Guurka iyo Arooska · Sahih al-Bukhari

Sahih al-Bukhari, xadiiska 5127

Waxaa weriyey Aisha. Qoraal Carabi ah oo wata tarjumaad iyo sharaxaad noo gaar ah.

Sahih (lagu kalsoon yahay)Buugga: Guurka iyo Arooska
صحيح البخاري
Yaa weriyey?

Waxaa weriyey Aisha

Sahih (lagu kalsoon yahay)

Sahih al-Bukhari guud ahaan waxaa loo tixgeliyaa mid lagu kalsoonaan karo.

Riwaayadda

Qoraalka Carabiga

قَالَ يَحْيَى بْنُ سُلَيْمَانَ حَدَّثَنَا ابْنُ وَهْبٍ، عَنْ يُونُسَ،‏.‏ حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ صَالِحٍ، حَدَّثَنَا عَنْبَسَةُ، حَدَّثَنَا يُونُسُ، عَنِ ابْنِ شِهَابٍ، قَالَ أَخْبَرَنِي عُرْوَةُ بْنُ الزُّبَيْرِ، أَنَّ عَائِشَةَ، زَوْجَ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم أَخْبَرَتْهُ أَنَّ النِّكَاحَ فِي الْجَاهِلِيَّةِ كَانَ عَلَى أَرْبَعَةِ أَنْحَاءٍ فَنِكَاحٌ مِنْهَا نِكَاحُ النَّاسِ الْيَوْمَ، يَخْطُبُ الرَّجُلُ إِلَى الرَّجُلِ وَلِيَّتَهُ أَوِ ابْنَتَهُ، فَيُصْدِقُهَا ثُمَّ يَنْكِحُهَا، وَنِكَاحٌ آخَرُ كَانَ الرَّجُلُ يَقُولُ لاِمْرَأَتِهِ إِذَا طَهُرَتْ مِنْ طَمْثِهَا أَرْسِلِي إِلَى فُلاَنٍ فَاسْتَبْضِعِي مِنْهُ‏.‏ وَيَعْتَزِلُهَا زَوْجُهَا، وَلاَ يَمَسُّهَا أَبَدًا، حَتَّى يَتَبَيَّنَ حَمْلُهَا مِنْ ذَلِكَ الرَّجُلِ الَّذِي تَسْتَبْضِعُ مِنْهُ، فَإِذَا تَبَيَّنَ حَمْلُهَا أَصَابَهَا زَوْجُهَا إِذَا أَحَبَّ، وَإِنَّمَا يَفْعَلُ ذَلِكَ رَغْبَةً فِي نَجَابَةِ الْوَلَدِ، فَكَانَ هَذَا النِّكَاحُ نِكَاحَ الاِسْتِبْضَاعِ، وَنِكَاحٌ آخَرُ يَجْتَمِعُ الرَّهْطُ مَا دُونَ الْعَشَرَةِ فَيَدْخُلُونَ عَلَى الْمَرْأَةِ كُلُّهُمْ يُصِيبُهَا‏.‏ فَإِذَا حَمَلَتْ وَوَضَعَتْ، وَمَرَّ عَلَيْهَا لَيَالِيَ بَعْدَ أَنْ تَضَعَ حَمْلَهَا، أَرْسَلَتْ إِلَيْهِمْ فَلَمْ يَسْتَطِعْ رَجُلٌ مِنْهُمْ أَنْ يَمْتَنِعَ حَتَّى يَجْتَمِعُوا عِنْدَهَا تَقُولُ لَهُمْ قَدْ عَرَفْتُمُ الَّذِي كَانَ مِنْ أَمْرِكُمْ، وَقَدْ وَلَدْتُ فَهُوَ ابْنُكَ يَا فُلاَنُ‏.‏ تُسَمِّي مَنْ أَحَبَّتْ بِاسْمِهِ، فَيَلْحَقُ بِهِ وَلَدُهَا، لاَ يَسْتَطِيعُ أَنْ يَمْتَنِعَ بِهِ الرَّجُلُ‏.‏ وَنِكَاحُ الرَّابِعِ يَجْتَمِعُ النَّاسُ الْكَثِيرُ فَيَدْخُلُونَ عَلَى الْمَرْأَةِ لاَ تَمْتَنِعُ مِمَّنْ جَاءَهَا وَهُنَّ الْبَغَايَا كُنَّ يَنْصِبْنَ عَلَى أَبْوَابِهِنَّ رَايَاتٍ تَكُونُ عَلَمًا فَمَنْ أَرَادَهُنَّ دَخَلَ عَلَيْهِنَّ، فَإِذَا حَمَلَتْ إِحْدَاهُنَّ وَوَضَعَتْ حَمْلَهَا جُمِعُوا لَهَا وَدَعَوْا لَهُمُ الْقَافَةَ ثُمَّ أَلْحَقُوا وَلَدَهَا بِالَّذِي يَرَوْنَ فَالْتَاطَ بِهِ، وَدُعِيَ ابْنَهُ لاَ يَمْتَنِعُ مِنْ ذَلِكَ، فَلَمَّا بُعِثَ مُحَمَّدٌ صلى الله عليه وسلم بِالْحَقِّ هَدَمَ نِكَاحَ الْجَاهِلِيَّةِ كُلَّهُ، إِلاَّ نِكَاحَ النَّاسِ الْيَوْمَ‏.‏

Tarjumaad

Yaxya bin Sulaymaan wuxuu yiri: Ibnu Wahb baa nooga warramay, oo ka weriyey Yuunus. Axmed bin Saalix baa nooga warramay, Canbasah baa nooga warramay, Yuunus baa nooga warramay, oo ka weriyey Ibnu Shihaab, kaasoo yiri: Curwah bin Az-Zubayr baa ii warramay in Caa’ishah, xaaskii Nabiga ﷺ, ay u sheegtay in guurkii xilligii Jaahiliyaddu uu afar nooc ahaa. Mid ka mid ah wuxuu la mid ahaa guurka dadka maanta: ninku wuxuu dooni jiray gabadha waliigeeda ama aabaheed, wuxuuna siin jiray Mahr, kadibna wuu guursan jiray. Nooca labaad waxa uu ahaa in ninku ku yiraahdo xaaskiisa markay ka daahirto caadada: 'U dir hebel oo la seexo.' Kadib ninkeedu wuu ka fogaan jiray mana taaban jirin ilaa ay uur ka qaado ninkaas kale. Marka uurkeedu caddaado, ninkeedu wuu u tegi jiray hadduu doono. Arrintan waxaa loo samayn jiray si loo helo ilmo sharaf leh. Guurkan waxaa lagu magacaabi jiray Istibdaac. Nooca saddexaad waxa uu ahaa in koox aan toban gaarin ay isu tagaan oo ay wada galaan haweeneyda, dhammaantoodna way la seexan jireen. Hadday uur qaaddo oo ay dhasho, marka habeenno ka soo wareegaan dhalmada, way u yeeri jirtay dhammaantood, midna kama diidi jirin inuu yimaado. Markay isugu yimaadaan, waxay ku dhihi jirtay: 'Waad og tihiin wixii aad samayseen, haddana waan dhalay, kani waa wiilkaaga, hebelow!' Waxay magacaabi jirtay kii ay doonto, ilmuhuna isagaa raaci jiray, ninkuna ma diidi karin. Nooca afraad waxa uu ahaa in dad badan ay galaan haweeneyda oo aysan ka diidin cidna. Kuwani waxay ahaayeen dhillayaasha albaabadooda suri jiray calamo astaan u ah; kii doonaana wuu geli jiray. Midkood hadday uur qaaddo oo dhasho, raggaas baa loo soo ururin jiray, waxaana loo yeeri jiray Qaa’if-ka (dadka ku xeel dheer aqoonsiga shabahda ilmaha iyo aabbaha), kadibna ilmaha waxaa lagu dari jiray ninka ay u arkaan inuu aabbaha yahay, waxaana loogu yeeri jiray wiilkiisa, isna ma diidi jirin. Laakiin markii Maxamed ﷺ lagu soo diray Xaqqa, wuxuu burburiyey dhammaan noocyadii guurka Jaahiliyadda, marka laga reebo guurka dadka maanta yaqaannaan.

Tarjumaad iyo sharaxaad ay samaysay Khutba World, oo laga tarjumay Carabiga.

Fariinta Muhiimka ah

Islaamku wuxuu baabi'iyey afar nooc oo xiriirro guur ah oo Islaamka ka hor jiray, wuxuuna reebay guurka sharciga ah.

Erayada adag oo la sharxay
istibda’

Dhaqan Islaamka ka hor jiray oo ninku xaaskiisa ugu diri jiray nin kale si ay u hesho ilmo uu ninku u arko inuu abtirsiin sharaf leh leeyahay.

qa’if

Qof sheegan jiray inuu xiriirka qaraabonimo ama aabbanimada ku garan karo isu ekaanshaha muuqaalka.

meher (mahr)

Hadiyad guur oo waajib ah, taas oo ninku ku leeyahay xaaskiisa.

Waxa culimadu ka fahmeen

Fasireyaashii hore waxay tilmaamayaan in werintani guurka sharciga ah ku kala soocay dalab guur, meher iyo xiriir guur oo la aqoonsan yahay. Dhaqamada kale ee lagu sheegay waa la baabi'iyey, maadaama aysan saldhig sax ah u ahayn guurka Islaamka. Xadiisku sidoo kale wuxuu ka hadlayaa caadooyinkii taariikhiga ahaa ee jiray ka hor xeerarka Islaamka ee guurka iyo abtirsiinta; taasina ma aha oggolaansho qofku abtirsiinta siduu doono ugu nisbeeyo.

Casharrada maanta
  1. Guurka ku salee oggolaansho cad, xiriir guur oo sax ah iyo xuquuqda la socota.
  2. Si taxaddar leh ula dhaqan abtirsiinta, hana ku nisbayn carruur qof iyadoo lagu salaynayo rabitaan ama mala-awaal aan la caddayn.
  3. Si xushmad leh uga hadal dhaqamadii taariikhiga ahaa, kana fogow in si kicin leh looga sheekeeyo xadgudubyadii la tilmaamay.
الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

Maalin kasta xadiis, kuna qoran luqaddaada

Abku wuxuu maalin kasta ku siinayaa xadiis wata sharaxaad, sidoo kalena ah wijit taleefankaaga ku jira. Waa bilaash.