Aqbalaadda Warka Qofka Runta Sheega · Sahih al-Bukhari

Sahih al-Bukhari, xadiiska 7266

Waxaa weriyey Abdullah ibn Abbas. Qoraal Carabi ah oo wata tarjumaad iyo sharaxaad noo gaar ah.

Sahih (lagu kalsoon yahay)Buugga: Aqbalaadda Warka Qofka Runta Sheega
صحيح البخاري
Yaa weriyey?

Waxaa weriyey Abdullah ibn Abbas

Sahih (lagu kalsoon yahay)

Sahih al-Bukhari guud ahaan waxaa loo tixgeliyaa mid lagu kalsoonaan karo.

Riwaayadda

Qoraalka Carabiga

حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ الْجَعْدِ، أَخْبَرَنَا شُعْبَةُ،‏.‏ وَحَدَّثَنِي إِسْحَاقُ، أَخْبَرَنَا النَّضْرُ، أَخْبَرَنَا شُعْبَةُ، عَنْ أَبِي جَمْرَةَ، قَالَ كَانَ ابْنُ عَبَّاسٍ يُقْعِدُنِي عَلَى سَرِيرِهِ فَقَالَ إِنَّ وَفْدَ عَبْدِ الْقَيْسِ لَمَّا أَتَوْا رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم قَالَ ‏"‏ مَنِ الْوَفْدُ ‏"‏‏.‏ قَالُوا رَبِيعَةُ‏.‏ قَالَ ‏"‏ مَرْحَبًا بِالْوَفْدِ وَالْقَوْمِ، غَيْرَ خَزَايَا وَلاَ نَدَامَى ‏"‏‏.‏ قَالُوا يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنَّ بَيْنَنَا وَبَيْنَكَ كُفَّارَ مُضَرَ، فَمُرْنَا بِأَمْرٍ نَدْخُلُ بِهِ الْجَنَّةَ، وَنُخْبِرُ بِهِ مَنْ وَرَاءَنَا فَسَأَلُوا عَنِ الأَشْرِبَةِ، فَنَهَاهُمْ عَنْ أَرْبَعٍ وَأَمَرَهُمْ بِأَرْبَعٍ أَمَرَهُمْ بِالإِيمَانِ بِاللَّهِ قَالَ ‏"‏ هَلْ تَدْرُونَ مَا الإِيمَانُ بِاللَّهِ ‏"‏‏.‏ قَالُوا اللَّهُ وَرَسُولُهُ أَعْلَمُ‏.‏ قَالَ ‏"‏ شَهَادَةُ أَنْ لاَ إِلَهَ إِلاَّ اللَّهُ وَحْدَهُ لاَ شَرِيكَ لَهُ وَأَنَّ مُحَمَّدًا رَسُولُ اللَّهِ، وَإِقَامُ الصَّلاَةِ، وَإِيتَاءُ الزَّكَاةِ ـ وَأَظُنُّ فِيهِ ـ صِيَامُ رَمَضَانَ، وَتُؤْتُوا مِنَ الْمَغَانِمِ الْخُمُسَ ‏"‏‏.‏ وَنَهَاهُمْ عَنِ الدُّبَّاءِ، وَالْحَنْتَمِ، وَالْمُزَفَّتِ، وَالنَّقِيرِ، وَرُبَّمَا قَالَ الْمُقَيَّرِ‏.‏ قَالَ ‏"‏ احْفَظُوهُنَّ، وَأَبْلِغُوهُنَّ مَنْ وَرَاءَكُمْ ‏"‏‏.‏

Tarjumaad

Ibn Cabbaas wuxuu yiri: Markii wefdiga Cabdul-Qays ay u yimaadeen Rasuulka Alle ﷺ, wuxuu yiri:

"Waa kuwee wefdigu?" Waxay yiraahdeen: "Waa Rabiica." Wuxuu yiri: "Soo dhowaada wefdiyow iyo qoomkiinnaba, idinkoon ceebeysnayn oo aan shallaayin." Waxay yiraahdeen: "Rasuulka Allow, annaga iyo adiga waxaa noo dhexeeya gaalada Mudar, ee amar nagu galno Jannada, una sheegno dadka naga dambeeya." Waxayna weydiiyeen cabitaannada. Wuxuu ka reebay afar waxyaalood, wuxuuna faray afar waxyaalood. Wuxuu faray iimaanka Alle, wuxuuna yiri: "Ma garanaysaan waxa uu yahay iimaanka Alle?" Waxay yiraahdeen: "Alle iyo Rasuulkiisa baa ogsoon." Wuxuu yiri: "In la qiro inaan ilaah jirin Alle mooyee, kaligiis ah, aan lala wadaagin, iyo in Muxammad yahay Rasuulka Alle; oogidda salaadda; bixinta sakada - (waxaana u maleynayaa inay ku jirto) soonka Ramadaan; iyo inaad bixisaan khumusta (rubuca) ganimaadka." Wuxuu ka reebay Dubba', Xantam, Muzaffat, iyo Naqiir (mararka qaarna Muqaiyar). Kadibna Nabigu ﷺ wuxuu yiri: "Xifdiya arrimahan, una gaarsiiya dadka idinka dambeeya."

Tarjumaad iyo sharaxaad ay samaysay Khutba World, oo laga tarjumay Carabiga.

Fariinta Muhiimka ah

Nabigu ﷺ wuxuu baray mabaadi’da iimaanka, wuxuuna wafdiga faray inay dadka kale gaarsiiyaan.

Asalka iyo sababta

Wafdiga Cabd al-Qays waxay Nabiga ﷺ weydiisteen awaamiir diini ah oo ay raacaan, dabadeedna u gudbiyaan dadkoodii ka soo haray. Waxay sidoo kale wax ka weydiiyeen cabbitaannada; markaas ayuu Nabigu ﷺ tilmaamo ka bixiyey weelal gaar ah oo cabbitaannada lagu shubi jiray.

Erayada adag oo la sharxay
Sako

Sadaqada waajibka ah ee loo qaybiyo dadka xaqa u leh sida xeerarka Islaamku dhigayaan.

Shan meelood meel oo ka mid ah qaniimada dagaalka

Saamiga shan meelood meel ah ee laga bixiyo qaniimada dagaalka sida xeerarka Islaamku dhigayaan.

Ad-Dubbā’, al-Xantam, al-Muzaffat iyo an-Naqīr

Magacyada noocyo weelal ah oo cabbitaannadu ku khamiiri jireen; Nabigu ﷺ wuxuu wafdiga ka reebay inay isticmaalaan.

Waxa culimadu ka fahmeen

Culimadu waxay halkan ka fahmeen in iimaanku ka muuqdo qirashada iimaanka, salaadda iyo sakada; xadiiskuna wuxuu intaas ku darayaa soonka Ramadaan iyo bixinta shan meelood meel oo qaniimada dagaalka ah. Weriyuhu wuxuu xusay in isaga la tahay in soonku qayb ka ahaa tirinta. Waxa kale oo laga fahmayaa in farriin-side lagu kalsoon yahay uu aqoon gudbin karo, dhagaystayaashuna ay tahay inay si taxaddar leh u xafidaan oo u sii gudbiyaan. Madh-habyadu waxay xeerarka faahfaahsan ee cabbitaannada iyo weelasha ka baaraan dhammaan werinnada khuseeya; qoraalkan keligiis saldhig uma noqonayo in mamnuucidahaas macnaha guud laga gooyo oo si gaar ah loo dabaqo.

Casharrada maanta
  1. Si taxaddar leh u bar waajibaadka aasaasiga ah ee diinta, hana gudbin ilaa aad macnahooda ilaaliso.
  2. Haddii aadan garanayn waxa amar diini ahi ka dhigan yahay, weydii sharaxaad oo si daacad ah u qir waxa aadan aqoon.
  3. La wadaag aqoon lagu kalsoon yahay qoyskaaga iyo bulshadaada, hubina isha ka hor intaadan gudbin tilmaamo diini ah.
الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

Maalin kasta xadiis, kuna qoran luqaddaada

Abku wuxuu maalin kasta ku siinayaa xadiis wata sharaxaad, sidoo kalena ah wijit taleefankaaga ku jira. Waa bilaash.