Sahih al-Bukhari, xadiiska 6491
Waxaa weriyey Abdullah ibn Abbas. Qoraal Carabi ah oo wata tarjumaad iyo sharaxaad noo gaar ah.
Laga soo bilaabo al‑Bukhari dib ilaa Nabiga ﷺ
- 1Abu Ma'marwuxuu u sheegay al‑Bukhariأَبُو مَعْمَرٍ
- 2Abd al‑Warithعَبْدُ الْوَارِثِ
- 3Ja'd Abu Uthmanجَعْدٌ أَبُو عُثْمَانَ
- 4Abu Raja al‑Utaridiأَبُو رَجَاءٍ الْعُطَارِدِيُّ
- 5Ibn Abbasابْنِ عَبَّاسٍ
- 6Rasuulka Alle ﷺرَسُولُ اللَّهِ ﷺ
Siday u kala horreeyaan qoraalka Carabiga ee riwaayaddan. Magacyada waxaa laga soo rogay Carabiga loona qoray farta Laatiinka. Sahih al-Bukhari guud ahaan waxaa loo tixgeliyaa mid lagu kalsoonaan karo.
Riwaayadda
حَدَّثَنَا أَبُو مَعْمَرٍ، حَدَّثَنَا عَبْدُ الْوَارِثِ، حَدَّثَنَا جَعْدٌ أَبُو عُثْمَانَ، حَدَّثَنَا أَبُو رَجَاءٍ الْعُطَارِدِيُّ، عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ ـ رضى الله عنهما ـ عَنِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم فِيمَا يَرْوِي عَنْ رَبِّهِ عَزَّ وَجَلَّ قَالَ قَالَ " إِنَّ اللَّهَ كَتَبَ الْحَسَنَاتِ وَالسَّيِّئَاتِ، ثُمَّ بَيَّنَ ذَلِكَ فَمَنْ هَمَّ بِحَسَنَةٍ فَلَمْ يَعْمَلْهَا كَتَبَهَا اللَّهُ لَهُ عِنْدَهُ حَسَنَةً كَامِلَةً، فَإِنْ هُوَ هَمَّ بِهَا فَعَمِلَهَا كَتَبَهَا اللَّهُ لَهُ عِنْدَهُ عَشْرَ حَسَنَاتٍ إِلَى سَبْعِمِائَةِ ضِعْفٍ إِلَى أَضْعَافٍ كَثِيرَةٍ، وَمَنْ هَمَّ بِسَيِّئَةٍ فَلَمْ يَعْمَلْهَا كَتَبَهَا اللَّهُ لَهُ عِنْدَهُ حَسَنَةً كَامِلَةً، فَإِنْ هُوَ هَمَّ بِهَا فَعَمِلَهَا كَتَبَهَا اللَّهُ لَهُ سَيِّئَةً وَاحِدَةً ".
Waxaa nooga warramay Abu Macmar, waxaa nooga warramay Cabdul-Waarith, waxaa nooga warramay Jacfar Abuu Cusmaan, waxaa nooga warramay Abuu Rajaa' al-Cutaaridi, oo ka weriyey Ibnu Cabbaas — raḍiya Allāhu ʿanhumā — oo ka weriyey Nabiga ﷺ isagoo ka sheekeynaya Rabbigiisa ʿAzza wa Jalla inuu yiri:
"Ilaahay wuxuu qoray wanaagyada iyo xumaanta, kadibna wuu caddeeyay arrintaas. Qofkii ku hammiya wanaag balse aan falin, Ilaahay wuxuu u qoraa agtiisa wanaag dhammaystiran. Haddii uu ku hammiyo oo uu falo, Ilaahay wuxuu u qoraa agtiisa toban ilaa toddoba boqol oo laab ama in ka badan. Qofkii ku hammiya xumaan balse aan falin, Ilaahay wuxuu u qoraa agtiisa wanaag dhammaystiran. Haddii uu ku hammiyo oo uu falo, Ilaahay wuxuu u qoraa hal xumaan ah."
Tarjumaad iyo sharaxaad ay samaysay Khutba World, oo laga tarjumay Carabiga.
Alle wuxuu si ballaaran u abaalmariyaa niyadaha wanaagsan, wuxuuna si caddaalad ah u xisaabiyaa falalka xun.
Ujeeddo miyir leh oo qofku ku doonayo inuu fal sameeyo; fikir kedis ahi lama mid aha go’aan sugan.
Alle ayaa yaqaan oo xafida abaalmarinta; weedhani waxay muujinaysaa qiimaheeda gaarka ah.
Weriye uu Nabiga ﷺ ku soo tebiyo hadal Alle, balse aan ka mid ahayn Qur’aanka.
Culimada hore waxay tan ka fahmeen in Alle, naxariistiisa darteed, abaalmarinta badiyo, halka fal xun oo la sameeyo loo qoro hal dembi. Qofkii si daacad ah u niyeysta fal wanaagsan balse aan fulin, abaalmarin ayuu helayaa; qofkii fal xun uga taga doonista Alle dartedna, fal wanaagsan ayaa loo qoraa. In dembi laga tago awood la’aan ama caqabad dibadeed awgeed si toos ah uguma mid aha in si miyir leh Alle dartii looga fogaado. Weriintani sidoo kale waxay adkaynaysaa in niyadda iyo ficilkuba qayb ka yihiin qiimaynta camalka qofka.
- Maalin kasta niyeyso inaad wax wanaagsan qabato, niyaddaasna ficil dhab ah u beddel markaad awooddo.
- Dembi uga tag Alle dartii, dabadeedna raadi fal wanaagsan oo xoojiya doorashadaada.
- Dadka ha ku xukumin oo keliya waxa muuqda; niyaddu waa muhiim, balse Alle oo keliya ayaa si buuxda u og.
Xadiiskan qudsiga ahi wuxuu adkaynayaa in Alle dulmiga reebay, falalka wanaagga iyo xumaantana si caddaalad ah u qiimeeyo; tani waxay la jaanqaadaysaa abaalmarinta iyo xisaabta lagu sheegay werintan.
Sahih al-Bukhari · #6490 (Sahih)Weriintan, oo ku jirta isla qaybta buugga, waxay ka hadlaysaa sida camalka iyo cawaaqibtiisa loo qoro, sidaas darteed waxay dhammaystiraysaa sharraxaadda abaalmarinta iyo xisaabta.
Maalin kasta xadiis, kuna qoran luqaddaada
Abku wuxuu maalin kasta ku siinayaa xadiis wata sharaxaad, sidoo kalena ah wijit taleefankaaga ku jira. Waa bilaash.