Sahih al-Bukhari, xadiiska 7281
Waxaa weriyey Jabir ibn Abdullah. Qoraal Carabi ah oo wata tarjumaad iyo sharaxaad noo gaar ah.
Waxaa weriyey Jabir ibn Abdullah
Sahih al-Bukhari guud ahaan waxaa loo tixgeliyaa mid lagu kalsoonaan karo.
Riwaayadda
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عَبَادَةَ، أَخْبَرَنَا يَزِيدُ، حَدَّثَنَا سَلِيمُ بْنُ حَيَّانَ ـ وَأَثْنَى عَلَيْهِ ـ حَدَّثَنَا سَعِيدُ بْنُ مِينَاءَ، حَدَّثَنَا أَوْ، سَمِعْتُ جَابِرَ بْنَ عَبْدِ اللَّهِ، يَقُولُ جَاءَتْ مَلاَئِكَةٌ إِلَى النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم وَهْوَ نَائِمٌ فَقَالَ بَعْضُهُمْ إِنَّهُ نَائِمٌ. وَقَالَ بَعْضُهُمْ إِنَّ الْعَيْنَ نَائِمَةٌ وَالْقَلْبَ يَقْظَانُ. فَقَالُوا إِنَّ لِصَاحِبِكُمْ هَذَا مَثَلاً فَاضْرِبُوا لَهُ مَثَلاً. فَقَالَ بَعْضُهُمْ إِنَّهُ نَائِمٌ. وَقَالَ بَعْضُهُمْ إِنَّ الْعَيْنَ نَائِمَةٌ وَالْقَلْبَ يَقْظَانُ. فَقَالُوا مَثَلُهُ كَمَثَلِ رَجُلٍ بَنَى دَارًا، وَجَعَلَ فِيهَا مَأْدُبَةً وَبَعَثَ دَاعِيًا، فَمَنْ أَجَابَ الدَّاعِيَ دَخَلَ الدَّارَ وَأَكَلَ مِنَ الْمَأْدُبَةِ، وَمَنْ لَمْ يُجِبِ الدَّاعِيَ لَمْ يَدْخُلِ الدَّارَ وَلَمْ يَأْكُلْ مِنَ الْمَأْدُبَةِ. فَقَالُوا أَوِّلُوهَا لَهُ يَفْقَهْهَا فَقَالَ بَعْضُهُمْ إِنَّهُ نَائِمٌ. وَقَالَ بَعْضُهُمْ إِنَّ الْعَيْنَ نَائِمَةٌ وَالْقَلْبَ يَقْظَانُ. فَقَالُوا فَالدَّارُ الْجَنَّةُ، وَالدَّاعِي مُحَمَّدٌ صلى الله عليه وسلم فَمَنْ أَطَاعَ مُحَمَّدًا صلى الله عليه وسلم فَقَدْ أَطَاعَ اللَّهَ، وَمَنْ عَصَى مُحَمَّدًا صلى الله عليه وسلم فَقَدْ عَصَى اللَّهَ، وَمُحَمَّدٌ صلى الله عليه وسلم فَرْقٌ بَيْنَ النَّاسِ. تَابَعَهُ قُتَيْبَةُ عَنْ لَيْثٍ، عَنْ خَالِدٍ، عَنْ سَعِيدِ بْنِ أَبِي هِلاَلٍ، عَنْ جَابِرٍ، خَرَجَ عَلَيْنَا النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم.
Jaabir bin Cabdullaah wuxuu weriyey: Malaa'igo ayaa u timid Nabiga ﷺ isagoo hurda. Qaar ka mid ah ayaa yiri,
"Wuu hurdaa." Kuwo kalena waxay yiraahdeen, "Indhihiisu way hurdaan laakiin qalbigiisu wuu soo jeedaa." Markaas bay yiraahdeen, "Saaxiibkiinnaan wuxuu leeyahay tusaale, ee u sameeya tusaale." Qaar baa yiri, "Wuu hurdaa," kuwo kalena waxay yiraahdeen, "Indhihiisu way hurdaan laakiin qalbigiisu wuu soo jeedaa." Waxay yiraahdeen, "Tusaalihiisu waa sida nin dhisay guri, dabadeedna ku diyaariyey casho sharaf, wuxuuna diray qof dadka ugu yeera. Kii aqbala yeedhista qofkaas wuxuu galay guriga wuxuuna cunay cuntadii; kii aan aqbalinna ma gelin guriga mana cunin cuntadii." Markaas bay yiraahdeen, "U fasira isaga si uu u fahmo." Qaar baa yiri, "Wuu hurdaa," kuwo kalena waxay yiraahdeen, "Indhihiisu way hurdaan laakiin qalbigiisu wuu soo jeedaa." Waxayna yiraahdeen, "Gurigu waa Jannada, qofka wax u yeerayana waa Muxammad ﷺ. Kii adeeca Muxammad ﷺ wuxuu adeecay Allah, kii caasiyana wuxuu caasiyey Allah. Muxammad ﷺ waa kala soocaha dadka dhexdooda." Quteybah wuxuu raaciyey xadiiskan isagoo ka werinaya Layth, kaasoo ka weriyey Khaalid, kaasoo ka weriyey Saciid bin Abii Hilaal, kaasoo ka weriyey Jaabir: Nabigu ﷺ wuxuu noo soo baxay annagoo joogna.
Tarjumaad iyo sharaxaad ay samaysay Khutba World, oo laga tarjumay Carabiga.
Qofkii adeeca Nabiga ﷺ wuxuu raacayaa martiqaadka Jannada.
Waa Nabiga Muxammad ﷺ, oo dadka ugu yeeraya inay Allah adeecaan oo iimaanka raacaan.
Matal ahaan, waxay u taagan tahay abaalmarinta wanaagsan ee Allah Jannada ku diyaariyey.
Farriinta Nabiga ﷺ waxay caddaynaysaa cidda aqbashay yeedhitaanka iyo cidda diidday.
Culimadu waxay ka fahmeen in adeecidda Rasuulka ﷺ ay ka mid tahay adeecidda Allah, maadaama uu gaadhsiiyo farriinta Allah. Matalka ayaa sidoo kale adkaynaya in raacidda hanuunkiisu tahay jidka Jannada. Afarta mad-hab ee fiqiga Sunni waxay Sunnada u aqoonsan yihiin il hanuun diimeed oo Qur’aanka barbar taagan; werintani keligeed ma dejinayso xukun gaar ah oo u gaar ah hal mad-hab.
- Akhri Qur’aanka iyo Sunnada sugan si aad u barato waxa adeecidda Allah kaaga baahan tahay nolol maalmeedkaaga.
- Hanuunka Nabiga si dhab ah u tixgeli markaad go’aanno ka gaadhayso guriga, shaqada iyo la macaamilka dadka kale.
- Dadka ugu yeer wanaagga si xikmad iyo akhlaaq wanaagsan leh, adigoon khasbin ama qallafsanaan muujin.
Werintani waxay Nabiga ﷺ ku matalaysaa qof dadka martiqaadaya, waxayna uga digaysaa diidmada yeedhitaankiisa.
40 Hadith van an-Nawawi · #9 (Sahih)Xadiiskani wuxuu ina barayaa inaan u hoggaansanno amarrada iyo reebitaannada Nabiga, taas oo la jaanqaadaysa raacidda martiqaadaha.
Maalin kasta xadiis, kuna qoran luqaddaada
Abku wuxuu maalin kasta ku siinayaa xadiis wata sharaxaad, sidoo kalena ah wijit taleefankaaga ku jira. Waa bilaash.