waajibiyey inaan hal qof ka cararin toban qof. Kadibna waxaa yimid fududayn, oo Allah wuxuu yiri: {Hadda Allah wuu idin fududeeyey, wuxuuna ogaaday inaad daciif tihiin. Haddaba haddii idinka mid ah boqol qof oo samir badan yihiin, waxay ka adkaanayaan laba boqol}. Wuxuu yiri: Markii Allah ka fududeeyey tirada cadowga ee ay tahay inay Muslimiintu u adkeystaan, waxaa hoos u dhacay samirkoodii iyo adkeysigoodii intii la eg fududaynta loo sameeyey.
Tarjumaad iyo sharaxaad ay samaysay Khutba World, oo laga tarjumay Carabiga.
Allah wuxuu fududeeyay waajibka dagaalka, wuxuuna waafajiyay awoodda aadanaha.
Werintu waxay si cad u sheegaysaa sababta: waajibkii ugu horreeyay ee ahaa in hal Muslim ahi ka hor istaago toban cadow ayaa Muslimiinta ku cuslaaday. Dabadeed saamiga waa la fududeeyay oo wuxuu noqday hal qof oo ka hor taga laba.
Mu’miniinta aan ka cararin dagaalka ee boosaskooda ku adkaysta.
Waajibka oo la dhimay tabardarrada uu Allah ku ogaa mu’miniinta darteed.
Halkan: adkaysi iyo is-xakamayn marka cadowga lala kulmo.
Culimada tafsiirka ee hore waxay werintan ku xidhaan aayadaha is xiga ee Suurat al-Anfaal (8:65–66): markii hore mu’miniinta waxaa laga dalbaday inay ku adkaystaan ciidan tiro badan, dabadeed culayska waa la fududeeyay oo wuxuu noqday hal qof oo ka hor taga laba. Waxay arrintan ka fahmeen in waxyi dambe uu fududayn karo waajib hore, iyo in waajibaadka diintu tixgeliyaan awoodda aadanaha. Hadalka sheegaya in adkaysigii si isu dhigma u yaraaday wuxuu tilmaamayaa saamiga labada tiro ee la rabay.
- Waajibaadka si dhab ah u qaado, balse markaad qorshaynayso dadaalkaaga tixgeli awooddaada dhabta ah.
- Marka culays la fududeeyo, fursaddaas si masuuliyad leh uga faa’iidayso, kuna adkayso qiyamkaaga.
- Xaaladaha adag ku adkayso, adigoo kaalmo ka raadinaya Allah iyo dad lagu kalsoon yahay.
Werintan kale ee Ibnu Cabbaas waxay sidoo kale ka hadlaysaa aayadaha ku saabsan adkaysiga iyo fududaynta saamiga dagaalka.
Sahih al-Bukhari · #4651 (Sahih)Werintani waxay sharraxaad dheeraad ah ka bixinaysaa aayadaha Suurat al-Anfaal ee ka hadlaya in cadowga laga hor istaago.
Maalin kasta xadiis, kuna qoran luqaddaada
Abku wuxuu maalin kasta ku siinayaa xadiis wata sharaxaad, sidoo kalena ah wijit taleefankaaga ku jira. Waa bilaash.