Sahih al-Bukhari, xadiiska 4730
Waxaa weriyey Abu Sa'id al-Khudri. Qoraal Carabi ah oo wata tarjumaad iyo sharaxaad noo gaar ah.
Laga soo bilaabo al‑Bukhari dib ilaa Nabiga ﷺ
- 1Umar ibn Hafs ibn Ghiyathwuxuu u sheegay al‑Bukhariعُمَرُ بْنُ حَفْصِ بْنِ غِيَاثٍ
- 2Aabbihii, Hafsأَبِي
- 3Al‑A'mashالأَعْمَشُ
- 4Abu Salihأَبُو صَالِحٍ
- 5Abu Sa'id al‑Khudriأَبِي سَعِيدٍ الْخُدْرِيِّ
- 6Rasuulka Alle ﷺرَسُولُ اللَّهِ ﷺ
Siday u kala horreeyaan qoraalka Carabiga ee riwaayaddan. Magacyada waxaa laga soo rogay Carabiga loona qoray farta Laatiinka. Sahih al-Bukhari guud ahaan waxaa loo tixgeliyaa mid lagu kalsoonaan karo.
Riwaayadda
حَدَّثَنَا عُمَرُ بْنُ حَفْصِ بْنِ غِيَاثٍ، حَدَّثَنَا أَبِي، حَدَّثَنَا الأَعْمَشُ، حَدَّثَنَا أَبُو صَالِحٍ، عَنْ أَبِي سَعِيدٍ الْخُدْرِيِّ ـ رضى الله عنه ـ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم " يُؤْتَى بِالْمَوْتِ كَهَيْئَةِ كَبْشٍ أَمْلَحَ فَيُنَادِي مُنَادٍ يَا أَهْلَ الْجَنَّةِ، فَيَشْرَئِبُّونَ وَيَنْظُرُونَ فَيَقُولُ هَلْ تَعْرِفُونَ هَذَا فَيَقُولُونَ نَعَمْ هَذَا الْمَوْتُ، وَكُلُّهُمْ قَدْ رَآهُ، ثُمَّ يُنَادِي يَا أَهْلَ النَّارِ، فَيَشْرَئِبُّونَ وَيَنْظُرُونَ، فَيَقُولُ هَلْ تَعْرِفُونَ هَذَا فَيَقُولُونَ نَعَمْ هَذَا الْمَوْتُ، وَكُلُّهُمْ قَدْ رَآهُ، فَيُذْبَحُ ثُمَّ يَقُولُ يَا أَهْلَ الْجَنَّةِ، خُلُودٌ فَلاَ مَوْتَ، وَيَا أَهْلَ النَّارِ، خُلُودٌ فَلاَ مَوْتَ ثُمَّ قَرَأَ {وَأَنْذِرْهُمْ يَوْمَ الْحَسْرَةِ إِذْ قُضِيَ الأَمْرُ وَهُمْ فِي غَفْلَةٍ} وَهَؤُلاَءِ فِي غَفْلَةٍ أَهْلُ الدُّنْيَا {وَهُمْ لاَ يُؤْمِنُونَ}"
Waxaa nooga warramay Cumar binu Xafsi binu Ghiyaath, waxaa nooga warramay aabbahay, waxaa nooga warramay Al-Acmash, waxaa nooga warramay Abuu Saalix, oo ka weriyey Abuu Saciid Al-Khudri — raaliyallaahu canhu — wuxuu yiri: Rasuulka Allah ﷺ wuxuu yiri:
"Maalinta Qiyaamaha waxaa la keeni doonaa Geerida iyadoo u eg wan caddaan iyo madow isku jira ah, markaas ayuu qof ku dhawaaqi doonaa: 'Dadka Jannada ahow!' Markaas ayay luqumaha taagi doonaan oo si fiican u eegi doonaan. Wuxuu dhihi doonaa: 'Ma garanaysaan kan?' Waxay dhihi doonaan: 'Haa, kani waa Geerida,' dhammaantoodna way arki doonaan. Kadib wuxuu ku dhawaaqi doonaa: 'Dadka Naarta ahow!' Iyaguna luqumaha way taagi doonaan oo si fiican bay u eegi doonaan. Wuxuu dhihi doonaa: 'Ma garanaysaan kan?' Waxay dhihi doonaan: 'Haa, kani waa Geerida,' dhammaantoodna way arki doonaan. Markaas waa la gowrici doonaa, dabadeedna wuxuu dhihi doonaa: 'Dadka Jannada ahow, waa waarid weligiin ah oo geeri ma jirto! Dadka Naarta ahow, waa waarid weligiin ah oo geeri ma jirto!' Kadibna wuxuu akhriyey aayadda: {Uga dig Maalinta Shalaayada markii arrinka la xukumay iyagoo ku sugan gaflad} kuwaas oo ah dadka adduunka {mana rumaysna}.
Tarjumaad iyo sharaxaad ay samaysay Khutba World, oo laga tarjumay Carabiga.
Dhimashadu waa la soo afjarayaa, Aakhiraduna weligeed ayay sii jiri doontaa.
Qaabka ay dhimashada dadka ugu muuqan doonto Maalinta Qiyaame.
Maalinta ay caddaadaan cawaaqibta doorashooyinka qofka, qoomamaduna aanay mar dambe waxba tarayn.
Xaalad joogto ah oo aan dhimashadu dhammaad u keenayn.
Culimadii hore waxay u fahmeen in dhimashada la soo bandhigo oo la gowraco ay tahay dhacdo dhab ah oo Aakhirada ka dhici doonta, kuna habboon noloshaas. Warkani wuxuu caddaynayaa in dadka Jannadu ku sugnaan doonaan farxad weligeed ah, dadka Naartuna aanay dhimasho kaga baxsan doonin halka ay ku dambaynayaan. Xuska Maalinta Qoomamadu wuxuu dadka uga digayaa nolosha adduunka inayna dib u dhigin iimaanka iyo adeecidda.
- Ha dib u dhigin toobadda iyo camalka wanaagsan: nolosha adduunku waa waqtiga doorashooyinka lagu sameeyo.
- Rajada Jannadu ha kugu dhiirrigeliso iimaan daacad ah, salaad iyo akhlaaq wanaagsan.
- Marka dhibaato ku haysato, xusuusnow halka waaritaanka leh ee Allah u ballanqaaday mu’miniinta, samir iyo nasashona ka raadso.
Werintan saxiixa ah ee ku jirta isla qaybta tafsiirka waxay ka caawinaysaa in dhacdooyinka Qiyaamaha lagu fahmo macnahooda.
Sahih al-Bukhari · #4729 (Sahih)Werintan saxiixa ahi waxay si toos ah ugu xigtaa isla qaybta, waxayna sidoo kale iftiiminaysaa cawaaqibta xukunka.
Sahih al-Bukhari · #4731 (Sahih)Werintan saxiixa ah ee isla cutubka ku jirta waxay bixisaa sharraxaad nebiyadeed oo la xidhiidha Aakhirada.
Maalin kasta xadiis, kuna qoran luqaddaada
Abku wuxuu maalin kasta ku siinayaa xadiis wata sharaxaad, sidoo kalena ah wijit taleefankaaga ku jira. Waa bilaash.