Sahih al-Bukhari, xadiiska 6318
Waxaa weriyey Ali ibn Abi Talib. Qoraal Carabi ah oo wata tarjumaad iyo sharaxaad noo gaar ah.
Laga soo bilaabo al‑Bukhari dib ilaa Nabiga ﷺ
- 1Sulayman ibn Harbwuxuu u sheegay al‑Bukhariسُلَيْمَانُ بْنُ حَرْبٍ
- 2Shu'baشُعْبَةُ
- 3Al‑Hakamالْحَكَمِ
- 4Ibn Abu Laylaابْنِ أَبِي لَيْلَى
- 5Aliعَلِيٍّ
- 6Rasuulka Alle ﷺرَسُولُ اللَّهِ ﷺ
Siday u kala horreeyaan qoraalka Carabiga ee riwaayaddan. Magacyada waxaa laga soo rogay Carabiga loona qoray farta Laatiinka. Sahih al-Bukhari guud ahaan waxaa loo tixgeliyaa mid lagu kalsoonaan karo.
Riwaayadda
حَدَّثَنَا سُلَيْمَانُ بْنُ حَرْبٍ، حَدَّثَنَا شُعْبَةُ، عَنِ الْحَكَمِ، عَنِ ابْنِ أَبِي لَيْلَى، عَنْ عَلِيٍّ، أَنَّ فَاطِمَةَ ـ عَلَيْهِمَا السَّلاَمُ ـ شَكَتْ مَا تَلْقَى فِي يَدِهَا مِنَ الرَّحَى، فَأَتَتِ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم تَسْأَلُهُ خَادِمًا، فَلَمْ تَجِدْهُ، فَذَكَرَتْ ذَلِكَ لِعَائِشَةَ، فَلَمَّا جَاءَ أَخْبَرَتْهُ. قَالَ فَجَاءَنَا وَقَدْ أَخَذْنَا مَضَاجِعَنَا، فَذَهَبْتُ أَقُومُ فَقَالَ " مَكَانَكِ ". فَجَلَسَ بَيْنَنَا حَتَّى وَجَدْتُ بَرْدَ قَدَمَيْهِ عَلَى صَدْرِي فَقَالَ " أَلاَ أَدُلُّكُمَا عَلَى مَا هُوَ خَيْرٌ لَكُمَا مِنْ خَادِمٍ، إِذَا أَوَيْتُمَا إِلَى فِرَاشِكُمَا، أَوْ أَخَذْتُمَا مَضَاجِعَكُمَا، فَكَبِّرَا ثَلاَثًا وَثَلاَثِينَ، وَسَبِّحَا ثَلاَثًا وَثَلاَثِينَ، وَاحْمَدَا ثَلاَثًا وَثَلاَثِينَ، فَهَذَا خَيْرٌ لَكُمَا مِنْ خَادِمٍ ". وَعَنْ شُعْبَةَ عَنْ خَالِدٍ عَنِ ابْنِ سِيرِينَ قَالَ التَّسْبِيحُ أَرْبَعٌ وَثَلاَثُونَ.
Waxaa nooga warramay Sulaymaan bin Xarb, waxaa nooga warramay Shucbah, oo ka weriyey Al-Xakam, oo ka weriyey Ibnu Abii Laylaa, oo ka weriyey Cali, in Faadumo — nabadgelyo korkooda ha ahaato — ay ka cabatay dhibka gacanteeda ka soo gaadhay dhagaxa wax lagu shiido. Markaas ayay u timid Nabiga ﷺ si ay u weydiiso adeege, laakiin way weyday, markaas ayay Aa’isho u sheegtay arrinteeda. Markii uu yimid, Aa’isho ayaa u sheegtay. Cali wuxuu yidhi: Wuxuu noo yimid annagoo sariirahayaga jiifna. Markaan damcay inaan kacdo, wuxuu yidhi:
"Joog meeshaada." Kadib wuxuu fadhiistay dhexdayada ilaa aan ka dareemay qabowga cagihiisa xabadkayga. Markaas wuxuu yidhi: "Miyaanan idin tusin wax idiinka khayr badan adeege? Markaad sariirihiinna tagtaan ama aad jiifsataan, takbiirsada saddex iyo soddon jeer, tasbiixsada saddex iyo soddon jeer, oo taxmiidsada saddex iyo soddon jeer, taasi waxay idiinka khayr badan tahay adeege." Oo Shucbah wuxuu ka weriyey Khaalid, oo ka weriyey Ibnu Siiriin, wuxuu yidhi: Tasbiixdu waa afar iyo soddon jeer.
Tarjumaad iyo sharaxaad ay samaysay Khutba World, oo laga tarjumay Carabiga.
Dikri ka hor hurdada waxay nolol maalmeedka ku kordhisaa xoog iyo barako.
Faatimah waxay Nebiga ﷺ uga cabatay xanuunka gacanteeda kaga dhacay shiididda dhagax-shiidka, waxayna weydiisatay qof u adeegta. Dabadeed isaga iyo Cali wuxuu baray dikri la akhriyo ka hor hurdada.
In Alle la weyneeyo iyadoo la leeyahay: Subxaanallaah.
In Alle la ammaano iyadoo la leeyahay: Alxamdulillaah.
In Alle la weynaysto iyadoo la leeyahay: Allaahu Akbar.
Culimadu waxay arrintan ka fahmeen in la jecel yahay in dikrigan la akhriyo ka hor hurdada, iyo in ajarkiisa iyo xooggiisa ruuxiga ahi yihiin fadli weyn. Werintu waxay sheegaysaa in 33 jeer la yiraahdo Allaahu Akbar, 33 jeer Subxaanallaah, iyo 33 jeer Alxamdulillaah; hadalka dheeraadka ah ee Ibnu Siiriin wuxuu xusayaa in tasbiixda la yiraahdo 34 jeer. Werinno kale oo saxiix ah ayaa iyaguna sheegaya hab-qaybin ah 33, 33 iyo 34.
- Ka hor hurdada akhri ammaanta Alle ee la sheegay, caadana ka dhig.
- Alle weydiiso xoog iyo barako marka shaqadu adag tahay, isla markaana qiimee caawimada la taaban karo.
- Qoyska bar dikri fudud oo lagu dari karo hawl maalmeedka.
Maalin kasta xadiis, kuna qoran luqaddaada
Abku wuxuu maalin kasta ku siinayaa xadiis wata sharaxaad, sidoo kalena ah wijit taleefankaaga ku jira. Waa bilaash.