Sahih Muslim, xadiiska 2441
Waxaa weriyey Anas ibn Malik. Qoraal Carabi ah oo wata tarjumaad iyo sharaxaad noo gaar ah.
Waxaa weriyey Anas ibn Malik
Sahih Muslim guud ahaan waxaa loo tixgeliyaa mid lagu kalsoonaan karo.
Riwaayadda
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى، وَإِبْرَاهِيمُ بْنُ مُحَمَّدِ بْنِ عَرْعَرَةَ، - يَزِيدُ أَحَدُهُمَا عَلَى الآخَرِ الْحَرْفَ بَعْدَ الْحَرْفِ - قَالاَ حَدَّثَنَا مُعَاذُ بْنُ مُعَاذٍ حَدَّثَنَا ابْنُ عَوْنٍ عَنْ هِشَامِ بْنِ زَيْدِ بْنِ أَنَسٍ عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ قَالَ لَمَّا كَانَ يَوْمُ حُنَيْنٍ أَقْبَلَتْ هَوَازِنُ وَغَطَفَانُ وَغَيْرُهُمْ بِذَرَارِيِّهِمْ وَنَعَمِهِمْ وَمَعَ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم يَوْمَئِذٍ عَشَرَةُ آلاَفٍ وَمَعَهُ الطُّلَقَاءُ فَأَدْبَرُوا عَنْهُ حَتَّى بَقِيَ وَحْدَهُ - قَالَ - فَنَادَى يَوْمَئِذٍ نِدَاءَيْنِ لَمْ يَخْلِطْ بَيْنَهُمَا شَيْئًا - قَالَ - فَالْتَفَتَ عَنْ يَمِينِهِ فَقَالَ " يَا مَعْشَرَ الأَنْصَارِ " . فَقَالُوا لَبَّيْكَ يَا رَسُولَ اللَّهِ أَبْشِرْ نَحْنُ مَعَكَ - قَالَ - ثُمَّ الْتَفَتَ عَنْ يَسَارِهِ فَقَالَ " يَا مَعْشَرَ الأَنْصَارِ " . قَالُوا لَبَّيْكَ يَا رَسُولَ اللَّهِ أَبْشِرْ نَحْنُ مَعَكَ - قَالَ - وَهُوَ عَلَى بَغْلَةٍ بَيْضَاءَ فَنَزَلَ فَقَالَ أَنَا عَبْدُ اللَّهِ وَرَسُولُهُ . فَانْهَزَمَ الْمُشْرِكُونَ وَأَصَابَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم غَنَائِمَ كَثِيرَةً فَقَسَمَ فِي الْمُهَاجِرِينَ وَالطُّلَقَاءِ وَلَمْ يُعْطِ الأَنْصَارَ شَيْئًا فَقَالَتِ الأَنْصَارُ إِذَا كَانَتِ الشِّدَّةُ فَنَحْنُ نُدْعَى وَتُعْطَى الْغَنَائِمُ غَيْرَنَا . فَبَلَغَهُ ذَلِكَ فَجَمَعَهُمْ فِي قُبَّةٍ فَقَالَ " يَا مَعْشَرَ الأَنْصَارِ مَا حَدِيثٌ بَلَغَنِي عَنْكُمْ " . فَسَكَتُوا فَقَالَ " يَا مَعْشَرَ الأَنْصَارِ أَمَا تَرْضَوْنَ أَنْ يَذْهَبَ النَّاسُ بِالدُّنْيَا وَتَذْهَبُونَ بِمُحَمَّدٍ تَحُوزُونَهُ إِلَى بُيُوتِكُمْ " . قَالُوا بَلَى يَا رَسُولَ اللَّهِ رَضِينَا . قَالَ فَقَالَ " لَوْ سَلَكَ النَّاسُ وَادِيًا وَسَلَكَتِ الأَنْصَارُ شِعْبًا لأَخَذْتُ شِعْبَ الأَنْصَارِ " . قَالَ هِشَامٌ فَقُلْتُ يَا أَبَا حَمْزَةَ أَنْتَ شَاهِدٌ ذَاكَ قَالَ وَأَيْنَ أَغِيبُ عَنْهُ
Waxaa nooga warramay Maxamed bin Al-Muthanna iyo Ibraahiim bin Maxamed bin Carcara – midkoodba wuxuu kan kale ku daray erayo isku xiga – waxay yiraahdeen: Waxaa nooga warramay Mucad bin Mucad, waxaa nooga warramay Ibn Cawn oo ka weriyey Hishaam bin Zeyd bin Anas, oo ka weriyey Anas bin Maalik inuu yiri: Markii la gaaray maalintii Xunayn, waxaa yimid qabiilooyinka Hawaasin, Gadaafaan iyo kuwo kale oo wata carruurtoodii iyo xoolahoodii. Nabiga ﷺ waxaa maalintaas la socday toban kun oo qof, oo ay ku jiraan dadkii dhawaan la xoreeyey (ee Makka). Laakiin way ka jeesteen ilaa uu keligiis soo haray. Wuxuu yiri: Maalintaas wuxuu sameeyey laba qaylo oo aan wax kale lagu dhex darin. Wuxuu u jeestay dhanka midig wuxuuna yiri: 'Dadyowga Ansaarta ah!' Waxay yiraahdeen: 'Waan kuu diyaarnahay, Rasuulka Allow! Bishaareyso, waan kula joognaa.' Kadib wuxuu u jeestay dhanka bidix wuxuuna yiri: 'Dadyowga Ansaarta ah!' Waxay yiraahdeen: 'Waan kuu diyaarnahay, Rasuulka Allow! Bishaareyso, waan kula joognaa.' Wuxuu saarnaa baqal cad, markaasuu ka degay oo yiri: 'Anigu waxaan ahay addoonkii Alle iyo Rasuulkiisa.' Mushrikiintii waa laga adkaaday, Rasuulka Alle ﷺ wuxuu helay ganiimo badan. Wuxuu u qaybiyey Muhaajiriinta iyo dadkii la xoreeyey, laakiin Ansaarta waxba ma siinin. Ansaartii waxay tiri: 'Marka ay dhibtu timaado annagaa naloo yeeraa, laakiin ganiimada waxaa la siiyaa dad aan annaga ahayn.' Arrintaas baa Nabiga ﷺ gaartay, markaasuu ku ururiyey teendho wuxuuna yiri: 'Dadyowga Ansaarta ah, waa maxay warkan iga soo gaaray xaggiinna?' Way aamuseen. Wuxuu yiri: 'Dadyowga Ansaarta ah, miyeydaan raalli ka ahayn in dadku ay adduunyada qaataan, idinkuna aad qaadataan Maxamed oo aad guryihiinna geysataan?' Waxay yiraahdeen: 'Haa, Rasuulka Allow, waan raalli nahay.' Wuxuu yiri: 'Haddii dadku ay maraan tog, Ansaartuna ay marto dariiq cidhiidhi ah, anigu waxaan qaadan lahaa dariiqa cidhiidhiga ah ee Ansaarta.' Hishaam wuxuu yiri: Waxaan weydiiyey Abuu Xamsa: 'Ma goobjoog baad ahayd?' Wuxuu yiri: 'Sidee baan uga maqnaan karaa isaga?'
Tarjumaad iyo sharaxaad ay samaysay Khutba World, oo laga tarjumay Carabiga.
Ansaar way daacad u ahaadeen, waxaana abaalmarin ahaan loo siiyey inay u dhowaadaan Nebiga ﷺ.
Dagaalkii Xunayn ka dib, Nebiga ﷺ wuxuu hantidii dagaalka u qaybiyey Muhaajiriinta iyo reer Makka ee dhowaan la xoreeyey, balse Ansaar waxba kama siin. Markii uu maqlay inaysan ku qanacsanayn, ayuu isu yeedhay oo u ballanqaaday wehelkiisa iyo jacaylkiisa.
Dadka Madiina ee taageeray Nebiga ﷺ iyo Muslimiintii Makka ka soo hijrootay.
Muslimiintii Makka uga soo hijrootay Madiina.
Hanti la qaybiyo dagaal ka dib oo loo qaato booli dagaal ahaan.
Culimada hore waxay sharxaan in qaybinta hantida dagaalku tixgelinaysay kasbashada quluubta iyo xoojinta Islaamka; Ansaar ma helin qayb maaddi ah, balse waxay heleen abaalmarin ruuxi ah oo gaar ah. Al-Nawawi wuxuu adkeeyaa fadliga weyn ee Ansaar iyo jacaylka iyo daacadnimada xooggan ee Nebiga ﷺ u muujiyey. Xadiisku wuxuu kaloo barayaa in hoggaamiyuhu si taxaddar leh uga wada hadlo qanacsanaan la'aanta, iyo in daacadnimada dhabta ah aan lagu cabbirin faa'iido maaddi ah oo keliya.
- Wanaagga daacad u ahow, xataa marka abaalmarinta degdegga ahi aanay adiga ku soo gaarin.
- Niyad-jabka si xushmad leh uga wada hadal, si fiicanna u dhegayso dadka dareemaya in xaqooda la duudsiyey.
- Iimaanka, adeegga iyo isku-xidhnaanta adag ha ku qiimayn lacag iyo hanti oo keliya.
Werintan Saxiixa ahi sidoo kale waxay ka warramaysaa qaybinta hantida dagaalka iyo hadalladii gaarka ahaa ee Nebiga ﷺ ku yidhi Ansaar.
Sahih Muslim · #2440 (Sahih)Anas ibn Maalik wuxuu ka weriyey faahfaahin dheeraad ah oo ku saabsan dhacdada iyo qaddarinta Ansaar.
Sahih Muslim · #2442 (Sahih)Werintani sidoo kale waxay iftiiminaysaa falcelintii ay ka bixiyeen qaybinta iyo erayadii dejinta ahaa ee Nebiga ﷺ.
Maalin kasta xadiis, kuna qoran luqaddaada
Abku wuxuu maalin kasta ku siinayaa xadiis wata sharaxaad, sidoo kalena ah wijit taleefankaaga ku jira. Waa bilaash.