Sahih al-Bukhari, xadiiska 7261
Waxaa weriyey Jabir ibn Abdullah. Qoraal Carabi ah oo wata tarjumaad iyo sharaxaad noo gaar ah.
Waxaa weriyey Jabir ibn Abdullah
Sahih al-Bukhari guud ahaan waxaa loo tixgeliyaa mid lagu kalsoonaan karo.
Riwaayadda
حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ، حَدَّثَنَا سُفْيَانُ، حَدَّثَنَا ابْنُ الْمُنْكَدِرِ، قَالَ سَمِعْتُ جَابِرَ بْنَ عَبْدِ اللَّهِ، قَالَ نَدَبَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم يَوْمَ الْخَنْدَقِ فَانْتَدَبَ الزُّبَيْرُ، ثُمَّ نَدَبَهُمْ فَانْتَدَبَ الزُّبَيْرُ، ثُمَّ نَدَبَهُمْ فَانْتَدَبَ الزُّبَيْرُ فَقَالَ " لِكُلِّ نَبِيٍّ حَوَارِيٌّ وَحَوَارِيِّ الزُّبَيْرُ ". قَالَ سُفْيَانُ حَفِظْتُهُ مِنِ ابْنِ الْمُنْكَدِرِ. وَقَالَ لَهُ أَيُّوبُ يَا أَبَا بَكْرٍ حَدِّثْهُمْ عَنْ جَابِرٍ، فَإِنَّ الْقَوْمَ يُعْجِبُهُمْ أَنْ تُحَدِّثَهُمْ عَنْ جَابِرٍ. فَقَالَ فِي ذَلِكَ الْمَجْلِسِ سَمِعْتُ جَابِرًا فَتَابَعَ بَيْنَ أَحَادِيثَ سَمِعْتُ جِابِرًا، قُلْتُ لِسُفْيَانَ فَإِنَّ الثَّوْرِيَّ يَقُولُ يَوْمَ قُرَيْظَةَ فَقَالَ كَذَا حَفِظْتُهُ كَمَا أَنَّكَ جَالِسٌ يَوْمَ الْخَنْدَقِ. قَالَ سُفْيَانُ هُوَ يَوْمٌ وَاحِدٌ. وَتَبَسَّمَ سُفْيَانُ.
Waxaa nooga warramay Cali binu Cabdillaahi, waxaa nooga warramay Sufyaan, waxaa nooga warramay Ibnu Al-Munkadir, wuxuu yiri: Waxaan maqlay Jaabir binu Cabdillaahi oo leh: Nabigu ﷺ wuxuu dadka ugu baaqay maalintii dagaalkii Khandaq inay soo basaasaan cadowga, markaasuu Zubayr isku soo taagay. Markaasuu haddana ugu baaqay, Zubayrna wuu isku soo taagay. Markaasuu markii saddexaad ugu baaqay, Zubayrna wuu isku soo taagay. Markaasuu Nabigu ﷺ yiri:
"Nabi walba wuxuu leeyahay Xawaari (saaxiib gaar ah oo daacad u ah), Xawaarigayguna waa Zubayr." Sufyaan wuxuu yiri: Waxaan ka xifdiyey Ibnu Al-Munkadir. Ayuubna wuxuu ku yiri: "Abuu Bakarow, uga warran Jaabir, maxaa yeelay dadku way jecel yihiin inaad uga warranto Jaabir." Markaasuu fadhigaas ku yiri: "Waxaan maqlay Jaabir," wuxuuna isku xirxiray axaadiis uu ka maqlay Jaabir. Waxaan ku iri Sufyaan: "Laakiin Ath-Thawri wuxuu leeyahay waa maalintii Quraydah." Wuxuu yiri: "Sidaas baan u xifdiyey, adigoo halkan fadhiya oo kale, inay ahayd maalintii Khandaq." Sufyaan wuxuu yiri: "Waa hal maalin." Markaasuu Sufyaan dhoola-caddeeyey.
Tarjumaad iyo sharaxaad ay samaysay Khutba World, oo laga tarjumay Carabiga.
Az-Zubayr meldanaa mar kasta, waxaana lagu tilmaamay inuu ahaa garab daacad ah oo Nebiga ﷺ u hiiliya.
Intii lagu jiray Dagaalkii Godka, Nebiga ﷺ wuxuu mutadawiciin ugu yeeray inay war ka keenaan cadowga. Az-Zubayr ibn al-Cawwaam ayaa saddex jeer iskiis isu xilqaamay.
Garab daacad ah oo taageero xooggan bixiya; halkan Nebiga ﷺ wuxuu az-Zubayr ku tilmaamay garabkiisa daacadda ah.
Waxay tilmaamaysaa dhacdooyinkii Banu Qurayza. Sufyaan magacaas wuxuu halkan ku xiriirinayaa maalintii Godka.
Culimada hore waxay xadiiskan ka dheehdeen fadliga gaarka ah ee az-Zubayr ibn al-Cawwaam: mar kasta wuxuu ka jawaabayay baaqa Nebiga ﷺ, wuxuuna muujiyay geesinimo iyo daacadnimo. Hadalka ah in nabi kastaa leeyahay hawaari wuxuu tilmaamayaa garab daacad ah oo taageera arrinkiisa. Xuska xusuusta Sufyaan wuxuu sidoo kale muujinayaa sida weriyayaashu si taxaddar leh u gudbiyeen aqoontooda saxda ah iyo kala duwanaanshaha magacyada.
- Si dadaal leh uga jawaab marka bulshadaadu si lagu kalsoonaan karo gargaar kuugu yeerto.
- Daacadnimada ku muuji ficil, ee ha ku koobnaan hadal; marar badan qaado mas'uuliyadda.
- Xogta si taxaddar leh u gudbi, si daacad ahna u sheeg cidda aad ka maqashay.
Xadiiskani wuxuu xusayaa ajarka qofka ku dadaala jidka Alle, sidaas darteedna wuxuu la xiriiraa diyaar u ahaanshihii az-Zubayr ee inuu ka jawaabo baaqa Nebiga ﷺ.
Sahih al-Bukhari · #7262 (Sahih)Xadiiskan kale ee isla qaybta buugga ku jira wuxuu isna ka hadlayaa gudbinta iyo aqbalidda xogta si taxaddar leh.
Maalin kasta xadiis, kuna qoran luqaddaada
Abku wuxuu maalin kasta ku siinayaa xadiis wata sharaxaad, sidoo kalena ah wijit taleefankaaga ku jira. Waa bilaash.