Sahih al-Bukhari, xadiiska 4820
Waxaa weriyey Abdullah ibn Mas'ud. Qoraal Carabi ah oo wata tarjumaad iyo sharaxaad noo gaar ah.
Waxaa weriyey Abdullah ibn Mas'ud
Sahih al-Bukhari guud ahaan waxaa loo tixgeliyaa mid lagu kalsoonaan karo.
Riwaayadda
حَدَّثَنَا عَبْدَانُ، عَنْ أَبِي حَمْزَةَ، عَنِ الأَعْمَشِ، عَنْ مُسْلِمٍ، عَنْ مَسْرُوقٍ، عَنْ عَبْدِ اللَّهِ، قَالَ مَضَى خَمْسٌ الدُّخَانُ وَالرُّومُ وَالْقَمَرُ وَالْبَطْشَةُ وَاللِّزَامُ.
Waxaa nooga warramay Cabdaan, kaasoona ka weriyey Abuu Xamsa, kaasoo ka weriyey Al-Acmash, kaasoo ka weriyey Muslim, kaasoo ka weriyey Masruuq, kaasoo ka weriyey Cabdullaahi, wuxuu yiri:
"Shan baa soo dhaafay: qiiqa, Roomaanka, dayaxa, Al-Badsha, iyo Al-Lisaam."
Tarjumaad iyo sharaxaad ay samaysay Khutba World, oo laga tarjumay Carabiga.
Ibn Mas'ud wuxuu sheegay shan calaamadood oo uu u arkay inay hore u dhaceen.
Calaamad Qur'aanka lagu xusay; Ibn Mas'ud halkan wuxuu ku tirinayaa dhacdooyin hore u dhacay.
Dhibaatadii adkayd ee ku dhacday kuwii ka soo horjeeday Nabiga ﷺ dagaalkii Badar.
Cadaab xadiiskan lagu tilmaamay mid hore u dhacay.
Fasiriyeennadii hore waxay calaamadaha la sheegay ku xidhaan aayado ku jira suuradda ar-Ruum iyo suuradda ad-Dukhaan. Ibn Mas'ud wuxuu adkaynayaa in qiiqa, jabkii Roomaanka iyo guushii ay markii dambe gaadheen, dayax kala dillaacidda, dagaalkii Badar iyo Al-Lizam, sida fasiraaddiisu tahay, ay tilmaamayaan dhacdooyin hore u dhacay. Liiskani wuxuu muujinayaa in fasiraadda aayadaha Qur'aanku ay qayb ahaan ku tiirsan tahay aqoonta saxaabada; keligeedse saldhig uma aha in dhacdooyin mustaqbalka ah la go'aamiyo iyada oo aan daliil jirin.
- Aayadaha Qur'aanka ee calaamadaha ka hadlaya u akhri adigoo tixgelinaya fasiraadda saxaabada iyo culimada lagu kalsoon yahay.
- Hadalka caqiidada ku kala saar waxa xadiisku sheegayo iyo waxa fasiriyeennadii dambe ka soo dheegteen.
- Calaamadaha Alle ha kugu dhiirrigeliyaan iimaan, mahadnaq iyo adeecid.
Xadiiskani wuxuu sii ambaqaadayaa fasiraadda Ibn Mas'ud ee qiiqa, wuxuuna sharxayaa sababta uu ula xidhiidhiyey Quraysh.
Sahih al-Bukhari · #4822 (Sahih)Halkaas Ibn Mas'ud wuxuu kaga hadlayaa macnaha aqoonta, wuxuuna ku xidhayaa fasiraadda calaamadda qiiqa.
Sahih al-Bukhari · #4819 (Sahih)Xadiiskani wuxuu ka hadlayaa dayax kala dillaacidda, oo ah mid ka mid ah calaamadaha liiskan ku jira.
Maalin kasta xadiis, kuna qoran luqaddaada
Abku wuxuu maalin kasta ku siinayaa xadiis wata sharaxaad, sidoo kalena ah wijit taleefankaaga ku jira. Waa bilaash.