40 Hadith Nawawi, xadiiska 24
Waxaa weriyey Abu Dharr al-Ghifari. Qoraal Carabi ah oo wata tarjumaad iyo sharaxaad noo gaar ah.
Waxaa weriyey Abu Dharr al-Ghifari
Riwaayadda
عَنْ أَبِي ذَرٍّ الْغِفَارِيِّ رَضِيَ اللهُ عَنْهُ عَنْ النَّبِيِّ صلى الله عليه و سلم فِيمَا يَرْوِيهِ عَنْ رَبِّهِ تَبَارَكَ وَتَعَالَى، أَنَّهُ قَالَ: يَا عِبَادِي: إنِّي حَرَّمْت الظُّلْمَ عَلَى نَفْسِي، وَجَعَلْته بَيْنَكُمْ مُحَرَّمًا؛ فَلَا تَظَالَمُوا. يَا عِبَادِي! كُلُّكُمْ ضَالٌّ إلَّا مَنْ هَدَيْته، فَاسْتَهْدُونِي أَهْدِكُمْ. يَا عِبَادِي! كُلُّكُمْ جَائِعٌ إلَّا مَنْ أَطْعَمْته، فَاسْتَطْعِمُونِي أُطْعِمْكُمْ. يَا عِبَادِي! كُلُّكُمْ عَارٍ إلَّا مَنْ كَسَوْته، فَاسْتَكْسُونِي أَكْسُكُمْ. يَا عِبَادِي! إنَّكُمْ تُخْطِئُونَ بِاللَّيْلِ وَالنَّهَارِ، وَأَنَا أَغْفِرُ الذُّنُوبَ جَمِيعًا؛ فَاسْتَغْفِرُونِي أَغْفِرْ لَكُمْ. يَا عِبَادِي! إنَّكُمْ لَنْ تَبْلُغُوا ضُرِّي فَتَضُرُّونِي، وَلَنْ تَبْلُغُوا نَفْعِي فَتَنْفَعُونِي. يَا عِبَادِي! لَوْ أَنَّ أَوَّلَكُمْ وَآخِرَكُمْ وَإِنْسَكُمْ وَجِنَّكُمْ كَانُوا عَلَى أَتْقَى قَلْبِ رَجُلٍ وَاحِدٍ مِنْكُمْ، مَا زَادَ ذَلِكَ فِي مُلْكِي شَيْئًا. يَا عِبَادِي! لَوْ أَنَّ أَوَّلَكُمْ وَآخِرَكُمْ وَإِنْسَكُمْ وَجِنَّكُمْ كَانُوا عَلَى أَفْجَرِ قَلْبِ رَجُلٍ وَاحِدٍ مِنْكُمْ، مَا نَقَصَ ذَلِكَ مِنْ مُلْكِي شَيْئًا. يَا عِبَادِي! لَوْ أَنَّ أَوَّلَكُمْ وَآخِرَكُمْ وَإِنْسَكُمْ وَجِنَّكُمْ قَامُوا فِي صَعِيدٍ وَاحِدٍ، فَسَأَلُونِي، فَأَعْطَيْت كُلَّ وَاحِدٍ مَسْأَلَته، مَا نَقَصَ ذَلِكَ مِمَّا عِنْدِي إلَّا كَمَا يَنْقُصُ الْمِخْيَطُ إذَا أُدْخِلَ الْبَحْرَ. يَا عِبَادِي! إنَّمَا هِيَ أَعْمَالُكُمْ أُحْصِيهَا لَكُمْ، ثُمَّ أُوَفِّيكُمْ إيَّاهَا؛ فَمَنْ وَجَدَ خَيْرًا فَلْيَحْمَدْ اللَّهَ، وَمَنْ وَجَدَ غَيْرَ ذَلِكَ فَلَا يَلُومَن إلَّا نَفْسَهُ . [رَوَاهُ مُسْلِمٌ]
Waxaa laga wariyey Abu Dharr al-Ghifaari oo Allah ka raalli noqday, kaasoo ka wariyey Nabiga ﷺ isagoo ka wariyey Rabbigiisa Tabaraka wa Tacaalaa inuu yiri: Addoomadayow! Anigu waxaan xaaraan ka dhigay dulmiga nafteyda, waxaana idinka dhex dhigay mid xaaraan ah; ee ha isdulminina. Addoomadayow! Dhammaantiin waad baadiyeysan tihiin marka laga reebo kuwaan hanuuniyey, ee iga dalba hanuunka aan idin hanuuniyee. Addoomadayow! Dhammaantiin waad gaajaysan tihiin marka laga reebo kuwaan quudiyey, ee iga dalba cunnada aan idin quudiye. Addoomadayow! Dhammaantiin waad qaawan tihiin marka laga reebo kuwaan u labbisay, ee iga dalba dharka aan idin labbisee. Addoomadayow! Idinku habeen iyo maalinba waad dembiileysaan, Aniguna dhammaan dembiyada waan dhaafaa; ee iga dalba dambi-dhaafka aan idiin dhaafee. Addoomadayow! Idinku weligiin ma gaari kartaan dhibtayda si aad ii dhibtaan, mana gaari kartaan faa'iidadayda si aad ii faa'iideysaan. Addoomadayow! Haddii kuwiinna ugu horreeyey iyo kuwiinna ugu dambeeyey, iyo insigiinna iyo jinnigiinnuba ay wada noqon lahaayeen sida qalbiga ugu taqwada badan ee hal nin oo idinka mid ah, taasi waxba kuma kordhin lahayn boqortooyadayda. Addoomadayow! Haddii kuwiinna ugu horreeyey iyo kuwiinna ugu dambeeyey, iyo insigiinna iyo jinnigiinnuba ay wada noqon lahaayeen sida qalbiga ugu fusuqsan ee hal nin oo idinka mid ah, taasi waxba kama nusqaamin lahayn boqortooyadayda. Addoomadayow! Haddii kuwiinna ugu horreeyey iyo kuwiinna ugu dambeeyey, iyo insigiinna iyo jinnigiinnuba ay meel kaliya wada istaagi lahaayeen, dabadeedna ay wax i weydiisan lahaayeen, oo aan siiyo mid walba waxa uu weydiistay, taasi waxba kama nusqaamin lahayn waxa agtayda ah, marka laga reebo inta ay cirbadu ka nusqaamiso badda markii lagu dhex geliyo. Addoomadayow! Waa camalladiinna kuwa aan idiin tirinayo, dabadeedna aan idinka abaalmarinayo; ee qofkii helaa khayr ha u mahadceliyo Allah, qofkii hela wax aan taas ahaynna yaanu cidna canaanan naf mooyaane. [Muslim baa wariyey]
Tarjumaad iyo sharaxaad ay samaysay Khutba World, oo laga tarjumay Carabiga.
Alleah wuxuu xaaraantinimeeyey dulmiga, wuxuu bixiyaa hanuun iyo dembi-dhaaf, qof walbana wuxuu kula xisaabtamayaa camalkiisa.
Waa ku xadgudbidda xuquuqda qof ama wax dhigiddiisa meel aan ku habboonayn; Alle wuxuu dadka ka reebay inay is dulmiyaan.
Waa jidka iimaanka iyo Alle adeeciddiisa; addoonku wuxuu Alle weydiistaa inuu jidka tuso oo ku sugo.
Waa werin uu Nebigu ﷺ ku soo gudbiyo hadallo Alle ka yimid, balse aan ahayn aayad Qur’aan ah.
Culimada waxay sharxaan in Alle gebi ahaanba ka kaaftoonyahay abuurkiisa: adeeciddu ma kordhiso boqortooyadiisa, dembiyaduna ma dhimaan. Baaq ku saabsan in Alle la weydiisto hanuun iyo arsaaqad wuxuu muujinayaa in dadku Alle u baahan yihiin, halka ballanqaadka dembi-dhaafku ku boorrinayo inay iyagoo toobad keenaya ugu noqdaan. Erayada ugu dambeeya waxay ina barayaan in qof walba lagula xisaabtamayo camalkiisa. Reebidda dulmigu waxay khusaysaa dadka oo dhan; afarta mad-habood ee fiqiga Sunniga ahi waxay qabaan in ku xadgudbidda xuquuqda dadka kale ay waajib ka dhigto in xaqa la soo celiyo, halka ay habboon tahayna la bixiyo magdhow.
- Dadka si caddaalad leh ula dhaqan, xuquuqdoodana u soo celi haddii aad dulmisay.
- Maalin kasta Alle weydiiso hanuun, arsaaqad iyo dembi-dhaaf; qaladkana si daacad ah uga toobad keen.
- Markaad wanaag la kulanto, Alle u mahadnaq, mar walbana xusuusnow inaad masuul ka tahay doorashooyinkaaga.
Xadiiskani sidoo kale wuxuu adkaynayaa in camallada la qoro oo Alle abaalmarintooda si buuxda u bixiyo.
40 Hadith van an-Nawawi · #25 (Sahih)Werintani waxay muujinaysaa sida mu’miniintu Alle u xusi karaan uguna mahadnaqi karaan camallada wanaagsan ee maalinlaha ah.
Maalin kasta xadiis, kuna qoran luqaddaada
Abku wuxuu maalin kasta ku siinayaa xadiis wata sharaxaad, sidoo kalena ah wijit taleefankaaga ku jira. Waa bilaash.