Sahih al-Bukhari, xadiiska 6500
Waxaa weriyey Mu'adh ibn Jabal. Qoraal Carabi ah oo wata tarjumaad iyo sharaxaad noo gaar ah.
Waxaa weriyey Mu'adh ibn Jabal
Sahih al-Bukhari guud ahaan waxaa loo tixgeliyaa mid lagu kalsoonaan karo.
Riwaayadda
حَدَّثَنَا هُدْبَةُ بْنُ خَالِدٍ، حَدَّثَنَا هَمَّامٌ، حَدَّثَنَا قَتَادَةُ، حَدَّثَنَا أَنَسُ بْنُ مَالِكٍ، عَنْ مُعَاذِ بْنِ جَبَلٍ ـ رضى الله عنه ـ قَالَ بَيْنَمَا أَنَا رَدِيفُ النَّبِيِّ، صلى الله عليه وسلم لَيْسَ بَيْنِي وَبَيْنَهُ إِلاَّ آخِرَةُ الرَّحْلِ فَقَالَ " يَا مُعَاذُ ". قُلْتُ لَبَّيْكَ يَا رَسُولَ اللَّهِ وَسَعْدَيْكَ، ثُمَّ سَارَ سَاعَةً ثُمَّ قَالَ " يَا مُعَاذُ ". قُلْتُ لَبَّيْكَ رَسُولَ اللَّهِ وَسَعْدَيْكَ، ثُمَّ سَارَ سَاعَةً ثُمَّ قَالَ " يَا مُعَاذُ بْنَ جَبَلٍ ". قُلْتُ: لَبَّيْكَ رَسُولَ اللَّهِ وَسَعْدَيْكَ. قَالَ " هَلْ تَدْرِي مَا حَقُّ اللَّهِ عَلَى عِبَادِهِ ". قُلْتُ اللَّهُ وَرَسُولُهُ أَعْلَمُ. قَالَ " حَقُّ اللَّهِ عَلَى عِبَادِهِ أَنْ يَعْبُدُوهُ، وَلاَ يُشْرِكُوا بِهِ شَيْئًا ". ثُمَّ سَارَ سَاعَةً ثُمَّ قَالَ " يَا مُعَاذُ بْنَ جَبَلٍ ". قُلْتُ لَبَّيْكَ رَسُولَ اللَّهِ وَسَعْدَيْكَ. قَالَ " هَلْ تَدْرِي مَا حَقُّ الْعِبَادِ عَلَى اللَّهِ إِذَا فَعَلُوهُ ". قُلْتُ اللَّهُ وَرَسُولُهُ أَعْلَمُ. قَالَ " حَقُّ الْعِبَادِ عَلَى اللَّهِ أَنْ لاَ يُعَذِّبَهُمْ ".
Waxaa ka warramay Mucaad bin Jabal: Anigoo raaciif ku ah Nebiga ﷺ, oo aan waxba noo dhexeynin marka laga reebo dabada rakaabka, ayuu yiri:
"Mucaadow!" Waxaan iri: "Labbeeyk, Rasuulkii Allow ﷺ, wa Sacdeeyk!" Kadib wuxuu socday muddo, markaa wuxuu yiri: "Mucaadow!" Waxaan iri: "Labbeeyk, Rasuulkii Allow ﷺ, wa Sacdeeyk!" Mar kale ayuu socday muddo, kadibna wuxuu yiri: "Mucaad bin Jabalow!" Waxaan iri: "Labbeeyk, Rasuulkii Allow ﷺ, wa Sacdeeyk!" Wuxuu yiri: "Ma taqaannaa xaqqa uu Alle leeyahay ee addoomadiisa saaran?" Waxaan iri: "Alle iyo Rasuulkiisa baa ogsoon." Wuxuu yiri: "Xaqqa Alle ee addoomadiisa saaran waa inay caabudaan Isaga oo aysan waxna la wadaajin." Kadib mar kale ayuu socday muddo, wuxuuna yiri: "Mucaad bin Jabalow!" Waxaan iri: "Labbeeyk, Rasuulkii Allow ﷺ, wa Sacdeeyk." Wuxuu yiri: "Ma taqaannaa xaqqa ay addoomadu ku leeyihiin Alle haddii ay taas sameeyaan?" Waxaan iri: "Alle iyo Rasuulkiisa baa ogsoon." Wuxuu yiri: "Xaqqa addoomadu ay ku leeyihiin Alle waa in uusan cadaabin."
Tarjumaad iyo sharaxaad ay samaysay Khutba World, oo laga tarjumay Carabiga.
Qofka Allah keligiis caabuda wuxuu helayaa ballanqaadkiisa ah in laga ilaaliyo cadaabka.
Waajibka Allah ka rabo addoomadiisa: inay isaga caabudaan oo aanay cidna wehel ugu yeelin.
Ballanqaadka Allah ee ah inuusan cadaabi doonin kuwa si daacad ah isaga u caabuda oo aan cidna wehel ugu yeelin.
Jawaab macnaheedu yahay: waa i kan, waan adeecayaa, diyaarna waxaan u ahay inaan ka jawaabo yeeritaankaaga.
Culimadu waxay arrintan ka fahmeen in tawxiidku yahay udub-dhexaadka cibaadada, kana fogaanshaha shirkiguna yahay waajibka diineed ee ugu weyn. Ballanqaadka ah inaan la cadaabin wuxuu khuseeyaa qofka Allah si dhab ah keligiis u caabuda; mana aha fasax lagu fududaysto dembiyada ama looga tago toobadda. Culimadu waxay sidoo kale adkeeyeen in Nabigu ﷺ marka hore Mu'aad u daayay inuu arrintan ka fiirsado, dabadeedna jawaabta ku celiyey si muhiimaddeedu qalbigiisa ugu sugnaato.
- Ka hubi niyaddaada ka hor cibaadada, una gaar yeel Allah oo keliya.
- Si taxaddar leh u baro tawxiidka, kana fogow nooc kasta oo shirk ah, weyn iyo yarba.
- Rajee naxariista Allah, laakiin rajada ku lammaani toobad iyo adeecid.
Werintani waxay la jaanqaadaysaa dhiirrigelinta cibaadada daacadda ah, waxayna muujinaysaa muhiimadda ay leedahay in hanuunka Allah la raadiyo.
Sahih al-Bukhari · #32 (Sahih)Werintani waxay ka hadlaysaa iimaanka iyo ka fogaanshaha falalka xaaraanta ah, sidaasna waxay u dhammaystiraysaa macnaha wax-ku-oolka ah ee adeecidda Allah.
Maalin kasta xadiis, kuna qoran luqaddaada
Abku wuxuu maalin kasta ku siinayaa xadiis wata sharaxaad, sidoo kalena ah wijit taleefankaaga ku jira. Waa bilaash.