Sahih al-Bukhari, xadiiska 6245
Waxaa weriyey Abu Sa'id al-Khudri. Qoraal Carabi ah oo wata tarjumaad iyo sharaxaad noo gaar ah.
Waxaa weriyey Abu Sa'id al-Khudri
Sahih al-Bukhari guud ahaan waxaa loo tixgeliyaa mid lagu kalsoonaan karo.
Riwaayadda
حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ، حَدَّثَنَا سُفْيَانُ، حَدَّثَنَا يَزِيدُ بْنُ خُصَيْفَةَ، عَنْ بُسْرِ بْنِ سَعِيدٍ، عَنْ أَبِي سَعِيدٍ الْخُدْرِيِّ، قَالَ كُنْتُ فِي مَجْلِسٍ مِنْ مَجَالِسِ الأَنْصَارِ إِذْ جَاءَ أَبُو مُوسَى كَأَنَّهُ مَذْعُورٌ فَقَالَ اسْتَأْذَنْتُ عَلَى عُمَرَ ثَلاَثًا، فَلَمْ يُؤْذَنْ لِي فَرَجَعْتُ فَقَالَ مَا مَنَعَكَ قُلْتُ اسْتَأْذَنْتُ ثَلاَثًا، فَلَمْ يُؤْذَنْ لِي فَرَجَعْتُ، وَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم " إِذَا اسْتَأْذَنَ أَحَدُكُمْ ثَلاَثًا فَلَمْ يُؤْذَنْ لَهُ، فَلْيَرْجِعْ ". فَقَالَ وَاللَّهِ لَتُقِيمَنَّ عَلَيْهِ بِبَيِّنَةٍ. أَمِنْكُمْ أَحَدٌ سَمِعَهُ مِنَ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم فَقَالَ أُبَىُّ بْنُ كَعْبٍ وَاللَّهِ لاَ يَقُومُ مَعَكَ إِلاَّ أَصْغَرُ الْقَوْمِ، فَكُنْتُ أَصْغَرَ الْقَوْمِ، فَقُمْتُ مَعَهُ فَأَخْبَرْتُ عُمَرَ أَنَّ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم قَالَ ذَلِكَ. وَقَالَ ابْنُ الْمُبَارَكِ أَخْبَرَنِي ابْنُ عُيَيْنَةَ حَدَّثَنِي يَزِيدُ عَنْ بُسْرٍ سَمِعْتُ أَبَا سَعِيدٍ بِهَذَا.
Abuu Saciid Al-Khudri wuxuu yiri: Anigoo ku sugan mid ka mid ah fadhiyadii Ansaarta, ayaa waxaa noo yimid Abuu Muusa isagoo u eg qof argagaxsan, wuxuuna yiri:
"Waxaan idan weydiistay Cumar saddex jeer, laakiin lama ii oggolaan, markaas waan soo noqday." Markii uu Cumar arrintaas ogaaday, wuxuu Abuu Muusa ku yiri: "Maxaad u soo geli weyday?" Abuu Muusa wuxuu ku jawaabay: "Saddex jeer ayaan idan weydiistay, laakiin lama ii oggolaan, waana soo noqday, sababtoo ah Rasuulka Allah ﷺ wuxuu yiri: 'Haddii midkiin uu saddex jeer idan weydiisto oo aan loo oggolaan, ha soo noqdo.'" Cumar wuxuu yiri: "Wallahi! Waxaan kaa rabnaa inaad keento caddeyn arrintan." (Abuu Muusa wuxuu tagay fadhi ay Ansaartu joogeen wuxuuna yiri): "Ma jiraa mid idinka mid ah oo tan ka maqlay Nabiga ﷺ?" Ubay bin Kacab wuxuu yiri: "Wallahi, kula bixi maayo ilaa kan ugu yar dadka (markhaati ahaan)." Anigu waxaan ahaa kii ugu yaraa, markaas waan la baxay Abuu Muusa, waxaana u sheegay Cumar in Nabigu ﷺ sidaas yiri.
Tarjumaad iyo sharaxaad ay samaysay Khutba World, oo laga tarjumay Carabiga.
Saddex codsi oo gelitaan ah oo aan laga jawaabin ka dib, qofku waa inuu dib u noqdaa.
Abuu Muusaa ayaa Cumar saddex jeer ka codsaday oggolaansho inuu soo galo, dabadeedna dib ayuu u noqday markii aan loo oggolaan. Cumar wuxuu ka dalbaday inuu caddeeyo oraahdii uu ka soo xigtay Nebiga ﷺ; Abuu Saciid al-Khudri ayaana xaqiijiyey.
In horay oggolaansho loo weydiisto ka hor inta aan la gelin meel gaar u ah qof kale.
Tirada codsiyada la xusay; haddii aan oggolaansho la helin intaas ka dib, booqdaha waa inuu noqdaa.
Xaqiijin uu bixiyo qof oraahda lafteeda ka maqlay Nebiga ﷺ.
Culimada waxay arrintan ka fahmeen in booqduhu ka tago marka uu saddex jeer oggolaansho weydiisto oo aan jawaab la siin, isla markaana uu dhowro asturnaanta qofka guriga leh. Qofka guriga leh waajib kuma aha inuu sharxo sababta uu u diiday gelitaanka. Codsiga waa in sidoo kale loo jeediyaa si habboon, si qofka guriga leh uu fursad ugu helo inuu ka jawaabo. Cumar wuxuu dalbaday in la xaqiijiyo werinta; taasi waxay muujinaysaa sida saxaabadu taxaddar ugu lahaayeen gudbinta hadallada Nebiga ﷺ.
- Markaad qof booqanayso, si deggan u weydiiso oggolaansho, saddex codsi oo aan laga jawaabinna ka dib dib u noqo.
- Ha ku adkaysan hana isku dayin inaad gudaha fiiriso marka qofku albaabka kuu furin.
- Si taxaddar leh u xaqiiji hadallada diinta ka hor intaadan dadka kale u gudbin.
Werintan saxiixa ah ee isla cutubka ku jirta waxay sidoo kale ka hadlaysaa oggolaansho weydiisashada, waxayna sii dhammaystiraysaa asluubta gelitaanka meel qof gaar u ah.
Sahih al-Bukhari · #6244 (Sahih)Werintan saxiixa ah ee isla cutubka ku jirta waxay la xiriirtaa xeerarka oggolaanshaha iyo dhowridda xuduudaha gaarka ah.
Maalin kasta xadiis, kuna qoran luqaddaada
Abku wuxuu maalin kasta ku siinayaa xadiis wata sharaxaad, sidoo kalena ah wijit taleefankaaga ku jira. Waa bilaash.