Tafsirka Nabiga ﷺ ee Qur'aanka · Sahih al-Bukhari

Sahih al-Bukhari, xadiiska 4907

Waxaa weriyey Jabir ibn Abdullah. Qoraal Carabi ah oo wata tarjumaad iyo sharaxaad noo gaar ah.

Sahih (lagu kalsoon yahay)Buugga: Tafsirka Nabiga ﷺ ee Qur'aanka
صحيح البخاري
Yaa weriyey?

Waxaa weriyey Jabir ibn Abdullah

Sahih (lagu kalsoon yahay)

Sahih al-Bukhari guud ahaan waxaa loo tixgeliyaa mid lagu kalsoonaan karo.

Riwaayadda

Qoraalka Carabiga

حَدَّثَنَا الْحُمَيْدِيُّ، حَدَّثَنَا سُفْيَانُ، قَالَ حَفِظْنَاهُ مِنْ عَمْرِو بْنِ دِينَارٍ قَالَ سَمِعْتُ جَابِرَ بْنَ عَبْدِ اللَّهِ ـ رضى الله عنهما ـ يَقُولُ كُنَّا فِي غَزَاةٍ فَكَسَعَ رَجُلٌ مِنَ الْمُهَاجِرِينَ رَجُلاً مِنَ الأَنْصَارِ فَقَالَ الأَنْصَارِيُّ يَا لَلأَنْصَارِ‏.‏ وَقَالَ الْمُهَاجِرِيُّ يَا لَلْمُهَاجِرِينَ‏.‏ فَسَمَّعَهَا اللَّهُ رَسُولَهُ صلى الله عليه وسلم قَالَ ‏"‏ مَا هَذَا ‏"‏‏.‏ فَقَالُوا كَسَعَ رَجُلٌ مِنَ الْمُهَاجِرِينَ رَجُلاً مِنَ الأَنْصَارِ فَقَالَ الأَنْصَارِيُّ يَا لَلأَنْصَارِ‏.‏ وَقَالَ الْمُهَاجِرِيُّ يَالَلْمُهَاجِرِينَ‏.‏ فَقَالَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم ‏"‏ دَعُوهَا فَإِنَّهَا مُنْتِنَةٌ ‏"‏‏.‏ قَالَ جَابِرٌ وَكَانَتِ الأَنْصَارُ حِينَ قَدِمَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم أَكْثَرَ، ثُمَّ كَثُرَ الْمُهَاجِرُونَ بَعْدُ، فَقَالَ عَبْدُ اللَّهِ بْنُ أُبَىٍّ أَوَقَدْ فَعَلُوا، وَاللَّهِ لَئِنْ رَجَعْنَا إِلَى الْمَدِينَةِ لَيُخْرِجَنَّ الأَعَزُّ مِنْهَا الأَذَلَّ‏.‏ فَقَالَ عُمَرُ بْنُ الْخَطَّابِ رضى الله عنه دَعْنِي يَا رَسُولَ اللَّهِ أَضْرِبْ عُنُقَ هَذَا الْمُنَافِقِ‏.‏ قَالَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم ‏"‏ دَعْهُ لاَ يَتَحَدَّثُ النَّاسُ أَنَّ مُحَمَّدًا يَقْتُلُ أَصْحَابَهُ ‏"‏‏.‏

Tarjumaad

Waxaa nooga warramay Al-Xumaydi, waxaa nooga warramay Sufyaan, wuxuu yiri: Waxaan ka xifdinay Camar bin Diinaar oo yiri: Waxaan maqlay Jaabir bin Cabdillaah — raalli Allaha ka ahaado labadooda — oo leh: Waxaan ku jirnay duullaan, markaasaa nin Muhaajiriinta ka mid ah wuxuu laaday nin Ansaarta ka mid ah. Ninkii Ansaariga ahaa wuxuu yiri, 'Ansaareey!' Ninkii Muhaajirka ahaana wuxuu yiri, 'Muhaajireey!' Allaah baa arrintaa gaarsiiyey Rasuulkiisa ﷺ, wuxuuna yiri, 'Waa maxay tan?' Waxay yiraahdeen, 'Nin Muhaajiriinta ka mid ah baa laaday nin Ansaarta ka mid ah, markaasuu Ansaarigu yiri,

"Ansaareey!" Muhaajirkuna wuxuu yiri, "Muhaajireey!"' Nabigu ﷺ wuxuu yiri, 'Iska daaya, waayo waa ur-fog (caado jaahiliyo).' Jaabir wuxuu yiri: Markii Nabigu ﷺ Madiina yimid, Ansaartu way ka badnaayeen Muhaajiriinta, dabadeedna Muhaajiriintaa batay. Cabdillaahi bin Ubayy baa yiri, 'Ma sidaas bay sameeyeen? Wallaahi, haddaan Madiina ku noqonno, kan sharaf badan baa ka saari doona kan dulleysan.' Cumar bin Al-Khadhaab — raalli Allaha ka ahaado — baa yiri, 'Rasuulka Alloow, ii ogolow inaan qoorta ka gooyo munaafaqan!' Nabigu ﷺ wuxuu yiri, 'Iska dhaaf, yaan dadku oran Maxamed wuxuu dilayaa asxaabtiisa.'

Tarjumaad iyo sharaxaad ay samaysay Khutba World, oo laga tarjumay Carabiga.

Fariinta Muhiimka ah

Nabiga ﷺ wuxuu diiday baaqyada qabyaaladeed ee hurinayay kala qaybsanaan iyo iska horimaad kooxeed.

Asalka iyo sababta

Intii lagu jiray duullaan, nin Ansaar ah ayaa markii la laaday kooxdiisa u yeeray; markaas nin Muhaajiriinta ka mid ah ayaa isna kooxdiisa u yeeray. Nabiga ﷺ wuxuu baaqyadaas qabyaaladeed ku tilmaamay wax la quudhsado. Dabadeed, Cabdullaahi ibn Ubayy wuxuu hanjabaad ka muujiyay in Muhaajiriintu Madiina ku soo laabtaan.

Erayada adag oo la sharxay
Muhaajiriin

Saaxiibbadii Makkah uga soo hijrooday Madiina iyagoo diintooda u hayaamay.

Ansaar

Dadka Madiina ee soo dhoweeyay oo taageeray Nabiga ﷺ iyo muhaajiriinta.

‘aṣabiyyah

Eexda kooxda qofku ka tirsan yahay, iyadoo la difaacayo xataa marka ay xaqdarro ku taagan tahay.

Waxa culimadu ka fahmeen

Culimada hore waxay sharxeen in diidmada aanay ku wajahnayn in koox la magacaabo, balse ay ku wajahnayd hurinta eex kooxeed iyo in dadka loogu yeero inay colaad ku taageeraan dhinac. Nabiga ﷺ wuxuu mideeyay bulshada, wuxuuna doortay inaan la dilin Cabdullaahi ibn Ubayy, si looga hortago dhibaato ka weyn iyo in Islaamka si khaldan loo sawiro. Werintani waxay sidoo kale baraysaa in xikmaddu mararka qaarkood dalbato in ciqaab laga daayo marka cawaaqibkeedu ka sii waxyeello badan yahay.

Casharrada maanta
  1. Marka khilaaf jiro, ha u yeeran qoyskaaga, asalkaaga ama kooxdaada si ay dhinacaaga u taageeraan; marka hore baar waxa xaq ah.
  2. Hadalka kala qaybinaya si toos ah oo deggan uga hortag, adigoon adigu xiisadda sii kordhin.
  3. Markaad jawaab bixinayso, tixgeli saamaynta ay ku yeelan karto bulshada, oo marka ay ku habboon tahay dooro hab ka hortagaya dhibaato kale.
الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

Maalin kasta xadiis, kuna qoran luqaddaada

Abku wuxuu maalin kasta ku siinayaa xadiis wata sharaxaad, sidoo kalena ah wijit taleefankaaga ku jira. Waa bilaash.