Sahih al-Bukhari, xadiiska 705
Waxaa weriyey Jabir ibn Abdullah. Qoraal Carabi ah oo wata tarjumaad iyo sharaxaad noo gaar ah.
Waxaa weriyey Jabir ibn Abdullah
Sahih al-Bukhari guud ahaan waxaa loo tixgeliyaa mid lagu kalsoonaan karo.
Riwaayadda
حَدَّثَنَا آدَمُ بْنُ أَبِي إِيَاسٍ، قَالَ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ، قَالَ حَدَّثَنَا مُحَارِبُ بْنُ دِثَارٍ، قَالَ سَمِعْتُ جَابِرَ بْنَ عَبْدِ اللَّهِ الأَنْصَارِيَّ، قَالَ أَقْبَلَ رَجُلٌ بِنَاضِحَيْنِ وَقَدْ جَنَحَ اللَّيْلُ، فَوَافَقَ مُعَاذًا يُصَلِّي، فَتَرَكَ نَاضِحَهُ وَأَقْبَلَ إِلَى مُعَاذٍ، فَقَرَأَ بِسُورَةِ الْبَقَرَةِ أَوِ النِّسَاءِ، فَانْطَلَقَ الرَّجُلُ، وَبَلَغَهُ أَنَّ مُعَاذًا نَالَ مِنْهُ، فَأَتَى النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم فَشَكَا إِلَيْهِ مُعَاذًا، فَقَالَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم " يَا مُعَاذُ أَفَتَّانٌ أَنْتَ ـ أَوْ فَاتِنٌ ثَلاَثَ مِرَارٍ ـ فَلَوْلاَ صَلَّيْتَ بِسَبِّحِ اسْمَ رَبِّكَ، وَالشَّمْسِ وَضُحَاهَا، وَاللَّيْلِ إِذَا يَغْشَى، فَإِنَّهُ يُصَلِّي وَرَاءَكَ الْكَبِيرُ وَالضَّعِيفُ وَذُو الْحَاجَةِ ". أَحْسِبُ هَذَا فِي الْحَدِيثِ. قَالَ أَبُو عَبْدِ اللَّهِ وَتَابَعَهُ سَعِيدُ بْنُ مَسْرُوقٍ وَمِسْعَرٌ وَالشَّيْبَانِيُّ. قَالَ عَمْرٌو وَعُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ مِقْسَمٍ وَأَبُو الزُّبَيْرِ عَنْ جَابِرٍ قَرَأَ مُعَاذٌ فِي الْعِشَاءِ بِالْبَقَرَةِ. وَتَابَعَهُ الأَعْمَشُ عَنْ مُحَارِبٍ.
Waxaa nooga warramay Aadam bin Abii Iyaas, wuxuu yiri: Waxaa nooga warramay Shucbah, wuxuu yiri: Waxaa nooga warraday Muxaarib bin Dithaar, wuxuu yiri: Waxaan ka maqlay Jaabir bin Cabdillaahi Al-Ansaari, wuxuu yiri: Nin baa yimid isagoo wata laba geel oo biyo-dhaamin ah habeenkiina uu galay, markaasuu la kulmay MucAAD oo tukanaya, wuxuuna fadhiisiyey geeliisii oo ku biiray salaaddii MucAAD. MucAAD wuxuu akhriyey Suuratu Al-Baqarah ama Suuratu An-Nisaa, markaasuu ninkii ka baxay salaaddii oo tegey. Markii dambe ayaa loo sheegay in MucAAD uu canaantay, markaasuu u yimid Nebiga ﷺ oo ka dacweeyey MucAAD. Nebigu ﷺ wuxuu yiri:
"MucAADow, ma fitnoole baad tahay?" (saddex jeer buu ku celiyey). "Maxaad u akhrin weyday 'Sabbih Isma Rabbika-l-Aclaa', 'Wash-shamsi wa duxaahaa', iyo 'Wal-layli idhaa yaghshaa'? Waayo, waxaa kaa dambeeya oo kugu tukanaya dad da' ah, dad daciif ah, iyo dad baahi qaba." Abuu Cabdillaahi wuxuu yiri: Waxaa raacay Saciid bin Mascruuq, Miscar, iyo Ash-Shaybaanii. Camr, Cubaydullaahi bin Miqsam, iyo Abuu Az-Zubayr waxay Jaabir ka weriyeen in MucAAD uu salaadda Cishaha ku akhriyey Suuratu Al-Baqarah. Al-Acmash-na wuxuu ka raacay Muxaarib.
Tarjumaad iyo sharaxaad ay samaysay Khutba World, oo laga tarjumay Carabiga.
Imaamku wuxuu tixgeliyaa awoodda iyo baahiyaha jamaacadiisa.
Nin watay laba neef oo raran ayaa ku soo biiray salaaddii cishaha ee uu Mu'aad tujinaayay, kaas oo akhriska ku dheereeyay. Ninkii salaadda ayuu ka baxay, arrintaasna wuxuu uga cawday Nebiga ﷺ. Nebigu ﷺ wuxuu Mu'aad faray inuu tixgeliyo waayeelka, dadka tabarta yar iyo kuwa leh baahiyo degdeg ah.
Geel loo adeegsado shaqo, sida raridda alaabta ama waraabinta beeraha.
Qofka hoggaamiya salaadda jamaacada.
Qof dadka dhib ku rida ama ka didiya salaadda.
Culimadii hore waxay arrintan ka fahmeen in imaamku akhriska iyo muddada salaadda jamaacada waafajiyo dadka ka dambeeya. Akhriska oo la dheereeyo asal ahaan waa bannaan yahay, laakiin waa inaan dadka jooga culays aan loo baahnayn la saarin; waxaa ka mid noqon kara waayeel, dad tabar yar iyo kuwo leh baahiyo degdeg ah. Nebigu ﷺ arrintan si adag ayuu Mu'aad ugu baraarujiyay, wuxuuna suurado gaagaaban ku tilmaamay beddel ku habboon. Taas macnaheedu ma aha in salaad kasta mar walba la soo gaabiyo: imaamku wuxuu tixgeliyaa duruufaha iyo awoodda jamaacada.
- Haddii aad salaadda tujiso, dooro muddo ku habboon dadka jooga iyo duruufahooda.
- Qofka dhib ku qaba muddada salaadda jamaacada wuxuu arrintaas si xushmad leh oo toos ah uga wada hadli karaa.
- Hoggaaminta cibaadadu aqoon keliya kuma filna; waxay sidoo kale u baahan tahay naxariis iyo tixgelinta baahiyaha dadka kale.
Nebigu ﷺ wuxuu sheegay inuu mararka qaar damci jiray inuu salaadda dheereeyo, balse uu soo gaabin jiray markuu maqli jiray ilmo ooyaya, isagoo hooyada ugu naxariisanaya.
Sahih al-Bukhari · #704 (Sahih)Werintani sidoo kale waxay ka digaysaa in dadka culays aan loo baahnayn la saaro marka salaadda la tujinaayo.
Maalin kasta xadiis, kuna qoran luqaddaada
Abku wuxuu maalin kasta ku siinayaa xadiis wata sharaxaad, sidoo kalena ah wijit taleefankaaga ku jira. Waa bilaash.