Sahih Muslim, xadiiska 6596
Waxaa weriyey Aisha. Qoraal Carabi ah oo wata tarjumaad iyo sharaxaad noo gaar ah.
Waxaa weriyey Aisha
Sahih Muslim guud ahaan waxaa loo tixgeliyaa mid lagu kalsoonaan karo.
Riwaayadda
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ، وَأَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ وَعَمْرٌو النَّاقِدُ وَزُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ وَابْنُ نُمَيْرٍ كُلُّهُمْ عَنِ ابْنِ عُيَيْنَةَ، - وَاللَّفْظُ لِزُهَيْرٍ - قَالَ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ، - وَهُوَ ابْنُ عُيَيْنَةَ - عَنِ ابْنِ الْمُنْكَدِرِ، سَمِعَ عُرْوَةَ بْنَ الزُّبَيْرِ، يَقُولُ حَدَّثَتْنِي عَائِشَةُ، أَنَّ رَجُلاً، اسْتَأْذَنَ عَلَى النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم فَقَالَ " ائْذَنُوا لَهُ فَلَبِئْسَ ابْنُ الْعَشِيرَةِ أَوْ بِئْسَ رَجُلُ الْعَشِيرَةِ " . فَلَمَّا دَخَلَ عَلَيْهِ أَلاَنَ لَهُ الْقَوْلَ قَالَتْ عَائِشَةُ فَقُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ قُلْتَ لَهُ الَّذِي قُلْتَ ثُمَّ أَلَنْتَ لَهُ الْقَوْلَ قَالَ " يَا عَائِشَةُ إِنَّ شَرَّ النَّاسِ مَنْزِلَةً عِنْدَ اللَّهِ يَوْمَ الْقِيَامَةِ مَنْ وَدَعَهُ أَوْ تَرَكَهُ النَّاسُ اتِّقَاءَ فُحْشِهِ " .
Waxaa nooga warramay Qutaybah bin Saciid, Abuu Bakar bin Abii Shaybah, Camr an-Naaqid, Suhayr bin Xarb, iyo Ibnu Numayr, dhammaantood waxay ka weriyeen Ibnu Cuyaynah — ereyaduna waa kuwa Suhayr — wuxuu yiri: Waxaa nooga warramay Sufyaan — waana Ibnu Cuyaynah — oo ka weriyey Ibnu Al-Munkadir, inuu maqlay Curwah bin Az-Zubayr oo leh: Waxaa ii warrantay Caasha in nin uu idan weydiistay Nabiga ﷺ. Markaasuu yiri:
"U oggolaada, waayo waa wiil xun oo qabiilkiisa ah ama waa nin xun oo qabiilkiisa ah." Markuu u soo galay, wuxuu kula hadlay hadal dabacsan. Caasha waxay tiri: Markaasaan iri, "Rasuulka Allow, waxaad ku tiri wixii aad ku tiri, kadibna hadal dabacsan baad kula hadashay?" Wuxuu yiri: "Caashow, dadka ugu darajo hooseeya Alle agtiisa Maalinta Qiyaame waa qofka ay dadku ka tagaan ama ka fogaadaan iyagoo ka cabsanaya xumaantiisa."
Tarjumaad iyo sharaxaad ay samaysay Khutba World, oo laga tarjumay Carabiga.
Qof qallafsan si edeb leh ula hadal, balse dadka kale si daacad ah uga dig hab-dhaqankiisa.
Eray cambaarayn ah oo tilmaamaya hab-dhaqankiisa ama sumcaddiisa bulshadiisa dhexdeeda.
Hadal iyo hab-dhaqan dhaawac leh, xishood-darro ah ama gef ku ah dadka.
Dadku way ka fogaadaan si ay isaga ilaaliyaan hab-dhaqankiisa dhaawaca leh.
Culimadu waxay arrintan ka fahmeen in si edeb leh loola hadlo qof aanay ka dhignayn in la oggol yahay hab-dhaqankiisa xun. Nebigu ﷺ ayaa Caa’isha uga sii digay ninkaas, haddana si wanaagsan ayuu ula dhaqmay; sidaas ayay waanada daacadda ah iyo xeelad wanaaggu isu waafaqi karaan. Werintani ma ammaanayso qallafsanaanta, balse waxay muujinaysaa sida ay u daran tahay marka dadku qof uga fogaadaan oo keliya iyagoo ka baqaya hab-dhaqankiisa dhaawaca leh. Qofka hab-dhaqankiisa waa laga digi karaa marka ay jirto sabab sax ah, sida in dadka waxyeello laga ilaaliyo, iyadoo aan la sheegin wax ka badan inta loo baahan yahay.
- Si edeb leh ula hadal xataa qof sumcad xun leh, adigoon hab-dhaqankiisa xun oggolaan.
- Marka loo baahdo, dadka kale si daacad ah oo taxaddar leh uga dig si looga ilaaliyo hab-dhaqan waxyeello leh.
- Ilaali hadalkaaga iyo hab-dhaqankaaga si aanay dadku kaaga fogaan cabsi ama dhaawac dartii.
Werintan isla cutubka ku jirtaa waxay la jaanqaadaysaa baaqa ku saabsan akhlaaqda wanaagsan, waxayna caddaynaysaa duruufaha akhlaaqeed.
Sahih Muslim · #6597 (Sahih)Werintani waxay dhacdadaas ku soo gudbinaysaa waddo kale oo werin ah, sidaasna waxay ku xoojinaysaa warbixinta.
Maalin kasta xadiis, kuna qoran luqaddaada
Abku wuxuu maalin kasta ku siinayaa xadiis wata sharaxaad, sidoo kalena ah wijit taleefankaaga ku jira. Waa bilaash.