Sahih al-Bukhari, xadiiska 5727
Waxaa weriyey Anas ibn Malik. Qoraal Carabi ah oo wata tarjumaad iyo sharaxaad noo gaar ah.
Laga soo bilaabo al‑Bukhari dib ilaa Nabiga ﷺ
- 1Abd al‑A'la ibn Hammadwuxuu u sheegay al‑Bukhariعَبْدُ الأَعْلَى بْنُ حَمَّادٍ
- 2Yazid ibn Zuray'يَزِيدُ بْنُ زُرَيْعٍ
- 3Sa'idسَعِيدٌ
- 4Qatadaقَتَادَةُ
- 5Anas ibn Malikأَنَسَ بْنَ مَالِكٍ
- 6Rasuulka Alle ﷺرَسُولُ اللَّهِ ﷺ
Siday u kala horreeyaan qoraalka Carabiga ee riwaayaddan. Magacyada waxaa laga soo rogay Carabiga loona qoray farta Laatiinka. Sahih al-Bukhari guud ahaan waxaa loo tixgeliyaa mid lagu kalsoonaan karo.
Riwaayadda
حَدَّثَنَا عَبْدُ الأَعْلَى بْنُ حَمَّادٍ، حَدَّثَنَا يَزِيدُ بْنُ زُرَيْعٍ، حَدَّثَنَا سَعِيدٌ، حَدَّثَنَا قَتَادَةُ، أَنَّ أَنَسَ بْنَ مَالِكٍ، حَدَّثَهُمْ أَنَّ نَاسًا أَوْ رِجَالاً مِنْ عُكْلٍ وَعُرَيْنَةَ قَدِمُوا عَلَى رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم وَتَكَلَّمُوا بِالإِسْلاَمِ وَقَالُوا يَا نَبِيَّ اللَّهِ إِنَّا كُنَّا أَهْلَ ضَرْعٍ، وَلَمْ نَكُنْ أَهْلَ رِيفٍ، وَاسْتَوْخَمُوا الْمَدِينَةَ فَأَمَرَ لَهُمْ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم بِذَوْدٍ وَبِرَاعٍ وَأَمَرَهُمْ، أَنْ يَخْرُجُوا فِيهِ فَيَشْرَبُوا مِنْ أَلْبَانِهَا وَأَبْوَالِهَا، فَانْطَلَقُوا حَتَّى كَانُوا نَاحِيَةَ الْحَرَّةِ، كَفَرُوا بَعْدَ إِسْلاَمِهِمْ، وَقَتَلُوا رَاعِيَ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم وَاسْتَاقُوا الذَّوْدَ فَبَلَغَ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم فَبَعَثَ الطَّلَبَ فِي آثَارِهِمْ، وَأَمَرَ بِهِمْ فَسَمَرُوا أَعْيُنَهُمْ وَقَطَعُوا أَيْدِيَهُمْ وَتُرِكُوا فِي نَاحِيَةِ الْحَرَّةِ حَتَّى مَاتُوا عَلَى حَالِهِمْ.
Waxaa nooga warramay Cabdul-Acla bin Xammaad, waxaa nooga warramay Yaziid bin Zureyc, waxaa nooga warramay Saciid, waxaa nooga warramay Qataadah, in Anas bin Maalik uu uga warramay in dad ama rag ka tirsan qabiilooyinka Cukl iyo Cureyna ay u yimaadeen Rasuulka Ilaahay ﷺ oo ay Islaamnimo ku dhawaaqeen, iyagoo yiri:
"Nabiyow Ilaahay, annagu waxaan ahayn dad xoolo dhaqato ah, mana ahayn dad beeraley ah," waxayna la xanuunsadeen cimilada Madiina. Markaas Rasuulka Ilaahay ﷺ wuxuu amray in loo siiyo geel iyo raaci, wuxuuna faray inay bannaanka u baxaan oo ay cabaan caanaha iyo kaadida geelaas. Way baxeen ilaa ay ka gaareen dhinaca Xarra, balse way ka riddoodeen Islaamnimadoodii kadib, waxayna dileen raacigii Rasuulka Ilaahay ﷺ, geeliina way kaxeysteen. Markii warkaasi uu soo gaaray Nabiga ﷺ, wuxuu diray ciidan raad-raac ah, markii la soo qabtayna wuxuu amray in indhaha laga gubo bir kulul, gacmahana laga gooyo, waxaana lagu daayey dhinaca Xarra ilaa ay xaaladdaas ku dhintaan.
Tarjumaad iyo sharaxaad ay samaysay Khutba World, oo laga tarjumay Carabiga.
Nebi Maxamed ﷺ wuxuu dadka cusub ee yimid siiyey caano iyo kaadi geel inay cabbaan.
Rag ka tirsanaa qabaa’ilka 'Ukl iyo 'Uraina ayaa yimid Madiina, waxayna sheegeen in cimiladu aanay ku habboonayn. Waxaa la siiyey geel, waxayna magaalada bannaankeeda u degeen si ay u cabbaan caanihiisa iyo kaadidiisa. Dabadeed way ka huleeleen, waxay dileen xoolo-dhaqatihii, waxayna dhaceen geela.
Dad noloshooda inta badan ka hela dhaqashada xoolaha iyo xannaanayntooda.
Meel u dhow Madiina oo leh dhulal madow oo qallafsan oo ka samaysan lafoole.
Ciqaab jireed oo daran oo werintan lagu xusay; ma aha amar qofku iskii ugu fulinayo ciqaab.
Culimadii hore waxay werintan kaga hadleen cutubyada daawada iyo xeerarka la xiriira qisaasta iyo ciqaabta. Waxay carrabka ku adkeeyeen in tallaabadu la xidhiidhay dil, dhac iyo riddo rabshado wadata oo isu tegay, ee aanay la xidhiidhin jirro ama raadinta daaweyn. Faahfaahintani shakhsiyaadka awood uma siinayso inay ciqaabtan fuliyaan: go’aannada ciqaabta dembiyadu waxay u yaallaan maamul awood u leh, waxayna u baahan yihiin caddayn waafaqsan sharciga. Fuqahaduna waxay ka doodeen isticmaalka kaadida geela ee daaweyn ahaan; taasina ma aha talo guud mana beddelayso daryeel caafimaad oo xirfadle ah.
- Marka aad jirran tahay, raadso daryeel ku habboon, daawooyinka dhaqankana kala tasho xirfadle caafimaad.
- Kiis ciqaab oo taariikhi ah ha ku khaldin oggolaansho aad adigu caddaalad gacantaada ku qaadato; garsoorka u daa hay’adaha awoodda u leh.
- Booqdayaasha iyo dadka buka si taxaddar leh ula dhaqan, balse xuduud cad samee marka qof uu dadka kale khatar geliyo ama waxyeelleeyo.
Werintan Anas waxay iyaduna ka hadlaysaa raggii 'Ukl iyo 'Uraina, waxayna dhacdada la xiriirinaysaa xeerarka nadaafadda iyo salaadda.
Sahih al-Bukhari · #5681 (Sahih)Nebi Maxamed ﷺ wuxuu werintaas ku xusay daaweymo kala duwan, oo ay ka mid yihiin malab iyo koobid (xijaamo); marka la isu geeyo, werinnadu waxay muujinayaan in daaweyntu ku kala duwanaan karto xaaladaha.
Maalin kasta xadiis, kuna qoran luqaddaada
Abku wuxuu maalin kasta ku siinayaa xadiis wata sharaxaad, sidoo kalena ah wijit taleefankaaga ku jira. Waa bilaash.