Sahih al-Bukhari, xadiiska 6030
Waxaa weriyey Aisha. Qoraal Carabi ah oo wata tarjumaad iyo sharaxaad noo gaar ah.
Laga soo bilaabo al‑Bukhari dib ilaa Nabiga ﷺ
- 1Muhammad ibn Salamwuxuu u sheegay al‑Bukhariمُحَمَّدُ بْنُ سَلاَمٍ
- 2Abd al‑Wahhabعَبْدُ الْوَهَّابِ
- 3Ayyubأَيُّوبَ
- 4Abdullah ibn Abu Mulaykaعَبْدِ اللَّهِ بْنِ أَبِي مُلَيْكَةَ
- 5Aishaعَائِشَةَ
- 6Rasuulka Alle ﷺرَسُولُ اللَّهِ ﷺ
Siday u kala horreeyaan qoraalka Carabiga ee riwaayaddan. Magacyada waxaa laga soo rogay Carabiga loona qoray farta Laatiinka. Sahih al-Bukhari guud ahaan waxaa loo tixgeliyaa mid lagu kalsoonaan karo.
Riwaayadda
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ سَلاَمٍ، أَخْبَرَنَا عَبْدُ الْوَهَّابِ، عَنْ أَيُّوبَ، عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ أَبِي مُلَيْكَةَ، عَنْ عَائِشَةَ ـ رضى الله عنها أَنَّ يَهُودَ، أَتَوُا النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم فَقَالُوا السَّامُ عَلَيْكُمْ. فَقَالَتْ عَائِشَةُ عَلَيْكُمْ، وَلَعَنَكُمُ اللَّهُ، وَغَضِبَ اللَّهُ عَلَيْكُمْ. قَالَ " مَهْلاً يَا عَائِشَةُ، عَلَيْكِ بِالرِّفْقِ، وَإِيَّاكِ وَالْعُنْفَ وَالْفُحْشَ ". قَالَتْ أَوَلَمْ تَسْمَعْ مَا قَالُوا قَالَ " أَوَلَمْ تَسْمَعِي مَا قُلْتُ رَدَدْتُ عَلَيْهِمْ، فَيُسْتَجَابُ لِي فِيهِمْ، وَلاَ يُسْتَجَابُ لَهُمْ فِيَّ ".
Waxaa nooga warramay Muxammad bin Salaam, waxaa noo sheegay Cabdul-Wahaab, kasoo xigtay Ayuub, kasoo xigtay Cabdullaahi bin Abii Mulaykah, kasoo xigtay Caa’ishah — raḍiya Allāhu ʿanhā — in Yuhuuddu u yimaadeen Nabiga ﷺ oo ay ku yiraahdeen:
"As-Saamu Calaykum" (Dhimashadu ha idinku dhacdo). Markaasay Caa’ishah tiri: "Idinkana ha idinku dhacdo, Allaahna ha idin lacnado, xanaaqiisuna ha idinku dhaco!" Wuxuu yiri Nabigu ﷺ: "Degganaaw, Caa’ishoow! Naxariista qaado, kana fogow qallafsanaanta iyo hadalka xun." Waxay tiri: "Miyaadan maqlin waxay yiraahdeen?" Wuxuu yiri: "Miyaadan maqlin waxaan iri? Waan ugu jawaabay, ducooyinkaygana waa la iga aqbalayaa iyaga dushooda, laakiin ducooyinkooda aniga iguma aqbalaayo."
Tarjumaad iyo sharaxaad ay samaysay Khutba World, oo laga tarjumay Carabiga.
Nabigu ﷺ wuxuu Caa’isha barayaa in xanaaqa loogu jawaabo dabacsanaan iyo is-xakamayn.
Qaar ka mid ah Yuhuudda ayaa u yimid Nabiga ﷺ waxayna ku salaameen hadal laba-macne leh oo dhimasho ugu ducaynayay. Caa’isha ayaa si adag ugu jawaabtay, markaas ayuu Nabigu ﷺ ugu baaqay inay dabacsanaato.
Salaan la qalloociyey oo macnaheedu yahay: ‘Geeridu korkiinna ha ahaato.’
Dabacsanaan iyo debecsanaan hadalka iyo ficilkaba.
Hadal qallafsan ama gef ah.
Culimada hore, oo uu ka mid yahay Ibnu Xajar, waxay xuseen in Nabigu ﷺ uusan Caa’isha ka reebin inay garato hadalka gefka ah ama uga jawaabto si ku habboon; balse wuxuu ka reebay habaarka, qallafsanaanta iyo xadgudubka. Xadiisku wuxuu ammaanayaa rifqa, wuxuuna barayaa in mu’minku is-xakameeyo marka uu ka jawaabayo, xataa haddii qof kale ka xanaajiyo.
- Marka lagu caayo, marka hore is deji, dabadeedna si xakamaysan uga jawaab adigoon cay ama habaar adeegsan.
- Fariintaada si cad u gudbi, una samee xuduud hab-dhaqanka xun, adigoo cod sharaf leh oo dabacsan ku hadlaya.
Anas wuxuu weriyey in Nabigu ﷺ uusan caytamin, si qallafsan u hadlin ama habaarin; tani waxay la jaanqaadaysaa dhiirrigelintiisa ku aaddan dabacsanaanta.
Sahih al-Bukhari · #6028 (Sahih)Xadiiskani wuxuu ka warramayaa dhiirrigelinta Nabiga ﷺ ee ah in si dabacsan oo naxariis leh loola dhaqmo dadka.
Maalin kasta xadiis, kuna qoran luqaddaada
Abku wuxuu maalin kasta ku siinayaa xadiis wata sharaxaad, sidoo kalena ah wijit taleefankaaga ku jira. Waa bilaash.