Sahih Muslim, xadiiska 6744
Waxaa weriyey Abu Huraira. Qoraal Carabi ah oo wata tarjumaad iyo sharaxaad noo gaar ah.
Waxaa weriyey Abu Huraira
Sahih Muslim guud ahaan waxaa loo tixgeliyaa mid lagu kalsoonaan karo.
Riwaayadda
حَدَّثَنَا إِسْحَاقُ بْنُ مُوسَى بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ مُوسَى بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ يَزِيدَ الأَنْصَارِيُّ، حَدَّثَنَا أَنَسُ بْنُ عِيَاضٍ، حَدَّثَنِي الْحَارِثُ بْنُ أَبِي ذُبَابٍ، عَنْ يَزِيدَ، - وَهُوَ ابْنُ هُرْمُزَ - وَعَبْدِ الرَّحْمَنِ الأَعْرَجِ قَالاَ سَمِعْنَا أَبَا هُرَيْرَةَ، قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم " احْتَجَّ آدَمُ وَمُوسَى عَلَيْهِمَا السَّلاَمُ عِنْدَ رَبِّهِمَا فَحَجَّ آدَمُ مُوسَى قَالَ مُوسَى أَنْتَ آدَمُ الَّذِي خَلَقَكَ اللَّهُ بِيَدِهِ وَنَفَخَ فِيكَ مِنْ رُوحِهِ وَأَسْجَدَ لَكَ مَلاَئِكَتَهُ وَأَسْكَنَكَ فِي جَنَّتِهِ ثُمَّ أَهْبَطْتَ النَّاسَ بِخَطِيئَتِكَ إِلَى الأَرْضِ فَقَالَ آدَمُ أَنْتَ مُوسَى الَّذِي اصْطَفَاكَ اللَّهُ بِرِسَالَتِهِ وَبِكَلاَمِهِ وَأَعْطَاكَ الأَلْوَاحَ فِيهَا تِبْيَانُ كُلِّ شَىْءٍ وَقَرَّبَكَ نَجِيًّا فَبِكَمْ وَجَدْتَ اللَّهَ كَتَبَ التَّوْرَاةَ قَبْلَ أَنْ أُخْلَقَ قَالَ مُوسَى بِأَرْبَعِينَ عَامًا . قَالَ آدَمُ فَهَلْ وَجَدْتَ فِيهَا { وَعَصَى آدَمُ رَبَّهُ فَغَوَى} قَالَ نَعَمْ . قَالَ أَفَتَلُومُنِي عَلَى أَنْ عَمِلْتُ عَمَلاً كَتَبَهُ اللَّهُ عَلَىَّ أَنْ أَعْمَلَهُ قَبْلَ أَنْ يَخْلُقَنِي بِأَرْبَعِينَ سَنَةً قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم " فَحَجَّ آدَمُ مُوسَى " .
Waxaa nooga warramay Isxaaq bin Muusa bin Cabdillaahi bin Muusa bin Cabdillaahi bin Yaziid Al-Ansaari, waxaa nooga warramay Anas bin Ciyaad, waxaa ii warramay Al-Xaarith bin Abii Dubaab, oo ka weriyey Yaziid - kaas oo ah ina Hurmuz - iyo Cabdirraxmaan Al-Acraj, labadooduba waxay yidhaahdeen: Waxaan maqalnay Abuu Hurayrah oo leh: Rasuulka Allah ﷺ wuxuu yidhi:
"Adam iyo Muuse (nabadgelyo korkooda ha ahaato) ayaa ku murmay Rabbigood hortiisa, markaasuu Adam kaga adkaaday Muuse. Muuse wuxuu yidhi: 'Ma adigaa ah Aadamkii uu Allah ku abuuray Gacantiisa, kuna afuufay Ruuxdiisa, amrayna Malaa'igta inay u sujuudaan, dejiyeyna Jannadiisa? Kadibna dadka dhulka hoos ugu soo daadisay dambigaaga dartiis?' Adam wuxuu yidhi: 'Ma adigaa ah Muusihii uu Allah u doortay Risaaaladiisa iyo hadalkiisa, ku siiyeyna looxaashii ay ku qornaayeen faahfaahinta wax walba, kuu dhoweeyeyna si aad ula hadasho? Maxaad u aragtaa, intee ka hor intaan la i abuurin ayaa Towraad la qoray?' Muuse wuxuu yidhi: 'Afartan sano ka hor.' Adam wuxuu yidhi: 'Miyaadan ku arkin kitaabka: {Wuuna caasiyey Adam Rabbigiis wuuna lumay}? Muuse wuxuu yidhi: 'Haa.' Adam wuxuu yidhi: 'Ma waxaad igu canaananaysaa fal uu Allah igu qoray inaan sameeyo afartan sano ka hor intaan la i abuurin?' Rasuulka Allah ﷺ wuxuu yidhi: 'Sidaas buu Adam kaga adkaaday Muuse.'"
Tarjumaad iyo sharaxaad ay samaysay Khutba World, oo laga tarjumay Carabiga.
Aadam wuxuu ku doodaa qadarinta Allah, isaga oo aan inkirin dembigiisa.
Cilmiga Allah ee wax walba koobaya iyo qaddarintiisa waxa dhici doona.
Kitaabka Allah siiyey Muuse.
Hadalka gaarka ah ee Allah la hadlay Muuse, sida ku xusan waxyiga.
Culimada hore waxay sharxaan in Aadam u daliilsigiisa qadarintu aanu fasax u ahayn in dembiyo la galo ama masuuliyadda laga baxsado. Aadam wuu toobad keenay; Muuse wuxuu tilmaamay cawaaqibkii gefkaasi ku yeeshay dadka, halka Aadam uu kaga jawaabay qaddarka horay loo qoray iyo natiijadiisa. Xadiisku wuxuu xaqiijinayaa qadarinta Allah iyo masuuliyadda aadamaha labadaba: dembi laguma cudurdaariyo qadarka, balse imtixaannada iyo cawaaqibta uu Allah qaddaray waxaa lagu aqbali karaa sabir. Afarta madhhab waxay aqoonsan yihiin mabaadi'dan guud; xadiiskuna keligiis ma dejinayo xukun fiqhi oo gaar ah.
- Weligaa ha u adeegsan qadarinta Allah cudurdaar doorasho aad adigu samaysay; qiro khaladaadka oo toobad keen.
- Aqbal imtixaannada aanad dib u celin karin, oo diiradda saar doorashooyinka wanaagsan ee hadda kuu bannaan.
- Qadarka uga hadal si is-hoosaysiin leh, kuna lammaani ku-tiirsanaanta Allah masuuliyadda ficilladaada.
Werintan saxiixa ahi waxay xambaarsan tahay nooc la xiriira doodda, waxayna gacan ka geysanaysaa fahamka macnaha guud ee jawaabta Aadam.
Sahih Muslim · #6745 (Sahih)Werintan saxiixa ahi waxay la xiriirtaa isla mawduuca, waxayna bixisaa werin dheeraad ah oo wada hadalkooda ah.
Maalin kasta xadiis, kuna qoran luqaddaada
Abku wuxuu maalin kasta ku siinayaa xadiis wata sharaxaad, sidoo kalena ah wijit taleefankaaga ku jira. Waa bilaash.