Sahih al-Bukhari, xadiiska 5203
Waxaa weriyey Abdullah ibn Abbas. Qoraal Carabi ah oo wata tarjumaad iyo sharaxaad noo gaar ah.
Waxaa weriyey Abdullah ibn Abbas
Sahih al-Bukhari guud ahaan waxaa loo tixgeliyaa mid lagu kalsoonaan karo.
Riwaayadda
حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ، حَدَّثَنَا مَرْوَانُ بْنُ مُعَاوِيَةَ، حَدَّثَنَا أَبُو يَعْفُورٍ، قَالَ تَذَاكَرْنَا عِنْدَ أَبِي الضُّحَى فَقَالَ حَدَّثَنَا ابْنُ عَبَّاسٍ، قَالَ أَصْبَحْنَا يَوْمًا وَنِسَاءُ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم يَبْكِينَ، عِنْدَ كُلِّ امْرَأَةٍ مِنْهُنَّ أَهْلُهَا، فَخَرَجْتُ إِلَى الْمَسْجِدِ، فَإِذَا هُوَ مَلآنُ مِنَ النَّاسِ فَجَاءَ عُمَرُ بْنُ الْخَطَّابِ فَصَعِدَ إِلَى النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم وَهْوَ فِي غُرْفَةٍ لَهُ، فَسَلَّمَ فَلَمْ يُجِبْهُ أَحَدٌ، ثُمَّ سَلَّمَ فَلَمْ يُجِبْهُ أَحَدٌ، ثُمَّ سَلَّمَ فَلَمْ يُجِبْهُ أَحَدٌ، فَنَادَاهُ فَدَخَلَ عَلَى النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم فَقَالَ أَطَلَّقْتَ نِسَاءَكَ فَقَالَ " لاَ وَلَكِنْ آلَيْتُ مِنْهُنَّ شَهْرًا ". فَمَكَثَ تِسْعًا وَعِشْرِينَ، ثُمَّ دَخَلَ عَلَى نِسَائِهِ.
Ibn Cabbaas wuxuu yiri: Subax maalin ah waxaan aragnay xaasaskii Nabiga ﷺ oo ooyaya, mid walbana waxaa la joogay ehelkeeda. Waxaan aaday masaajidka waxaanan ka helay isagoo dad ka buuxo. Markaas ayaa Cumar bin Al-Khadhaab yimid oo u koray Nabiga ﷺ oo ku jiray qolkiisa sare. Wuu salaamay laakiin cidna kama jawaabin. Mar labaad buu salaamay laakiin cidna kama jawaabin. Kadibna ilaaliyihii albaabka ayaa u yeeray, wuuna galay Nabiga ﷺ agtiisa, wuxuuna weydiiyay:
"Ma furaysay xaasaskaagii?" Nabigu ﷺ wuxuu yiri: "Maya, laakiin waxaan dhaartay inaan u dhawaan karin muddo bil ah." Sidaas darteed, Nabigu ﷺ wuxuu ka fogaaday xaasaskiisii sagaal iyo labaatan maalmood, kadibna wuu u soo laabtay.
Tarjumaad iyo sharaxaad ay samaysay Khutba World, oo laga tarjumay Carabiga.
Nebi ﷺ wuxuu 29 maalmood ka fogaaday xaasaskiisa kaddib markii uu dhaar galay.
Xaasaskii Nebiga ﷺ way ooyayeen, ehelkooduna way la joogeen. Cumar ibn al-Khattaab ayaa weydiiyey inuu xaasaskiisa furay. Nebigu ﷺ wuxuu ku jawaabay inuu ku dhaartay inuu muddo bil ah ka fogaado.
Hadal adag oo qofku Alle markhaati uga dhigto.
Inaan xaasaska loo dhowaan muddo cayiman.
Qol gaar ah oo ka sarreeya ama ku dheggan hoygii uu Nebigu ﷺ degganaa.
Culimadu waxay arrintan ka soo qaataan kala duwanaanta u dhexaysa dhaar lagu ballanqaado in laga fogaado iyo furriin: Nebigu ﷺ wuxuu caddeeyey inuusan xaasaskiisa furin. Fuqahada hore waxay dhaaraha noocan ah kaga hadlaan xeerarka īlāʾ, oo ah dhaarta ah inaan xaaska loo dhowaan. Waxay sidoo kale ka hadlaan muddada, cawaaqibta iyo waajibka ah in dhaarta lagu jebiyo kafaarada waajibka ah. Sida saxda ah ee xukunku u dhaqan-galayo waxay ku xiran tahay erayada la adeegsaday iyo duruufaha.
- Marka khilaaf guur yimaado, si deggan u codso caddayn ka hor intaadan go'aan ka gaarin in furriin dhacay.
- Dhaar marka laga hadlayo, kala saar erayada la yiri iyo cawaaqibta uu shareecadu ku xiray.
- Khilaaf guur oo culus awgiis, waqti hore talo ka raadso caalim aqoon leh, wada-hadalkana ixtiraam ku ilaali.
Werintani waxay ku jirtaa isla kitaabka, waxayna ka hadlaysaa gooni-joogga Nebiga ﷺ ee xaasaskiisa, iyadoo gacan ka geysanaysa fahamka macnaha dhaartiisa.
Sahih al-Bukhari · #5202 (Sahih)Werintani waxay si toos ah ugu xigtaa xadiiskan cutubka guurka, waxayna dhammaystiraysaa warbixinta ku saabsan gooni-joogga.
Maalin kasta xadiis, kuna qoran luqaddaada
Abku wuxuu maalin kasta ku siinayaa xadiis wata sharaxaad, sidoo kalena ah wijit taleefankaaga ku jira. Waa bilaash.