Sahih al-Bukhari, xadiiska 5391
Waxaa weriyey Khalid ibn al-Walid. Qoraal Carabi ah oo wata tarjumaad iyo sharaxaad noo gaar ah.
Laga soo bilaabo al‑Bukhari dib ilaa Ibn Abbas
- 1Muhammad ibn Muqatil Abu al‑Hasanwuxuu u sheegay al‑Bukhariمُحَمَّدُ بْنُ مُقَاتِلٍ أَبُو الْحَسَنِ
- 2Abdullahعَبْدُ اللَّهِ
- 3Yunusيُونُسُ
- 4Az‑Zuhriالزُّهْرِيِّ
- 5Abu Umama ibn Sahl ibn Hunayf al‑Ansariأَبُو أُمَامَةَ بْنُ سَهْلِ بْنِ حُنَيْفٍ الأَنْصَارِيُّ
- 6Ibn Abbasابْنَ عَبَّاسٍ
Siday u kala horreeyaan qoraalka Carabiga ee riwaayaddan. Magacyada waxaa laga soo rogay Carabiga loona qoray farta Laatiinka. Sahih al-Bukhari guud ahaan waxaa loo tixgeliyaa mid lagu kalsoonaan karo.
Riwaayadda
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ مُقَاتِلٍ أَبُو الْحَسَنِ، أَخْبَرَنَا عَبْدُ اللَّهِ، أَخْبَرَنَا يُونُسُ، عَنِ الزُّهْرِيِّ، قَالَ أَخْبَرَنِي أَبُو أُمَامَةَ بْنُ سَهْلِ بْنِ حُنَيْفٍ الأَنْصَارِيُّ، أَنَّ ابْنَ عَبَّاسٍ، أَخْبَرَهُ أَنَّ خَالِدَ بْنَ الْوَلِيدِ الَّذِي يُقَالُ لَهُ سَيْفُ اللَّهِ أَخْبَرَهُ أَنَّهُ، دَخَلَ مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم عَلَى مَيْمُونَةَ ـ وَهْىَ خَالَتُهُ وَخَالَةُ ابْنِ عَبَّاسٍ ـ فَوَجَدَ عِنْدَهَا ضَبًّا مَحْنُوذًا، قَدِمَتْ بِهِ أُخْتُهَا حُفَيْدَةُ بِنْتُ الْحَارِثِ مِنْ نَجْدٍ، فَقَدَّمَتِ الضَّبَّ لِرَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم وَكَانَ قَلَّمَا يُقَدِّمُ يَدَهُ لِطَعَامٍ حَتَّى يُحَدَّثَ بِهِ وَيُسَمَّى لَهُ، فَأَهْوَى رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم يَدَهُ إِلَى الضَّبِّ، فَقَالَتِ امْرَأَةٌ مِنَ النِّسْوَةِ الْحُضُورِ أَخْبِرْنَ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم مَا قَدَّمْتُنَّ لَهُ، هُوَ الضَّبُّ يَا رَسُولَ اللَّهِ. فَرَفَعَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم يَدَهُ عَنِ الضَّبِّ، فَقَالَ خَالِدُ بْنُ الْوَلِيدِ أَحَرَامٌ الضَّبُّ يَا رَسُولَ اللَّهِ قَالَ " لاَ وَلَكِنْ لَمْ يَكُنْ بِأَرْضِ قَوْمِي فَأَجِدُنِي أَعَافُهُ ". قَالَ خَالِدٌ فَاجْتَرَرْتُهُ فَأَكَلْتُهُ وَرَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم يَنْظُرُ إِلَىَّ.
Khaalid bin Al-Waliid wuxuu ka warramay inuu la galay Rasuulka Allah ﷺ guriga Maymuuna, oo ahayd eeddadiis iyo eeddada Ibnu Cabbaas. Wuxuu halkaas ku arkay dab (nooc xamaarato ah) la dubay oo ay walaasheed Maymuuna ee Xufayda bint Al-Xaarith ka keentay Najdi. Waxaa loo dhigay Rasuulka Allah ﷺ, isagoo dhif ah inuu gacanta u fidiyo cunto aan loo sheegin magaceeda iyo nooceeda. Markaas ayuu Rasuulka Allah ﷺ gacantiisa u fidiyey dabkaas, markaasay haweeneydii joogtay tiri:
"U sheega Rasuulka Allah ﷺ waxaad u dhigteen! Waa dab, Rasuulkii Allow!" Markaasuu Rasuulka Allah ﷺ gacantiisii ka ceshaday dabkii. Khaalid bin Al-Waliid wuxuu yiri: "Rasuulkii Allow, ma xaaraan baa dabku?" Wuxuu yiri: "Maya, laakiin dhulka qoomkayga lagama helo, sidaas darteed waan karaahiyeystaa." Khaalid wuxuu yiri: "Markaas ayaan soo jiiday oo cunay iyadoo uu Rasuulka Allah ﷺ ii fiirinayo."
Tarjumaad iyo sharaxaad ay samaysay Khutba World, oo laga tarjumay Carabiga.
Nebigu ﷺ wuxuu ka tegay cunto bannaan sababtoo ah isaga qudhiisu wuu necbaystay.
Xayawaan saxare ku nool, badanaa loo tarjumo mulac ama masduulaag; ma aha mulaca caadiga ah ee guriga ama beerta.
Gobol ku yaal Jasiiradda Carabta oo ay cuntadu ka timid.
Af-Carabi ahaan ‘Seefta Alle’; waa naanaysta Khaalid ibn al-Waliid.
Culimada hore waxay arrintan ka fahmeen in ḍabb uu bannaan yahay: Nebigu ﷺ ma cunin sababo la xiriira dhadhankiisa gaarka ah, mana uusan ku dhawaaqin inuu xaaraan yahay. Martigeliye khasab kuma aha inuu isagu cuno cunto uu martida u soo dhigayo, qof nacaybka uu u qabo cunto gaar ahna kama dhigayo xaaraan. Culimadu sidoo kale waxay carrabka ku adkeeyeen in magaca cuntada la sheego ay waxtar leedahay marka martidu aanay garanayn waxa loo soo bandhigay.
- Cunto ha ku xukumin xaaraan keliya sababtoo ah dhadhankeeda ama urkeedu kuma raalli geliyo.
- Martida u sheeg waxa loo soo dhigayo haddii aanay cuntada garanayn.
- Ixtiraam doorbidka cuntada ee qofka adigoon dadka kale ugu soo rogin xeer diini ah.
Maalin kasta xadiis, kuna qoran luqaddaada
Abku wuxuu maalin kasta ku siinayaa xadiis wata sharaxaad, sidoo kalena ah wijit taleefankaaga ku jira. Waa bilaash.