Sahih al-Bukhari, xadiiska 7284
Waxaa weriyey Abu Huraira. Qoraal Carabi ah oo wata tarjumaad iyo sharaxaad noo gaar ah.
Waxaa weriyey Abu Huraira
Sahih al-Bukhari guud ahaan waxaa loo tixgeliyaa mid lagu kalsoonaan karo.
Riwaayadda
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ، حَدَّثَنَا لَيْثٌ، عَنْ عُقَيْلٍ، عَنِ الزُّهْرِيِّ، أَخْبَرَنِي عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُتْبَةَ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ، قَالَ لَمَّا تُوُفِّيَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم وَاسْتُخْلِفَ أَبُو بَكْرٍ بَعْدَهُ، وَكَفَرَ مَنْ كَفَرَ مِنَ الْعَرَبِ قَالَ عُمَرُ لأَبِي بَكْرٍ كَيْفَ تُقَاتِلُ النَّاسَ، وَقَدْ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم " أُمِرْتُ أَنْ أُقَاتِلَ النَّاسَ حَتَّى يَقُولُوا لاَ إِلَهَ إِلاَّ اللَّهُ. فَمَنْ قَالَ لاَ إِلَهَ إِلاَّ اللَّهُ. عَصَمَ مِنِّي مَالَهُ وَنَفْسَهُ، إِلاَّ بِحَقِّهِ، وَحِسَابُهُ عَلَى اللَّهِ ". فَقَالَ وَاللَّهِ لأُقَاتِلَنَّ مَنْ فَرَّقَ بَيْنَ الصَّلاَةِ وَالزَّكَاةِ، فَإِنَّ الزَّكَاةَ حَقُّ الْمَالِ، وَاللَّهِ لَوْ مَنَعُونِي عِقَالاً كَانُوا يُؤَدُّونَهُ إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم لَقَاتَلْتُهُمْ عَلَى مَنْعِهِ. فَقَالَ عُمَرُ فَوَاللَّهِ مَا هُوَ إِلاَّ أَنْ رَأَيْتُ اللَّهَ قَدْ شَرَحَ صَدْرَ أَبِي بَكْرٍ لِلْقِتَالِ فَعَرَفْتُ أَنَّهُ الْحَقُّ. قَالَ ابْنُ بُكَيْرٍ وَعَبْدُ اللَّهِ عَنِ اللَّيْثِ عَنَاقًا. وَهْوَ أَصَحُّ.
Abu Hurayra waxa uu ka wariyey: Markii uu geeriyooday Rasuulka Allah ﷺ oo Abu Bakr loo doortay Khaliifnimo kadibkiisa, qaar ka mid ah Carabtuna ay gaaloobeen, Cumar baa wuxuu ku yidhi Abu Bakr:
"Sideed ula dagaallamaysaa dadka iyadoo Rasuulka Allah ﷺ uu yidhi: 'Waxaa la i amray inaan la dagaallamo dadka ilaa ay ka yidhaahdaan: Ilaah ma jiro aan ka ahayn Allah.' Oo qofkii yidhaahda: 'Ilaah ma jiro aan ka ahayn Allah,' wuxuu iga badbaadiyey maalkiisa iyo naftiisa, xaq mooyaane, xisaabtiisuna waxay u taallaa Allah.'" Abu Bakr baa wuxuu yidhi: "Wallahi, waan la dagaallami doonaa qofkii kala sooca Salaadda iyo Sakada, maxaa yeelay Sakadu waa xaqqa maalka. Wallahi, hadday ii diidaan xadhig yar oo ay siin jireen Rasuulka Allah ﷺ, waan la dagaallami doonaa diidmadaas awgeed." Cumar baa wuxuu yidhi: "Wallahi, arrintu ma ahayn wax kale aan ka ahayn inaan arkay Allah oo laabta u furay Abu Bakr dagaalka, markaasaan ogaaday inay tahay xaqqa."
Tarjumaad iyo sharaxaad ay samaysay Khutba World, oo laga tarjumay Carabiga.
Abuu Bakr wuxuu difaacay in sakadu tahay waajib ku lammaan salaadda.
Geeridii Nabi Muxammad ﷺ ka dib, Abuu Bakr ayaa loo doortay khaliif, kooxo Carab ah qaarkoodna way gadoodeen ama sakada ayay diideen inay bixiyaan. Cumar wuxuu Abuu Bakr weydiiyay sida arrintani ula jaanqaadayso hadalkii Nabi Muxammad ﷺ ee ku saabsanaa ilaalinta nafta iyo hantida.
Qayb hanti ah oo waajib ah, lana siiyo dadka xaqa u leh ee loo asteeyay.
Sakada waajibka ah ee laga bixiyo noocyo hanti ah, sida ay xeerarka Islaamku dhigayaan.
Hoggaamiye u xilsaaran maamulka bulshada Muslimiinta, Nabi Muxammad ﷺ ka dib.
Culimada waxay arrintan ka fahmeen in sakadu, sida salaadduba, tahay waajib aasaasi ah; in si ula kac ah oo kooxeed loo diidana aan loo qaadan karin arrin qofeed oo keliya. Abuu Bakr wuxuu hadalka ku saabsan ilaalinta nafta iyo hantida u fahmay isaga oo la xiriirinaya ka-reebitaanka xaq si sharci ah waajib u ah; Cumarna wuu aqbalay go'aankiisa markii uu arkay daliilkiisa. Fiqhiga qadiimiga ah dhacdadan waxaa looga hadlaa waajibaadka maamulka iyo ka hortagga kooxaha inkira sakada inay waajib tahay ama diida inay bixiyaan. Dhaqan-gelinta xeerarkan waxaa u xilsaaran hay'adaha awoodda u leh; mana aha oggolaansho ay shakhsiyaadku xoog ku adeegsan karaan.
- Baro sakada ku waajibta hantidaada, waqtigeedana sii dadka xaqa u leh ee lagu kalsoon yahay.
- Khilaafaadka si xushmad leh uga wada hadla, aragtiyadana ku taageera aqoon ku salaysan ilaha diinta.
- Dhaqan-gelinta waajibaadka diineed iyo sharciga u daa hay'adaha awoodda u leh; adigu xoog ha adeegsan.
Werintan isla qisada ka midka ahi waxay caddaynaysaa doodii Abuu Bakr iyo Cumar ee ku saabsanayd la dagaallanka kooxihii sakada diiday.
Sahih al-Bukhari · #7286 (Sahih)Werintani waxay la xiriirtaa ka hadalka hoggaaminta iyo dhacdooyinkii ka dambeeyay geeridii Nabi Muxammad ﷺ.
Maalin kasta xadiis, kuna qoran luqaddaada
Abku wuxuu maalin kasta ku siinayaa xadiis wata sharaxaad, sidoo kalena ah wijit taleefankaaga ku jira. Waa bilaash.