Sahih Muslim, xadiiska 421
Waxaa weriyey Abdullah ibn Abbas. Qoraal Carabi ah oo wata tarjumaad iyo sharaxaad noo gaar ah.
Waxaa weriyey Abdullah ibn Abbas
Sahih Muslim guud ahaan waxaa loo tixgeliyaa mid lagu kalsoonaan karo.
Riwaayadda
وَحَدَّثَنِي مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى، حَدَّثَنَا ابْنُ أَبِي عَدِيٍّ، عَنْ دَاوُدَ، عَنْ أَبِي الْعَالِيَةِ، عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ، قَالَ سِرْنَا مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم بَيْنَ مَكَّةَ وَالْمَدِينَةِ فَمَرَرْنَا بِوَادٍ فَقَالَ " أَىُّ وَادٍ هَذَا " . فَقَالُوا وَادِي الأَزْرَقِ . فَقَالَ " كَأَنِّي أَنْظُرُ إِلَى مُوسَى صلى الله عليه وسلم فَذَكَرَ مِنْ لَوْنِهِ وَشَعْرِهِ شَيْئًا لَمْ يَحْفَظْهُ دَاوُدُ وَاضِعًا إِصْبَعَيْهِ فِي أُذُنَيْهِ لَهُ جُؤَارٌ إِلَى اللَّهِ بِالتَّلْبِيَةِ مَارًّا بِهَذَا الْوَادِي " . قَالَ " ثُمَّ سِرْنَا حَتَّى أَتَيْنَا عَلَى ثَنِيَّةٍ فَقَالَ " أَىُّ ثَنِيَّةٍ هَذِهِ " . قَالُوا هَرْشَى أَوْ لِفْتٌ . فَقَالَ " كَأَنِّي أَنْظُرُ إِلَى يُونُسَ عَلَى نَاقَةٍ حَمْرَاءَ عَلَيْهِ جُبَّةُ صُوفٍ خِطَامُ نَاقَتِهِ لِيفٌ خُلْبَةٌ مَارًّا بِهَذَا الْوَادِي مُلَبِّيًا " .
Waxaa ii warramay Maxamed bin Al-Muthanna, wuxuu yiri: Waxaa noo warramay Ibnu Abi Cadiyy, oo ka weriyey Daauud, oo ka weriyey Abul-Caaliya, oo ka weriyey Ibnu Cabbaas, wuxuu yiri: Waxaan la safarnay Rasuulka Allah ﷺ inta u dhaxaysa Makka iyo Madiina, markaas ayaannu marnay dooxo. Wuxuu weydiiyey:
"Dooxadan waa tee?" Waxay dheheen: Dooxada Azraq. Markaasuu yiri: "Waxaan moodaa inaan arkayo Muuse (nabadgelyo korkiisa ha ahaato)," wuxuuna xusay midabkiisa iyo timihiisa wax aanu Daauud xifdin. Wuxuu gelinayey labadiisa farood labadiisa dhegood isagoo Allah ugu dhawaaqaya Talbiyada si cod dheer ah, isagoo maraya dooxadan. Wuxuu yiri: "Ka dib waannu sii soconnay ilaa aan nimid marin buuraley ah. Wuxuu weydiiyey: 'Marintani waa tee?' Waxay dheheen: 'Xarshaa ama Lift.' Wuxuu yiri: 'Waxaan moodaa inaan arkayo Yuunus (nabadgelyo korkiisa ha ahaato) oo saaran geel cas, wuxuu qabaa jaakad suuf ah, xadhigga geeshiisuna waa lif khajuur ah, isagoo maraya dooxadan oo leh Talbiyada.'"
Tarjumaad iyo sharaxaad ay samaysay Khutba World, oo laga tarjumay Carabiga.
Muuse iyo Yuunus ayaa si cod dheer ah u akhriyey Talbiyada intii ay xajka ku jireen.
Ducada xajka ee xaajigu ku muujiyo u hoggaansanaanta Alle, kuna bilaabato: “Labbayk Allahumma labbayk.”
Meel laga gudbo buur ama buuraha dhexdooda.
Xarig madaxa geela la saaro si xayawaanka loo hago.
Culimadu waxay werintan ka fahmeen in nebiyadii ka horreeyey Muxammad ﷺ ay xajka tageen oo ay akhriyeen Talbiyada. Tilmaanta Muuse iyo Yuunus waxay muujinaysaa in Nebigu ﷺ uu arrimaha qarsoon ku ogaaday waxyi Alle u muujiyey. Werintu waxay xustaa in Talbiyada cod dheer lagu akhriyey; madh-habyadu waxay ka hadlaan heerka codka ee la doorbido, iyagoo ku saleeya xaaladda iyo qofka.
- Baro Talbiyada oo si miyir leh u akhri inta aad xajka ku jirto, adigoo macnaheeda ka fiirsanaya.
- Xusuusnow in xajku yahay cibaado ay nebiyadii naga horreeyeyna guteen.
- Rumaysadkaaga arrimaha qarsoon ku salee waxyi lagu kalsoon yahay iyo werinno sugan.
Maalin kasta xadiis, kuna qoran luqaddaada
Abku wuxuu maalin kasta ku siinayaa xadiis wata sharaxaad, sidoo kalena ah wijit taleefankaaga ku jira. Waa bilaash.