Sahih al-Bukhari, xadiiska 6260
Waxaa weriyey Abu Sufyan ibn Harb. Qoraal Carabi ah oo wata tarjumaad iyo sharaxaad noo gaar ah.
Laga soo bilaabo al‑Bukhari dib ilaa Ibn Abbas
- 1Muhammad ibn Muqatil Abu al‑Hasanwuxuu u sheegay al‑Bukhariمُحَمَّدُ بْنُ مُقَاتِلٍ أَبُو الْحَسَنِ
- 2Abdullahعَبْدُ اللَّهِ
- 3Yunusيُونُسُ
- 4Az‑Zuhriالزُّهْرِيِّ
- 5Ubaydullah ibn Abdullah ibn Utbaعُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُتْبَةَ
- 6Ibn Abbasابْنَ عَبَّاسٍ
Siday u kala horreeyaan qoraalka Carabiga ee riwaayaddan. Magacyada waxaa laga soo rogay Carabiga loona qoray farta Laatiinka. Sahih al-Bukhari guud ahaan waxaa loo tixgeliyaa mid lagu kalsoonaan karo.
Riwaayadda
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ مُقَاتِلٍ أَبُو الْحَسَنِ، أَخْبَرَنَا عَبْدُ اللَّهِ، أَخْبَرَنَا يُونُسُ، عَنِ الزُّهْرِيِّ، قَالَ أَخْبَرَنِي عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُتْبَةَ، أَنَّ ابْنَ عَبَّاسٍ، أَخْبَرَهُ أَنَّ أَبَا سُفْيَانَ بْنَ حَرْبٍ أَخْبَرَهُ أَنَّ هِرَقْلَ أَرْسَلَ إِلَيْهِ فِي نَفَرٍ مِنْ قُرَيْشٍ وَكَانُوا تِجَارًا بِالشَّأْمِ، فَأَتَوْهُ فَذَكَرَ الْحَدِيثَ قَالَ ثُمَّ دَعَا بِكِتَابِ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَقُرِئَ فَإِذَا فِيهِ " بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمَنِ الرَّحِيمِ، مِنْ مُحَمَّدٍ عَبْدِ اللَّهِ وَرَسُولِهِ إِلَى هِرَقْلَ عَظِيمِ الرُّومِ، السَّلاَمُ عَلَى مَنِ اتَّبَعَ الْهُدَى، أَمَّا بَعْدُ ".
Waxaa nooga warramay Muxammad bin Muqaatil Abul-Xasan, waxaa noo sheegay Cabdullaahi, waxaa noo sheegay Yuunus, oo ka weriyey Az-Zuhri, wuxuu yiri: Waxaa ii sheegay Cubaydullaahi bin Cabdullaahi bin Cutbah, in Ibnu Cabbaas uu u sheegay in Abuu Sufyaan bin Xarb uu u sheegay in Hiraqluus uu u soo diray isaga iyo koox reer Qureysh ah oo ku ganacsanayey Shaam, markaasay u tageen, wuxuuna xusay xadiiska. Wuxuu yiri: Kadib wuxuu dalbaday warqaddii Rasuulka Allah ﷺ waana la akhriyey, waxaana ku qornaa: 'Magaca Allah, ee Naxariista Badan, ee Reer Aakhiro Naxariista Badan. Ka timid Muxammad, addoonka Allah iyo Rasuulkiisa, kuna socota Hiraqluus, madaxa weyn ee Roomaanka: Nabadgelyo ha ahaato ciddii raacda hanuunka. Amma bacdu (intaas kadib)...'
Tarjumaad iyo sharaxaad ay samaysay Khutba World, oo laga tarjumay Carabiga.
Warqaddii loo diray Heraclius waxay muujinaysaa sida Nebigu ﷺ farriintiisa ugu gudbiyey si cad oo sharaf leh.
Heraclius wuxuu u yeedhay Abuu Sufyaan iyo koox ganacsato ah oo reer Quraysh ahayd xilli ay Shaam joogeen. Dabadeed wuxuu amray in loo akhriyo warqaddii Rasuulka Alle ﷺ.
Taliyihii Boqortooyadii Roomaanka Bari, warqaddana loogu yeedhay hoggaamiyaha Roomaanka.
Magac taariikhi ah oo loo yaqaanay dhul ka tirsan Shaam iyo hareeraheeda.
Qof aqbala hanuunka Alle oo ku camal fala.
Culimadii hore waxay tilmaameen in warqaddu qofka loo diray ugu yeedhayso magaciisa maamuuska ee la yaqaan, isla markaana si cad u gudbinayso farriinta Islaamka. Salaanta ‘nabadgelyo korkiisa ha ahaato qofka hanuunka raaca’ waa martiqaad hanuunka loo fidinayo, mana aha caddayn muujinaysa in Heraclius hore u aqbalay hanuunka. Qaybtani waxay muujinaysaa in dacwadu u baahan tahay hadal cad iyo hab-dhaqan ku habboon.
- Farriin muhiim ah u gudbi si cad oo xushmad leh, adigoon qarin nuxurkeeda.
- Dadka ula hadal si ku habboon xaaladda, adigoo farriintaada ku adkaysanaya.
- Wanaagga ugu yeedh si aad hanuunka ugu bandhigto dadka, ee ha u adeegsan inaad ku bahdisho.
Riwaayaddan isla buugga ku jirta waxay sidoo kale ka hadlaysaa kulan lala yeeshay ergay, waxayna iftiiminaysaa hab-dhaqanka munaasibka ah marka booqasho muhiim ahi dhacdo.
Sahih al-Bukhari · #69 (Sahih)Riwaayaddani waxay ka hadlaysaa sida Nebigu ﷺ dadka wax u bari jiray; taasina waxay la xidhiidhaa gudbinta farriinta si cad oo taxaddar leh.
Maalin kasta xadiis, kuna qoran luqaddaada
Abku wuxuu maalin kasta ku siinayaa xadiis wata sharaxaad, sidoo kalena ah wijit taleefankaaga ku jira. Waa bilaash.