Sahih Muslim, xadiiska 49
Waxaa weriyey Abu Sa'id al-Khudri. Qoraal Carabi ah oo wata tarjumaad iyo sharaxaad noo gaar ah.
Waxaa weriyey Abu Sa'id al-Khudri
Sahih Muslim guud ahaan waxaa loo tixgeliyaa mid lagu kalsoonaan karo.
Riwaayadda
حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ، حَدَّثَنَا وَكِيعٌ، عَنْ سُفْيَانَ، ح وَحَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى، حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ، حَدَّثَنَا شُعْبَةُ، كِلاَهُمَا عَنْ قَيْسِ بْنِ مُسْلِمٍ، عَنْ طَارِقِ بْنِ شِهَابٍ، - وَهَذَا حَدِيثُ أَبِي بَكْرٍ - قَالَ أَوَّلُ مَنْ بَدَأَ بِالْخُطْبَةِ يَوْمَ الْعِيدِ قَبْلَ الصَّلاَةِ مَرْوَانُ فَقَامَ إِلَيْهِ رَجُلٌ فَقَالَ الصَّلاَةُ قَبْلَ الْخُطْبَةِ . فَقَالَ قَدْ تُرِكَ مَا هُنَالِكَ . فَقَالَ أَبُو سَعِيدٍ أَمَّا هَذَا فَقَدْ قَضَى مَا عَلَيْهِ سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم يَقُولُ " مَنْ رَأَى مِنْكُمْ مُنْكَرًا فَلْيُغَيِّرْهُ بِيَدِهِ فَإِنْ لَمْ يَسْتَطِعْ فَبِلِسَانِهِ فَإِنْ لَمْ يَسْتَطِعْ فَبِقَلْبِهِ وَذَلِكَ أَضْعَفُ الإِيمَانِ " .
Waxaa nooga warramay Abu Bakr ibn Abi Shaybah, waxaa nooga warramay Waki', oo ka weriyey Sufyan; sidoo kale waxaa nooga warramay Muhammad ibn al-Muthanna, waxaa nooga warramay Muhammad ibn Ja'far, waxaa nooga warramay Shu'bah, labadooduba waxay ka weriyeen Qays ibn Muslim, isna wuxuu ka weriyey Tariq ibn Shihab — kanna waa xadiiska Abu Bakr — wuxuu yiri: Qofkii ugu horreeyey ee billaabay inuu khudbada ciidda jeediyo salaadda ka hor wuxuu ahaa Marwan. Markaas buu nin u istaagay oo ku yiri, 'Salaadda ayaa ka horreysa khudbada.' Wuxuu ku jawaabay, 'Arrintaas waa la iska daayey.' Abu Sa'id wuxuu yiri, 'Ninkan wuxuu gutay waajibkiisii. Waxaan maqlay Rasuulka Allah ﷺ oo leh:
"Qofkiina arka munkar, ha ku beddelo gacantiisa; haddii uusan awoodin, carrabkiisa ha ku beddelo; haddii uusan taasna awoodin, qalbigiisa ha ku diido — taana waa iimaanka ugu liita."'
Tarjumaad iyo sharaxaad ay samaysay Khutba World, oo laga tarjumay Carabiga.
Xumaanta ku beddel inta aad awooddo: gacanta, carrabka ama qalbiga.
Abuu Saciid wuxuu sheegay in Marwaan maalinta Ciidda khudbadda ka hor jeediyey salaadda. Nin goobta joogay ayaa u sheegay in salaaddu ka horrayso khudbadda; Abuu Saciidna wuxuu xaqiijiyey in ninku guday waajibkiisa.
Ficil xun ama la canaanto oo ka hor imanaya tilmaamaha Islaamka.
In xumaanta si dhab ah looga hortago marka qofku awood iyo oggolaansho u leeyahay, iyada oo aan xumaan ka weyn la dhalin.
In xumaanta gudaha laga nacdo marka aanay suurtagal ahayn in gacanta ama carrabka wax looga qabto.
Culimada hore waxay sharxeen in saddexdan hab ay ku xidhan yihiin awoodda iyo masuuliyadda qofka. Gacanta wax ku beddelid qof walba uma bannaana xaalad kasta: oggolaanshaha, aqoonta iyo ka hortagga xumaan ka weyn waa in la tixgeliyaa. Qofka aan si ammaan ah ama masuuliyad leh u dhaqmi karin, wuxuu si xikmad leh u hadlaa marka ay habboon tahay; haddii taasina suurtagal noqon weydo, qalbiga ayuu xumaanta ku diidaa. Culimadu waxay u arkaan waajib loo guto hadba inta la awoodo, ee ma aha fasax qofku sharciga gacantiisa ku qaato.
- Si xushmad leh u hadal marka aad aragto khalad cad oo aad si ammaan ah uga hadli karto.
- Ha u dhaqmin si iskaa ah oo aan oggolaansho lahayn: tixgeli cidda awoodda u leh, kana fogow inaad xumaan ka weyn keento.
- Haddii aadan wax ka qaban karin ama ka hadli karin, qalbiga ku diid xumaanta oo raadi hab ku habboon oo ammaan ah oo aad caawimo ku weydiisato.
Werintani sidoo kale waxay ka hadlaysaa iimaanka iyo masuuliyadda ka hortagga xumaanta.
Sahih Muslim · #48 (Sahih)Werintani waxay iftiiminaysaa waajibka ah in dulmiga la diido, waxayna caddaynaysaa kaalinta iimaanka iyo camalka.
Sahih Muslim · #50 (Sahih)Werintan oo ka timid isla hordhaca Saxiix Muslim waxay ka hadlaysaa iimaanka iyo masuuliyadda akhlaaqda.
Maalin kasta xadiis, kuna qoran luqaddaada
Abku wuxuu maalin kasta ku siinayaa xadiis wata sharaxaad, sidoo kalena ah wijit taleefankaaga ku jira. Waa bilaash.