Sahih al-Bukhari, xadiiska 4670
Waxaa weriyey Abdullah ibn Umar. Qoraal Carabi ah oo wata tarjumaad iyo sharaxaad noo gaar ah.
Waxaa weriyey Abdullah ibn Umar
Sahih al-Bukhari guud ahaan waxaa loo tixgeliyaa mid lagu kalsoonaan karo.
Riwaayadda
حَدَّثَنَا عُبَيْدُ بْنُ إِسْمَاعِيلَ، عَنْ أَبِي أُسَامَةَ، عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ، عَنْ نَافِعٍ، عَنِ ابْنِ عُمَرَ ـ رضى الله عنهما ـ قَالَ لَمَّا تُوُفِّيَ عَبْدُ اللَّهِ جَاءَ ابْنُهُ عَبْدُ اللَّهِ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَسَأَلَهُ أَنْ يُعْطِيَهُ قَمِيصَهُ يُكَفِّنُ فِيهِ أَبَاهُ فَأَعْطَاهُ، ثُمَّ سَأَلَهُ أَنْ يُصَلِّيَ عَلَيْهِ، فَقَامَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم لِيُصَلِّيَ فَقَامَ عُمَرُ فَأَخَذَ بِثَوْبِ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَقَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ تُصَلِّي عَلَيْهِ وَقَدْ نَهَاكَ رَبُّكَ أَنْ تُصَلِّيَ عَلَيْهِ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم " إِنَّمَا خَيَّرَنِي اللَّهُ فَقَالَ {اسْتَغْفِرْ لَهُمْ أَوْ لاَ تَسْتَغْفِرْ لَهُمْ إِنْ تَسْتَغْفِرْ لَهُمْ سَبْعِينَ مَرَّةً} وَسَأَزِيدُهُ عَلَى السَّبْعِينَ ". قَالَ إِنَّهُ مُنَافِقٌ. قَالَ فَصَلَّى عَلَيْهِ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَأَنْزَلَ اللَّهُ {وَلاَ تُصَلِّ عَلَى أَحَدٍ مِنْهُمْ مَاتَ أَبَدًا وَلاَ تَقُمْ عَلَى قَبْرِهِ}.
Waxaa nooga warramay Cubayd bin Ismaaciil, oo ka weriyey Abuu Usaama, oo ka weriyey Cubaydullaah, oo ka weriyey Naafic, oo ka weriyey Ibn Cumar — raalli Allaah ka ahaado labadoodaba — wuxuu yiri: Markii uu dhintay Cabdullaahi [bin Ubay], wiilkiisii Cabdullaahi bin Cabdullaahi ayaa u yimid Rasuulka Allaah ﷺ wuxuuna weydiistay inuu siiyo shaadhkiisa si aabbihii loogu kafno. Markaas buu Rasuulku ﷺ siiyey. Kadibna wuxuu weydiistay inuu ku tukado salaadda janaasada. Rasuulka Allaah ﷺ waa u istaagay inuu ku tukado, laakiin Cumar baa istaagay oo qabtay dharka Rasuulka Allaah ﷺ wuxuuna yiri: 'Rasuulkii Alloow, ma waxaad ku tukanaysaa nin uu Rabbigaa kaa reebay inaad ku tukato?' Rasuulka Allaah ﷺ wuxuu yiri: 'Allaah wuxuu ii dooransiiyey markuu yiri: {U dambi-dhaaf ama ha u dambi-dhaafin; xataa haddaad toddobaatan jeer u dambi-dhaafto...} (9:80), waanan ka badin doonaa toddobaatanka.' Cumar wuxuu yiri: 'Laakiinse waa munaafaq!' Hase yeeshee, Rasuulka Allaah ﷺ wuu ku tukaday, markaas buu Allaah soo dejiyey: {Oo weligaa ha ku tukan midkood oo dhinta, hana istaagin xabaashiisa.}
Tarjumaad iyo sharaxaad ay samaysay Khutba World, oo laga tarjumay Carabiga.
Nabiga ﷺ wuxuu salaadda janaasada u tukaday munaafiq, isagoo raacaya waxyigii xilligaas jiray.
Wiilka Cabdullaahi ibn Ubayy wuxuu Nabiga ﷺ ka codsaday shaati iyo inuu aabbihii janaasadiisa tukado. Cumar wuu ka horyimid, wuxuuna tilmaamay digniinta Qur’aanka 9:80. Nabigu ﷺ salaaddii wuu tukaday, dabadeedna waxaa soo degay Qur’aanka 9:84 oo reebaya in munaafiqiinta dhintay janaasadooda la tukado ama qabrigooda la ag istaago.
Salaadda ay Muslimiintu u tukadaan qof Muslim ah oo dhintay.
Qof bannaanka ka muujiya iimaan, balse gudaha ka ah gaal.
Aayad sheegaysa in u dambi-dhaaf weydiinta ama ka tegisteedu aanay waxba beddelayn, xataa haddii toddobaatan jeer la sameeyo.
Culimada hore waxay sharxaan in Nabigu ﷺ markii hore Qur’aanka 9:80 u fahmay inuu bannaynayo dambi-dhaaf u weydiinta, halka Cumar uu adkeeyey khatarta munaafaqnimada Cabdullaahi ibn Ubayy. Dabadeed Qur’aanka 9:84 wuxuu keenay reebitaan cad oo ah inaan munaafiqiinta dhintay janaasadooda loo tukan ama qabrigooda la ag istaagin. Dhacdadu waxay muujinaysaa in xukun hore lagu caddayn karo ama lagu beddeli karo waxyi dambe; mana aha oggolaansho guud oo munaafiqiinta la yaqaan loogu tukan karo.
- Ficilkaaga ku salee waxyiga cad, xukunkaagana dib u eeg marka qoraal diini ah si dheeraad ah loo caddeeyo.
- Khilaafka dhexdiisa xushmad muuji: Cumar wuxuu Nabiga ﷺ ula hadlay isagoo ku salaynaya fahamkiisa waxyiga.
- Kala saar xeerarka guud iyo duruufaha gaarka ah; dhacdadan ha uga dhigan marmarsiiyo aad amar diini ah iskaga beddesho.
Werintan Ibn Cumar sidoo kale waxay ka hadlaysaa codsiga ahaa in Cabdullaahi ibn Ubayy janaasadiisa loo tukado iyo soo degista reebitaanka.
Sahih al-Bukhari · #4671 (Sahih)Werintan saxiixa ahi waxay si toos ah ugu xigtaa xadiiskan taxanaha werinnada tafsiirka, waxayna macne dheeraad ah ka bixinaysaa aayadaha laga hadlayo.
Maalin kasta xadiis, kuna qoran luqaddaada
Abku wuxuu maalin kasta ku siinayaa xadiis wata sharaxaad, sidoo kalena ah wijit taleefankaaga ku jira. Waa bilaash.