Sahih al-Bukhari, xadiiska 6204
Waxaa weriyey Sahl ibn Sa'd. Qoraal Carabi ah oo wata tarjumaad iyo sharaxaad noo gaar ah.
Laga soo bilaabo al‑Bukhari dib ilaa Sahl ibn Sa'd
- 1Khalid ibn Makhladwuxuu u sheegay al‑Bukhariخَالِدُ بْنُ مَخْلَدٍ
- 2Sulaymanسُلَيْمَانُ
- 3Abu Hazimأَبُو حَازِمٍ
- 4Sahl ibn Sa'dسَهْلِ بْنِ سَعْدٍ
Siday u kala horreeyaan qoraalka Carabiga ee riwaayaddan. Magacyada waxaa laga soo rogay Carabiga loona qoray farta Laatiinka. Sahih al-Bukhari guud ahaan waxaa loo tixgeliyaa mid lagu kalsoonaan karo.
Riwaayadda
حَدَّثَنَا خَالِدُ بْنُ مَخْلَدٍ، حَدَّثَنَا سُلَيْمَانُ، قَالَ حَدَّثَنِي أَبُو حَازِمٍ، عَنْ سَهْلِ بْنِ سَعْدٍ، قَالَ إِنْ كَانَتْ أَحَبَّ أَسْمَاءِ عَلِيٍّ ـ رضى الله عنه ـ إِلَيْهِ لأَبُو تُرَابٍ، وَإِنْ كَانَ لَيَفْرَحُ أَنْ يُدْعَى بِهَا، وَمَا سَمَّاهُ أَبُو تُرَابٍ إِلاَّ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم غَاضَبَ يَوْمًا فَاطِمَةَ فَخَرَجَ فَاضْطَجَعَ إِلَى الْجِدَارِ إِلَى الْمَسْجِدِ، فَجَاءَهُ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم يَتْبَعُهُ، فَقَالَ هُوَ ذَا مُضْطَجِعٌ فِي الْجِدَارِ فَجَاءَهُ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم وَامْتَلأَ ظَهْرُهُ تُرَابًا، فَجَعَلَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم يَمْسَحُ التُّرَابَ عَنْ ظَهْرِهِ يَقُولُ " اجْلِسْ يَا أَبَا تُرَابٍ ".
Sahl bin Sacd wuxuu yiri: Magaca ugu jeclaa ee Cali wuxuu ahaa Abuu Turaab, wuuna ku farxi jiray markaan ugu yeerno, sababtoo ah cid aan Nebiga ﷺ ahayn uma bixin magacan Abuu Turaab. Maalin maalmaha ka mid ah ayuu Cali ka xanaaqay Faadumo, markaasuu gurigiisa ka baxay oo derbiga masaajidka ag jiifsaday. Nebigu ﷺ ayaa raadiyey isagoo daba socda, waxaana la yiri:
"Waa kaas oo derbiga ag jiifa." Nebigu ﷺ ayaa u yimid iyadoo dhabarkiisu ciid ka buuxdo, markaasuu Nebigu ﷺ bilaabay inuu ciidda ka tumo dhabarkiisa isagoo leh: "Kac, Abow Turaaboow."
Tarjumaad iyo sharaxaad ay samaysay Khutba World, oo laga tarjumay Carabiga.
Nebigu ﷺ wuxuu Cali ugu qalbi qaboojiyey naanaysta kalgacalka leh ee Abuu Turaab.
Cali wuxuu masaajidka aaday ka dib khilaaf uu kala kulmay Faadumo, wuxuuna halkaas ku jiifsaday isagoo gidaarka ku tiirsan. Nebigu ﷺ ayaa u tegey, dhabarkiisa boodhka ka jafay, wuxuuna ugu yeeray Abuu Turaab.
Macne ahaan: ‘aabbaha boodhka’. Nebigu ﷺ naanaystan ayuu Cali u bixiyey markii boodh dhabarkiisa saarnaa.
Faadumo waxay ahayd gabadha Nebiga ﷺ iyo xaaska Cali.
Culimada hore waxay tan ku tilmaameen tusaale muujinaya naxariista iyo xeeladda wanaagsan ee Nebiga ﷺ: wuxuu u tegey Cali, wuxuuna si debecsan ula hadlay isagoo adeegsanaya naanays uu Cali jeclaa. Werintani waxay kaloo muujinaysaa in naanays qofku ku farxo oo aan cay ahayn la adeegsan karo. Waxay ka warramaysaa khilaaf dhex maray lammaane, balse kama dhigna in khilaafku sabab u yahay qallafsanaan ama dullayn.
- Qofka u tag marka khilaaf dhaco, hadalkana ku bilow dabacsanaan halkii aad canaan ka bilaabi lahayd.
- Adeegso oo keliya naanays uu qofku jecel yahay oo aan dullayn ku jirin.
- Qof kuu dhow ku caawi ficil yar oo daryeel leh ka dib waqti kacsan.
Werintani waxay tilmaamaysaa sida wanaagsan ee uu ula dhaqmay ilmo, waxayna la jaanqaadaysaa debecsanaanta uu Cali u muujiyey.
Sahih al-Bukhari · #5970 (Sahih)Xadiiskani wuxuu adkaynayaa wanaagga hooyada loo sameeyo, wuxuuna akhlaaqda wanaagsan ku xidhayaa in si taxaddar leh loola dhaqmo dadka kuu dhow.
Maalin kasta xadiis, kuna qoran luqaddaada
Abku wuxuu maalin kasta ku siinayaa xadiis wata sharaxaad, sidoo kalena ah wijit taleefankaaga ku jira. Waa bilaash.