Khiyaamooyinka · Sahih al-Bukhari

Sahih al-Bukhari, xadiiska 6980

Waxaa weriyey Abu Rafi. Qoraal Carabi ah oo wata tarjumaad iyo sharaxaad noo gaar ah.

Sahih (lagu kalsoon yahay)Buugga: Khiyaamooyinka
صحيح البخاري
Yaa weriyey?

Laga soo bilaabo al‑Bukhari dib ilaa Nabiga ﷺ

Sahih (lagu kalsoon yahay)
  1. 1Abu Nu'aymwuxuu u sheegay al‑Bukhariأَبُو نُعَيْمٍ
  2. 2Sufyanسُفْيَانُ
  3. 3Ibrahim ibn Maysaraإِبْرَاهِيمَ بْنِ مَيْسَرَةَ
  4. 4Amr ibn ash‑Sharidعَمْرِو بْنِ الشَّرِيدِ
  5. 5Abu Rafi'أَبِي رَافِعٍ
  6. 6Rasuulka Alle ﷺرَسُولُ اللَّهِ ﷺ

Siday u kala horreeyaan qoraalka Carabiga ee riwaayaddan. Magacyada waxaa laga soo rogay Carabiga loona qoray farta Laatiinka. Sahih al-Bukhari guud ahaan waxaa loo tixgeliyaa mid lagu kalsoonaan karo.

Riwaayadda

Qoraalka Carabiga

حَدَّثَنَا أَبُو نُعَيْمٍ، حَدَّثَنَا سُفْيَانُ، عَنْ إِبْرَاهِيمَ بْنِ مَيْسَرَةَ، عَنْ عَمْرِو بْنِ الشَّرِيدِ، عَنْ أَبِي رَافِعٍ، قَالَ قَالَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم ‏"‏ الْجَارُ أَحَقُّ بِصَقَبِهِ ‏"‏‏.‏ وَقَالَ بَعْضُ النَّاسِ إِنِ اشْتَرَى دَارًا بِعِشْرِينَ أَلْفَ دِرْهَمٍ، فَلاَ بَأْسَ أَنْ يَحْتَالَ حَتَّى يَشْتَرِيَ الدَّارَ بِعِشْرِينَ أَلْفَ دِرْهَمٍ، وَيَنْقُدَهُ تِسْعَةَ آلاَفِ دِرْهَمٍ وَتِسْعَمِائَةَ دِرْهَمٍ وَتِسْعَةً وَتِسْعِينَ، وَيَنْقُدَهُ دِينَارًا بِمَا بَقِيَ مِنَ الْعِشْرِينَ الأَلْفَ، فَإِنْ طَلَبَ الشَّفِيعُ أَخَذَهَا بِعِشْرِينَ أَلْفَ دِرْهَمٍ، وَإِلاَّ فَلاَ سَبِيلَ لَهُ عَلَى الدَّارِ، فَإِنِ اسْتُحِقَّتِ الدَّارُ، رَجَعَ الْمُشْتَرِي عَلَى الْبَائِعِ بِمَا دَفَعَ إِلَيْهِ، وَهْوَ تِسْعَةُ آلاَفِ دِرْهَمٍ وَتِسْعُمِائَةٍ وَتِسْعَةٌ وَتِسْعُونَ دِرْهَمًا وَدِينَارٌ، لأَنَّ الْبَيْعَ حِينَ اسْتُحِقَّ انْتَقَضَ الصَّرْفُ فِي الدِّينَارِ، فَإِنْ وَجَدَ بِهَذِهِ الدَّارِ عَيْبًا وَلَمْ تُسْتَحَقَّ، فَإِنَّهُ يَرُدُّهَا عَلَيْهِ بِعِشْرِينَ أَلْفَ دِرْهَمٍ‏.‏ قَالَ فَأَجَازَ هَذَا الْخِدَاعَ بَيْنَ الْمُسْلِمِينَ وَقَالَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم ‏"‏ لاَ دَاءَ وَلاَ خِبْثَةَ وَلاَ غَائِلَةَ ‏"‏‏.‏

Tarjumaad

Abu Raafic wuxuu yiri: Nebigu ﷺ wuxuu yiri,

"Derisku wuxuu xaq u leeyahay deriskiisa inuu daryeelo (qof kale ka badan)." Dadka qaar baa yiri, "Haddii qof doonayo inuu guri ku iibsado 20,000 oo Dirham, wax dhib ah ma laha in la isticmaalo xeelad si qof looga qaado xaqa iibsashada hore (shufca), iyadoo lagu iibsanayo (warqad ahaan) 20,000 oo Dirham laakiin iibiyaha la siinayo kaliya 9,999 Dirham oo caddaan ah, kadibna lala heshiinayo iibiyaha inuu qaato hal Dinaar oo caddaan ah inta hartay ee qiimaha (macnaha 10,001 Dirham). Haddii qofka leh xaqa shufcada uu soo bandhigo 20,000 oo Dirham guriga, wuu iibsan karaa; haddii kale, xaq uma laha inuu iibsado (xeeladdan ayuu kaga baxsaday shufcada). Haddii la ogaado in gurigu yahay hanti qof kale leeyahay oo aanu iibiyuhu lahayn, iibsaduhu waa inuu iibiyaha ka soo ceshadaa wixii uu bixiyay, oo ah 9,999 Dirham iyo hal Dinaar, sababtoo ah haddii gurigu noqdo mid qof kale leeyahay, heshiiska oo dhan waa baadil. Haddii iibsaduhu ka helo ceeb guriga uusan lahayn qof aan iibiyaha ahayn, wuu celin karaa guriga wuxuuna heli karaa 20,000 oo Dirham (halkii uu ka heli lahaa 9,999 Dirham iyo hal Dinaar) oo ah lacagtii uu dhab ahaan bixiyay." Abu Cabdullaahi wuxuu yiri, "Ninkaasi wuxuu ogolaaday khiyaanada noocaas ah in lagu dhex sameeyo Muslimiinta (inkastoo) Nebigu ﷺ yiri, 'Wax kala iibsiga Muslimiinta dhexdooda yaan lagu darin xoolo jiran, wax xun, ama wax la xaday.'"

Tarjumaad iyo sharaxaad ay samaysay Khutba World, oo laga tarjumay Carabiga.

Fariinta Muhiimka ah

Xaqa deriska ee kala-hormarinta iibsigu laguma hareeri mari karo heshiis muuqaal ah.

Erayada adag oo la sharxay
xaqa kala-hormarinta iibsiga (shufʿa)

Xaq sharci ah oo, shuruudo gaar ah marka ay jiraan, qofka u oggolaanaya inuu hanti ma-guurto ah oo la iibiyey kula wareego qiimihii lagu heshiiyey.

xeelad been-abuur ah

Heshiis muuqaal ahaan u adeegsanaya qaab macaamil sax ah si loo hor istaago xaq.

hantidiisa ku dheggan

Qaybta deriska ah ama hantida xuduudda la leh ee uu khuseeyo xaqa kala-hormarinta iibsigu.

Waxa culimadu ka fahmeen

Culimada hore waxay werintan ka fahmeen in xaqa derisku u leeyahay kala-hormarinta iibsiga hantida ma-guurtada ah ee la deriska ah la dhowrayo, oo aan lagu wiiqi karin xeelad. Qaybtani waxay cambaaraynaysaa heshiis waraaqaha ku sheegaya qiime dhan labaatan kun oo dirham, balse lacag-bixinta si kale u kala qaybinaya si loo hor istaago qofka xaqa leh. Mad-habyadu way ku kala duwan yihiin shuruudaha saxda ah iyo baaxadda shufʿada; marka arrin gaar ah la xallinayo, waxaa muhiim ah qaabka heshiiska, dhinacyada ay khusayso iyo mad-habka sharciga ah ee lagu dhaqmo. Daacadnimada macaamilku weli waa mabda’ aasaasi ah.

Casharrada maanta
  1. Marka la iibinayo hanti ma-guurto ah oo deris la ah, si cad ugu sheeg dhammaan dadka xaqa leh shuruudaha iyo qiimaha.
  2. Ha adeegsan heshiis been-abuur ah ama qaybin lacageed oo macmal ah si aad uga baxsato xaq qof leeyahay.
  3. Haddii muran ka dhasho xaqa kala-hormarinta iibsiga, talo ka raadso sharci-yaqaan aqoon u leh mad-habka khuseeya.
الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

Maalin kasta xadiis, kuna qoran luqaddaada

Abku wuxuu maalin kasta ku siinayaa xadiis wata sharaxaad, sidoo kalena ah wijit taleefankaaga ku jira. Waa bilaash.