Sahih Muslim, xadiiska 420
Waxaa weriyey Abdullah ibn Abbas. Qoraal Carabi ah oo wata tarjumaad iyo sharaxaad noo gaar ah.
Waxaa weriyey Abdullah ibn Abbas
Sahih Muslim guud ahaan waxaa loo tixgeliyaa mid lagu kalsoonaan karo.
Riwaayadda
حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ حَنْبَلٍ، وَسُرَيْجُ بْنُ يُونُسَ، قَالاَ حَدَّثَنَا هُشَيْمٌ، أَخْبَرَنَا دَاوُدُ بْنُ أَبِي هِنْدٍ، عَنْ أَبِي الْعَالِيَةِ، عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ، أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم مَرَّ بِوَادِي الأَزْرَقِ فَقَالَ " أَىُّ وَادٍ هَذَا " . فَقَالُوا هَذَا وَادِي الأَزْرَقِ . قَالَ " كَأَنِّي أَنْظُرُ إِلَى مُوسَى - عَلَيْهِ السَّلاَمُ - هَابِطًا مِنَ الثَّنِيَّةِ وَلَهُ جُؤَارٌ إِلَى اللَّهِ بِالتَّلْبِيَةِ " . ثُمَّ أَتَى عَلَى ثَنِيَّةِ هَرْشَى . فَقَالَ " أَىُّ ثَنِيَّةٍ هَذِهِ " . قَالُوا ثَنِيَّةُ هَرْشَى قَالَ " كَأَنِّي أَنْظُرُ إِلَى يُونُسَ بْنِ مَتَّى - عَلَيْهِ السَّلاَمُ - عَلَى نَاقَةٍ حَمْرَاءَ جَعْدَةٍ عَلَيْهِ جُبَّةٌ مِنْ صُوفٍ خِطَامُ نَاقَتِهِ خُلْبَةٌ وَهُوَ يُلَبِّي " . قَالَ ابْنُ حَنْبَلٍ فِي حَدِيثِهِ قَالَ هُشَيْمٌ يَعْنِي لِيفًا .
Waxaa nooga warramay Axmed bin Xanbal iyo Surayj bin Yuunis, waxay yiraahdeen: Waxaa nooga warramay Hushaym, waxaa noo sheegay Daauud bin Abii Hind, oo ka weriyey Abuu al-Caaliya, oo ka weriyey Ibnu Cabbaas, in Rasuulka Allah ﷺ uu marayay Waadiga Azraq, wuxuuna weydiiyay:
"Waa kee waadigan?" Waxay yiraahdeen: "Kani waa Waadiga Azraq." Wuxuu yiri: "Waxaan moodaa inaan arkayo Muuse - calayhi as-salaam - oo ka soo degaya jidka buurta isagoo cod dheer ugu yeeraya Allah Talbiyada." Kadibna wuxuu yimid jidka buurta ee Harsha. Wuxuu weydiiyay: "Waa kee jidkan buurta ah?" Waxay yiraahdeen: "Waa jidka buurta ee Harsha." Wuxuu yiri: "Waxaan moodaa inaan arkayo Yuunis bin Matta - calayhi as-salaam - oo saaran geel cas oo timo jiid ah, wuxuu xiran yahay jaakad suuf ah, xarigga geeshiisana wuxuu ka samaysan yahay liif timir, isagoo Talbiyada leh." Ibnu Xanbal wuxuu xadiiskiisa ku yiri: Hushaym wuxuu yiri macnaha khulbah waa liif timir.
Tarjumaad iyo sharaxaad ay samaysay Khutba World, oo laga tarjumay Carabiga.
Nebiyadu waxay takbiirta xajka ku dhawaaqi jireen intii ay xajkooda ku jireen.
Ducada xajka ee xujigu ugu jawaabo Allah: ‘Amarkaaga ayaan kuu joogaa, Allahow, amarkaaga ayaan kuu joogaa.’
Meel laga gudbo oo buur dhexdeeda ama korkeed ah.
Xakame neef la fuulo lagu hago, oo laga sameeyey fiilooyinka geedka timirta.
Culimadu waxay werintan ka fahmeen in nebiyadii ka horreeyey ummadda Islaamka ay xajka gudan jireen, Allahna ugu ducayn jireen Talbiyada. Tilmaanta Muuse iyo Yuunus ﷺ waxay muujinaysaa sida ay ugu hureen cibaadada iyo is-hoosaysiinta: Yuunus ﷺ wuxuu xidhnaa dhar dhogor ah oo fudud, wuxuuna fuushanaa geel. Weedha ‘waxaan moodaa inaan arkayo’ waxay tilmaamaysaa aqoonta Allah siiyey Nebiga ﷺ ee ku saabsan nebiyadii hore. Werintu ma xusayso amar gaar ah oo xujayda ku saabsan dharka ama xayawaanka la fuulo; waxay tusaale uga dhigaysaa fudaydkii iyo cibaadadii wanaagsanayd ee nebiyada.
- Baro Talbiyada, kuna celi xajka adigoo macnaheeda u fiirsanaya.
- Nolosha fudud ee nebiyada ﷺ ha kugu dhiirrigeliso inaad cibaadada ka hormariso ismuujinta.
- Intaad xajka ku jirto, xusuuso sooyaalka dheer ee cibaadadii nebiyada, Allahna ka bari daacadnimo cibaado.
Werintan saxiixa ah ee isla taxanaha ku jirta waxay iyaduna ka hadlaysaa Talbiyada nebiyadii hore.
Sahih Muslim · #419 (Sahih)Waxay soo gudbinaysaa xog la mid ah oo ku saabsan Muuse ﷺ iyo baryadiisii Allah intii uu xajka ku jiray.
Sahih Muslim · #421 (Sahih)Werintan isla taxanaha ku jirta waxay ka warramaysaa safarkii lala galay Rasuulka Allah ﷺ iyo xajka.
Maalin kasta xadiis, kuna qoran luqaddaada
Abku wuxuu maalin kasta ku siinayaa xadiis wata sharaxaad, sidoo kalena ah wijit taleefankaaga ku jira. Waa bilaash.