Sahih Muslim, xadiiska 1788
Waxaa weriyey Abdullah ibn Abbas. Qoraal Carabi ah oo wata tarjumaad iyo sharaxaad noo gaar ah.
Waxaa weriyey Abdullah ibn Abbas
Sahih Muslim guud ahaan waxaa loo tixgeliyaa mid lagu kalsoonaan karo.
Riwaayadda
حَدَّثَنِي عَبْدُ اللَّهِ بْنُ هَاشِمِ بْنِ حَيَّانَ الْعَبْدِيُّ، حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّحْمَنِ، - يَعْنِي ابْنَ مَهْدِيٍّ - حَدَّثَنَا سُفْيَانُ، عَنْ سَلَمَةَ بْنِ كُهَيْلٍ، عَنْ كُرَيْبٍ، عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ، قَالَ بِتُّ لَيْلَةً عِنْدَ خَالَتِي مَيْمُونَةَ فَقَامَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم مِنَ اللَّيْلِ فَأَتَى حَاجَتَهُ ثُمَّ غَسَلَ وَجْهَهُ وَيَدَيْهِ ثُمَّ نَامَ ثُمَّ قَامَ فَأَتَى الْقِرْبَةَ فَأَطْلَقَ شِنَاقَهَا ثُمَّ تَوَضَّأَ وُضُوءًا بَيْنَ الْوُضُوءَيْنِ وَلَمْ يُكْثِرْ وَقَدْ أَبْلَغَ ثُمَّ قَامَ فَصَلَّى فَقُمْتُ فَتَمَطَّيْتُ كَرَاهِيَةَ أَنْ يَرَى أَنِّي كُنْتُ أَنْتَبِهُ لَهُ فَتَوَضَّأْتُ فَقَامَ فَصَلَّى فَقُمْتُ عَنْ يَسَارِهِ فَأَخَذَ بِيَدِي فَأَدَارَنِي عَنْ يَمِينِهِ فَتَتَامَّتْ صَلاَةُ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم مِنَ اللَّيْلِ ثَلاَثَ عَشْرَةَ رَكْعَةً ثُمَّ اضْطَجَعَ فَنَامَ حَتَّى نَفَخَ وَكَانَ إِذَا نَامَ نَفَخَ فَأَتَاهُ بِلاَلٌ فَآذَنَهُ بِالصَّلاَةِ فَقَامَ فَصَلَّى وَلَمْ يَتَوَضَّأْ وَكَانَ فِي دُعَائِهِ " اللَّهُمَّ اجْعَلْ فِي قَلْبِي نُورًا وَفِي بَصَرِي نُورًا وَفِي سَمْعِي نُورًا وَعَنْ يَمِينِي نُورًا وَعَنْ يَسَارِي نُورًا وَفَوْقِي نُورًا وَتَحْتِي نُورًا وَأَمَامِي نُورًا وَخَلْفِي نُورًا وَعَظِّمْ لِي نُورًا " . قَالَ كُرَيْبٌ وَسَبْعًا فِي التَّابُوتِ فَلَقِيتُ بَعْضَ وَلَدِ الْعَبَّاسِ فَحَدَّثَنِي بِهِنَّ فَذَكَرَ عَصَبِي وَلَحْمِي وَدَمِي وَشَعَرِي وَبَشَرِي وَذَكَرَ خَصْلَتَيْنِ .
Waxaa ii sheegay Cabdullaahi bin Haashim bin Xayaan al-Cabdi, waxaa noo sheegay Cabdiraxmaan — oo ah Ibn Mahdi — waxaa noo sheegay Sufyaan, ka soo xigtay Salama bin Kuhayl, ka soo xigtay Kurayb, ka soo xigtay Ibn Cabbaas oo yiri:
"Waxaan habeen ku hoyday guriga eedaday (hooyo walaasheed) Maymuuna. Nabigu ﷺ ayaa habeenkii toosay si uu xaajadiisa u gutto, kadibna wuxuu mayray wejigiisa iyo gacmihiisa, dabadeedna wuu seexday. Markaas ayuu mar kale toosay, wuxuu u tagay weelka biyaha wuuna furay xarigiisa, kadibna wuu weyseystay weysi dhexdhexaad ah — aan badnayn oo aan yareyn — kaas oo ahaa mid dhammaystiran. Kadib wuu istaagay oo tukaday. Aniguna waan istaagay oo is kala bixiyey anigoo ka cabsanaya inuu u maleeyo inaan u jeeday inaan ilaaliyo. Markaasaan weyseystay oo istaagay si aan u tukado, laakiin waxaan istaagay bidixdiisa. Wuxuu qabtay gacantayda wuxuuna i geeyay dhankiisa midig. Salaadda Habeenkii ee Rasuulka Allah ﷺ waxay noqotay saddex iyo toban rakco. Kadib wuu jiifsaday oo hurday ilaa uu ka khuuro, waana caadadiisii inuu khuuro markuu hurdo. Bilaal ayaa u yimid oo salaadda ku wargeliyay. Wuu istaagay oo tukaday isagoon mar kale weysaysan. Ducooyinkiisa waxaa ka mid ahaa: 'Allahow, qalbigayga nuur ka yeel, araggayga nuur ka yeel, maqalkayga nuur ka yeel, midigtayda nuur ka yeel, bidixdayda nuur ka yeel, korkayga nuur ka yeel, hoostayda nuur ka yeel, hortayda nuur ka yeel, gadaashayda nuur ka yeel, iina weyne nuurka.'" Kurayb wuxuu yiri: "Waxaa jira toddobo eray oo kale oo xifdigayga ku jira balse aan si buuxda u xusuusan karin." Waxaan la kulmay qaar ka mid ah carruurta Cabbaas waxayna ii sheegeen erayadaas, iyagoo ku daray: nuurka seedahayga, hilibkayga, dhiiggayga, timahayga, maqaarkayga, iyo laba shay oo kale.
Tarjumaad iyo sharaxaad ay samaysay Khutba World, oo laga tarjumay Carabiga.
Nabigu ﷺ wuxuu tukaday saddex iyo toban rakcadood, wuxuuna Alle ka baryay nuur koobaya wax walba.
Waa jamaca rakcad: hal qayb oo dhammaystiran oo salaadda ka mid ah.
Isdaahirinta cibaadada ee salaadda ka hor, oo sidoo kale loo yaqaan weyso.
Weel harag ah oo biyaha lagu kaydin jiray laguna qaadi jiray.
Culimada waxay werintan ka fahmeen in salaadda habeenku yeelan karto tirooyin kala duwan oo rakcado ah; habeenkaas Nabigu ﷺ wuxuu tukaday saddex iyo toban. Ibn Hajar wuxuu xusayaa in wiilkii bidixda istaagay uu Nabigu ﷺ u raray dhinaca midig, sida imaamka iyo hal qof oo daba tukanaya ay u kala istaagaan. Ducada nuurka lagu baryayo waxay ka kooban tahay hanuun gudaha ah iyo caddayn dhinacyada kala duwan ee nolosha. Faqiihyadu sidoo kale waxay werintan ku falanqeeyaan in hurdadu aanay xaalad kasta si toos ah u keenin weyso cusub; madh-habyadu way ku kala duwan yihiin shuruudaha saxda ah.
- Waqti u qoondee salaadda iyo ducada habeenkii, xataa haddii aad wax yar oo keliya tukan karto.
- Alle ka bari hanuun qalbigaaga, garashadaada iyo ficilladaada maalinlaha ah wada koobaya.
- Carruurta iyo dadka ku cusub salaadda si deggan u bar halka ay kaga istaagayaan imaamka agtiisa.
Werintan uu soo weriyey Kurayb waxay sharraxaysaa habeenkii uu Ibnu Cabbaas la joogay Maymuuna, waxayna sii dhammaystiraysaa tilmaanta salaaddii habeenka ee Nabiga ﷺ.
Sahih Muslim · #1786 (Sahih)Werintan la xiriirta iyaduna waxay xusaysaa salaaddii habeenkii ee Nabiga ﷺ iyo erayadii uu Alle kaga baryayey nuur.
Maalin kasta xadiis, kuna qoran luqaddaada
Abku wuxuu maalin kasta ku siinayaa xadiis wata sharaxaad, sidoo kalena ah wijit taleefankaaga ku jira. Waa bilaash.