Sahih al-Bukhari, xadiiska 679
Waxaa weriyey Aisha. Qoraal Carabi ah oo wata tarjumaad iyo sharaxaad noo gaar ah.
Laga soo bilaabo al‑Bukhari dib ilaa Nabiga ﷺ
- 1Abdullah ibn Yusufwuxuu u sheegay al‑Bukhariعَبْدُ اللَّهِ بْنُ يُوسُفَ
- 2Malikمَالِكٌ
- 3Hisham ibn Urwaهِشَامِ بْنِ عُرْوَةَ
- 4Aabbihii, Urwaأَبِيهِ
- 5AishaUmmul Mu’miniinعَائِشَةَ
- 6Rasuulka Alle ﷺرَسُولُ اللَّهِ ﷺ
Siday u kala horreeyaan qoraalka Carabiga ee riwaayaddan. Magacyada waxaa laga soo rogay Carabiga loona qoray farta Laatiinka. Sahih al-Bukhari guud ahaan waxaa loo tixgeliyaa mid lagu kalsoonaan karo.
Riwaayadda
حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ يُوسُفَ، قَالَ أَخْبَرَنَا مَالِكٌ، عَنْ هِشَامِ بْنِ عُرْوَةَ، عَنْ أَبِيهِ، عَنْ عَائِشَةَ أُمِّ الْمُؤْمِنِينَ ـ رضى الله عنها ـ أَنَّهَا قَالَتْ إِنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم قَالَ فِي مَرَضِهِ " مُرُوا أَبَا بَكْرٍ يُصَلِّي بِالنَّاسِ ". قَالَتْ عَائِشَةُ قُلْتُ إِنَّ أَبَا بَكْرٍ إِذَا قَامَ فِي مَقَامِكَ لَمْ يُسْمِعِ النَّاسَ مِنَ الْبُكَاءِ، فَمُرْ عُمَرَ فَلْيُصَلِّ لِلنَّاسِ. فَقَالَتْ عَائِشَةُ فَقُلْتُ لِحَفْصَةَ قُولِي لَهُ إِنَّ أَبَا بَكْرٍ إِذَا قَامَ فِي مَقَامِكَ لَمْ يُسْمِعِ النَّاسَ مِنَ الْبُكَاءِ، فَمُرْ عُمَرَ فَلْيُصَلِّ لِلنَّاسِ. فَفَعَلَتْ حَفْصَةُ. فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم " مَهْ، إِنَّكُنَّ لأَنْتُنَّ صَوَاحِبُ يُوسُفَ، مُرُوا أَبَا بَكْرٍ فَلْيُصَلِّ لِلنَّاسِ ". فَقَالَتْ حَفْصَةُ لِعَائِشَةَ مَا كُنْتُ لأُصِيبَ مِنْكِ خَيْرًا.
Waxaa nooga warramay Cabdullaahi bin Yuusuf, wuxuu yiri: Waxaa noo sheegay Maalik, oo ka weriyey Hishaam bin Curwah, oo ka weriyey aabihiis, oo ka weriyey Caa’ishah Ummul-Mu’miniin — raḍiya Allāhu canhaa — inay tiri: Markii uu bukooday Rasūlka Alle ﷺ, wuxuu yiri:
"Amra Abuu Bakar inuu dadka tukado." Caa’ishah waxay tiri: "Waxaan ku iri: 'Haddii Abuu Bakar istaago meeshaada, dadku maqli kari waayi doonaan oohintiisa darteed, ee amro Cumar ha u tukado dadka.'" Caa’ishah waxay sii raacisay: "Waxaan ku iri Xafso: 'Ku dheh isaga: Haddii Abuu Bakar istaago meeshaada si uu dadka u tujiyo, dadku maqli kari waayi doonaan oohintiisa darteed, ee amro Cumar ha u tukado dadka.'" Xafso way fulisay arrintaas. Laakiin Rasūlka Alle ﷺ wuxuu yiri: "Aamusa! Idinku waxaad tihiin asxaabtii Yuusuf. Amra Abuu Bakar ha u tukado dadka." Xafso waxay ku tiri Caa’ishah: "Weligeey kama helin wax wanaag ah xaggaaga."
Tarjumaad iyo sharaxaad ay samaysay Khutba World, oo laga tarjumay Carabiga.
Nabiga ﷺ wuxuu Abu Bakr u magacaabay inuu salaadda dadka tujiyo intii uu xanuunsanaa.
Nabiga ﷺ wuu xanuunsanaa, wuxuuna faray in Abu Bakr dadka salaadda tujiyo. Caa’isha waxay xustay inuu aad u ooyayo, hase yeeshee Nabigu ﷺ amarkiisii ayuu ku celiyay.
In imaam loo noqdo, iyadoo dadka jooga ay raacayaan salaadda jamaacada.
Tixraac dumarkii ku jiray qisada Nebi Yuusuf, kuwaas oo ficilladoodu dareenka dadka u jeediyeen.
Culimada hore waxay amarka soo noqnoqday u arkaan tilmaam cad oo muujinaysa in Abu Bakr uu imaam noqdo intii Nabiga ﷺ xanuunsanaa. Waxay sidoo kale ka fahmeen in imaamku yahay qofka salaadda hoggaamiya ee jamaacadu raacdo, iyo in dareen xooggan, sida oohintii Abu Bakr, aanu qofka si toos ah uga reebayn inuu xilkaas guto. Werintan waxaa sidoo kale lagu soo qaataa marka laga hadlayo maqaamka gaarka ah ee Abu Bakr; keligeedse ma aha xeer dhammaystiran oo qeexaya cidda xilka qabatay geeridii Nabiga ﷺ ka dib.
- U magacaaba salaadda jamaacada imaam ku habboon, una raaca si nidaamsan.
- Dareen xooggan si degdeg ah ha loogu qaadan in qofku xilka gudan karin; qiimeeya inuu hawshiisa dhab ahaan qaban karo iyo in kale.
- Khilaafaadka si xushmad leh uga wada hadla, una fiirsada tilmaamaha cad ee awoodda leh.
Anas wuxuu sharxayaa sida Abu Bakr dadka u tujiyay iyo sida Nabiga ﷺ salaadda ugu soo biiray; tani waxay kaabaysaa werinta magacaabista Abu Bakr.
Sahih al-Bukhari · #681 (Sahih)Werintani waxay sharraxaysaa dhacdooyinkii ku xeernaa hoggaamintii Abu Bakr ee salaadda, waxayna faahfaahin dheeraad ah ka bixisaa doorkiisii imaamnimo.
Sahih al-Bukhari · #678 (Sahih)Werintani sidoo kale waxay ka hadlaysaa sida Abu Bakr salaadda u tujiyay, waxayna taageeraysaa mawduuca hoggaaminta bulshada.
Maalin kasta xadiis, kuna qoran luqaddaada
Abku wuxuu maalin kasta ku siinayaa xadiis wata sharaxaad, sidoo kalena ah wijit taleefankaaga ku jira. Waa bilaash.