Sahih al-Bukhari, xadiiska 7139
Waxaa weriyey Muawiya ibn Abi Sufyan. Qoraal Carabi ah oo wata tarjumaad iyo sharaxaad noo gaar ah.
Laga soo bilaabo al‑Bukhari dib ilaa Az‑Zuhri
- 1Abu al‑Yamanwuxuu u sheegay al‑Bukhariأَبُو الْيَمَانِ
- 2Shu'aybشُعَيْبٌ
- 3Az‑Zuhriالزُّهْرِيِّ
Siday u kala horreeyaan qoraalka Carabiga ee riwaayaddan. Magacyada waxaa laga soo rogay Carabiga loona qoray farta Laatiinka. Sahih al-Bukhari guud ahaan waxaa loo tixgeliyaa mid lagu kalsoonaan karo.
Riwaayadda
حَدَّثَنَا أَبُو الْيَمَانِ، أَخْبَرَنَا شُعَيْبٌ، عَنِ الزُّهْرِيِّ، قَالَ كَانَ مُحَمَّدُ بْنُ جُبَيْرِ بْنِ مُطْعِمٍ يُحَدِّثُ أَنَّهُ بَلَغَ مُعَاوِيَةَ وَهْوَ عِنْدَهُ فِي وَفْدٍ مِنْ قُرَيْشٍ أَنَّ عَبْدَ اللَّهِ بْنَ عَمْرٍو يُحَدِّثُ أَنَّهُ سَيَكُونُ مَلِكٌ مِنْ قَحْطَانَ فَغَضِبَ، فَقَامَ فَأَثْنَى عَلَى اللَّهِ بِمَا هُوَ أَهْلُهُ، ثُمَّ قَالَ أَمَّا بَعْدُ فَإِنَّهُ بَلَغَنِي أَنَّ رِجَالاً مِنْكُمْ يُحَدِّثُونَ أَحَادِيثَ لَيْسَتْ فِي كِتَابِ اللَّهِ، وَلاَ تُؤْثَرُ عَنْ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم وَأُولَئِكَ جُهَّالُكُمْ، فَإِيَّاكُمْ وَالأَمَانِيَّ الَّتِي تُضِلُّ أَهْلَهَا، فَإِنِّي سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم يَقُولُ " إِنَّ هَذَا الأَمْرَ فِي قُرَيْشٍ، لاَ يُعَادِيهِمْ أَحَدٌ إِلاَّ كَبَّهُ اللَّهُ عَلَى وَجْهِهِ مَا أَقَامُوا الدِّينَ ". تَابَعَهُ نُعَيْمٌ عَنِ ابْنِ الْمُبَارَكِ عَنْ مَعْمَرٍ عَنِ الزُّهْرِيِّ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ جُبَيْرٍ.
Waxaa nooga warramay Abu Al-Yamaan, waxaa noo sheegay Shucayb, oo ka weriyey Az-Zuhri, wuxuu yiri: Muxammad bin Jubayr bin Mudcim wuxuu sheegi jiray in isagoo ku jira wefdi reer Quraysh ah oo la jooga Mucawiyah, uu Mucawiyah maqlay in Cabdullaahi bin Camr uu sheegay inuu imaan doono boqor ka tirsan qabiilka Qaxdaan, markaasuu aad u cadhooday. Wuu istaagay, wuxuuna ammaanay Allaah sida uu mudan yahay, kadibna wuxuu yiri: 'Intaas dabadeed, waxaa i soo gaadhay in rag idinka mid ah ay sheegayaan hadallo aan ku jirin Kitaabka Allaah, lagana soo werinin Rasuulka Allaah ﷺ. Kuwaasi waa jaahiliintiinna. Ka digtoonaada dhalanteedka iyo rajada beenta ah ee lumiya dadka haysta. Anigu waxaan maqlay Rasuulka Allaah ﷺ oo leh:
"Arrinkan (khilaafada) wuxuu ku raagayaa reer Quraysh, cidna kula diriri mayso illaa Allaah wejiga dhulka ugu dhufto, inta ay diinta toos u hayaan."' Waxaa raacay Nucaym oo ka weriyey Ibn Al-Mubaarak, oo ka weriyey Macmar, oo ka weriyey Az-Zuhri, oo ka weriyey Muxammad bin Jubayr.
Tarjumaad iyo sharaxaad ay samaysay Khutba World, oo laga tarjumay Carabiga.
Hoggaamintu waxay u baahan tahay aqoon lagu kalsoon yahay iyo ku-dhegganaanshaha diinta.
Mucaawiya wuxuu booqasho ay wafdi ka socday Quraysh ku tageen ku maqlay in Cabdullaahi ibn Camr uu sheegay in boqor ka soo bixi doono Qaxdaan. Wuxuu uga digay sheekooyinka aan salka lahayn, wuxuuna soo xigtay wixii uu isagu ka maqlay Nabiga ﷺ.
Koox qabiillo Carbeed ah oo warku ku xusayo in boqor mustaqbalka ka soo bixi doono.
Hoggaanka ama awoodda siyaasadeed ee Nabiga ﷺ kaga hadlayo hadalkan.
In rabitaan ama malo-awaal xaqiiqo loo qaato iyadoo aan sal lagu kalsoon yahay jirin.
Culimadu waxay adkeeyaan in hadallada diineed iyo kuwa siyaasadeed si taxaddar leh loogu hubiyo ilo lagu kalsoon yahay. Hadalka Mucaawiya wuxuu ka digayaa mala-awaal dadka marin habaabin kara. Hadalka ku saabsan Quraysh waxa halkan lagu xidhayaa shardi ah inay diinta sugaan; oggolaansho uma aha dulmi ama dayacaadda waajibaadka diinta.
- Sheegashooyinka diineed ka hubi ilo lagu kalsoon yahay ka hor intaadan sii gudbin.
- Ha faafin saadaal ama warar la isla dhexmarayo adigoo u soo bandhigaya xaqiiqo sugan.
- Hoggaanka ku qiimee ku-dhegganaanta diinta iyo ku dhaqanka caddaaladda.
Maalin kasta xadiis, kuna qoran luqaddaada
Abku wuxuu maalin kasta ku siinayaa xadiis wata sharaxaad, sidoo kalena ah wijit taleefankaaga ku jira. Waa bilaash.