Sahih Muslim, xadiiska 716
Waxaa weriyey Thawban. Qoraal Carabi ah oo wata tarjumaad iyo sharaxaad noo gaar ah.
Laga soo bilaabo Muslim dib ilaa Nabiga ﷺ
- 1Al‑Hasan ibn Ali al‑Hulwaniwuxuu u sheegay Muslimالْحَسَنُ بْنُ عَلِيٍّ الْحُلْوَانِيُّ
- 2Abu Tawbaأَبُو تَوْبَةَ
- 3Mu'awiyaمُعَاوِيَةُ
- 4Zaydزَيْدٍ
- 5Abu Salamأَبَا سَلاَّمٍ
- 6Abu Asma ar‑Rahabiأَبُو أَسْمَاءَ الرَّحَبِيُّ
- 7Rasuulka Alle ﷺرَسُولُ اللَّهِ ﷺ
Siday u kala horreeyaan qoraalka Carabiga ee riwaayaddan. Magacyada waxaa laga soo rogay Carabiga loona qoray farta Laatiinka. Sahih Muslim guud ahaan waxaa loo tixgeliyaa mid lagu kalsoonaan karo.
Riwaayadda
حَدَّثَنِي الْحَسَنُ بْنُ عَلِيٍّ الْحُلْوَانِيُّ، حَدَّثَنَا أَبُو تَوْبَةَ، - وَهُوَ الرَّبِيعُ بْنُ نَافِعٍ - حَدَّثَنَا مُعَاوِيَةُ، - يَعْنِي ابْنَ سَلاَّمٍ - عَنْ زَيْدٍ، - يَعْنِي أَخَاهُ - أَنَّهُ سَمِعَ أَبَا سَلاَّمٍ، قَالَ حَدَّثَنِي أَبُو أَسْمَاءَ الرَّحَبِيُّ، أَنَّ ثَوْبَانَ، مَوْلَى رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم حَدَّثَهُ قَالَ كُنْتُ قَائِمًا عِنْدَ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَجَاءَ حَبْرٌ مِنْ أَحْبَارِ الْيَهُودِ فَقَالَ السَّلاَمُ عَلَيْكَ يَا مُحَمَّدُ . فَدَفَعْتُهُ دَفْعَةً كَادَ يُصْرَعُ مِنْهَا فَقَالَ لِمَ تَدْفَعُنِي فَقُلْتُ أَلاَ تَقُولُ يَا رَسُولَ اللَّهِ . فَقَالَ الْيَهُودِيُّ إِنَّمَا نَدْعُوهُ بِاسْمِهِ الَّذِي سَمَّاهُ بِهِ أَهْلُهُ . فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم " إِنَّ اسْمِي مُحَمَّدٌ الَّذِي سَمَّانِي بِهِ أَهْلِي " . فَقَالَ الْيَهُودِيُّ جِئْتُ أَسْأَلُكَ . فَقَالَ لَهُ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم " أَيَنْفَعُكَ شَىْءٌ إِنْ حَدَّثْتُكَ " . قَالَ أَسْمَعُ بِأُذُنَىَّ فَنَكَتَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم بِعُودٍ مَعَهُ . فَقَالَ " سَلْ " . فَقَالَ الْيَهُودِيُّ أَيْنَ يَكُونُ النَّاسُ يَوْمَ تُبَدَّلُ الأَرْضُ غَيْرَ الأَرْضِ وَالسَّمَوَاتُ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم " هُمْ فِي الظُّلْمَةِ دُونَ الْجِسْرِ " . قَالَ فَمَنْ أَوَّلُ النَّاسِ إِجَازَةً قَالَ " فُقَرَاءُ الْمُهَاجِرِينَ " . قَالَ الْيَهُودِيُّ فَمَا تُحْفَتُهُمْ حِينَ يَدْخُلُونَ الْجَنَّةَ قَالَ " زِيَادَةُ كَبِدِ النُّونِ " قَالَ فَمَا غِذَاؤُهُمْ عَلَى إِثْرِهَا قَالَ " يُنْحَرُ لَهُمْ ثَوْرُ الْجَنَّةِ الَّذِي كَانَ يَأْكُلُ مِنْ أَطْرَافِهَا " . قَالَ فَمَا شَرَابُهُمْ عَلَيْهِ قَالَ " مِنْ عَيْنٍ فِيهَا تُسَمَّى سَلْسَبِيلاً " . قَالَ صَدَقْتَ . قَالَ وَجِئْتُ أَسْأَلُكَ عَنْ شَىْءٍ لاَ يَعْلَمُهُ أَحَدٌ مِنْ أَهْلِ الأَرْضِ إِلاَّ نَبِيٌّ أَوْ رَجُلٌ أَوْ رَجُلاَنِ . قَالَ " يَنْفَعُكَ إِنْ حَدَّثْتُكَ " . قَالَ أَسْمَعُ بِأُذُنَىَّ . قَالَ جِئْتُ أَسْأَلُكَ عَنِ الْوَلَدِ قَالَ " مَاءُ الرَّجُلِ أَبْيَضُ وَمَاءُ الْمَرْأَةِ أَصْفَرُ فَإِذَا اجْتَمَعَا فَعَلاَ مَنِيُّ الرَّجُلِ مَنِيَّ الْمَرْأَةِ أَذْكَرَا بِإِذْنِ اللَّهِ وَإِذَا عَلاَ مَنِيُّ الْمَرْأَةِ مَنِيَّ الرَّجُلِ آنَثَا بِإِذْنِ اللَّهِ " . قَالَ الْيَهُودِيُّ لَقَدْ صَدَقْتَ وَإِنَّكَ لَنَبِيٌّ ثُمَّ انْصَرَفَ فَذَهَبَ . فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم " لَقَدْ سَأَلَنِي هَذَا عَنِ الَّذِي سَأَلَنِي عَنْهُ وَمَا لِي عِلْمٌ بِشَىْءٍ مِنْهُ حَتَّى أَتَانِيَ اللَّهُ بِهِ " .
Thawban, oo ahaa addoonkii la xoreeyay ee Rasuulka Allah ﷺ, ayaa yiri: Anigoo taagan agtaarka Rasuulka Allah ﷺ, ayaa waxaa noo yimid nin Yuhuudi ah oo culimo ka mid ah, wuxuuna yiri: 'Nabadgelyo korkaaga ha ahaato, Muxammadow.' Waan riixay riixitaan xoog leh oo uu ku dhici gaaray. Markaasuu yiri: 'Maxaad ii riixaysaa?' Waxaan iri: 'Ma oran weyday: Rasuulka Allow?' Wuxuu yiri Yuhuudigii: 'Waxaan ugu yeernaa magaca ay ehelkiisu u bixiyeen.' Rasuulka Allah ﷺ ayaa yiri: 'Magacaygu waa Muxammad, waana magaca ay ehelkaygu ii bixiyeen.' Yuhuudigii wuxuu yiri: 'Waxaan u imid inaan wax ku weydiiyo.' Rasuulka Allah ﷺ ayaa ku yiri: 'Ma ku anfacaysaa haddaan kuu sheego?' Wuxuu yiri: 'Dhagahaygaan ku maqlayaa.' Rasuulka Allah ﷺ ayaa ul uu watay dhulka ku jeexay, dabadeedna yiri: 'Weydii.' Yuhuudigii wuxuu yiri: 'Xagee bay dadku joogi doonaan maalinta la beddelayo dhulka iyo samooyinka?' Rasuulka Allah ﷺ wuxuu yiri: 'Waxay jiraan mugdiga, Buundada horteeda.' Wuxuu yiri: 'Yaa dadka ugu horreeya ee ka gudbaya?' Wuxuu yiri: 'Fuqarada Muhaajiriinta.' Yuhuudigii wuxuu yiri: 'Maxaa quraac looga dhigayaa markay Jannada galaan?' Wuxuu yiri: 'Kaleerka kalluunka Nuun.' Wuxuu yiri: 'Maxaa cunto ah oo ku xiga?' Wuxuu yiri: 'Waxaa loo gowracayaa Dibigii Jannada ee daaqi jiray geesaheeda.' Wuxuu yiri: 'Maxaa cabitaan ah?' Wuxuu yiri: 'Il lagu magacaabo Salsabiil.' Wuxuu yiri: 'Run baad sheegtay.' Wuxuu intaa raaciyay: 'Waxaan u imid inaan wax ka weydiiyo arrin aan cidina ogayn dunida dusheeda marka laga reebo Nabi ama hal ama laba nin.' Wuxuu yiri: 'Ma ku anfacaysaa haddaan kuu sheego?' Wuxuu yiri: 'Dhagahaygaan ku maqlayaa.' Wuxuu yiri: 'Waxaan rabaa inaan wax ka weydiiyo ilmaha.' Rasuulka Allah ﷺ wuxuu yiri: 'Biyyaha ninku waa caddaan, biyyaha naagtuna waa jaalle. Hadday kulmaan oo biyyaha ninku ka sarreeyaan biyyaha naagta, wiil baa dhalanaya idanka Allah. Hadday biyyaha naagtu ka sarreeyaan biyyaha ninka, gabar baa dhalanaysa idanka Allah.' Yuhuudigii wuxuu yiri: 'Run baad sheegtay, adigu Nabi baad tahay.' Dabadeedna wuu iska tagay. Rasuulka Allah ﷺ wuxuu yiri: 'Wuxuu i weydiiyay waxyaalahan oo aanan waxba ka aqoon ilaa Allah iga siiyay aqoontooda.'
Tarjumaad iyo sharaxaad ay samaysay Khutba World, oo laga tarjumay Carabiga.
Nabigu ﷺ wuxuu su’aalaha ku saabsan Aakhiro kaga jawaabaa aqoonta Alle.
Saxaabadii Maka uga hijrooday diintooda darteed.
Buundada ka sarraysa Naarta Jahannamo ee dadku ka gudbi doonaan Maalinta Qiyaame.
Il Jannada ku taal oo Qur’aanka lagu xusay.
Culimadu waxay tilmaamayaan in Nabigu ﷺ uusan aqoonta waxa maqan isagu iskood u lahayn; Alle ayaa baray wixii uu doonay inuu u waxyoodo. Werintani waxay kaloo xaqiijinaysaa in su’aalo la waydiiyo si aqoon loo kororsado ay habboon tahay, iyo in muhaajiriinta saboolka ah ee is-hoosaysiiya ay leeyihiin sharaf gaar ah. Sharaxaadda taranka waxaa loo fahmaa sida ay werintu u dhigan tahay, iyadoo natiijada si cad loogu nisbeeyo doonista Alle.
- Si xushmad leh ula xiriir dadka aqoonta leh si ay kuu sharxaan, jawaabtoodana si feejigan u dhegayso.
- Ogow in aqoonta waxa maqan ay ku timaaddo oo keliya wixii Alle soo waxyooday.
- Hantida iyo maqaamku yaanay go’aamin cidda aad maamuusto; werintu waxay sheegaysaa in muhaajiriinta saboolka ahi yihiin kuwa ugu horreeya ee gudba.
Werintani sidoo kale waxay ka hadlaysaa su’aalihii caalim Yuhuudi ahi Nabiga ﷺ ka weydiiyey Aakhiro iyo taranka.
Sahih Muslim · #715 (Sahih)Noocani wuxuu ka tirsan yahay isla silsiladda werinnada, wuxuuna bixiyaa faahfaahin dheeraad ah oo ku saabsan su’aalaha iyo jawaabaha.
Sahih Muslim · #717 (Sahih)Werintani waxay leedahay isla silsiladda werinta, waxayna ka warramaysaa kulankii oo kale iyadoo adeegsanaysa erayo dheeraad ah.
Maalin kasta xadiis, kuna qoran luqaddaada
Abku wuxuu maalin kasta ku siinayaa xadiis wata sharaxaad, sidoo kalena ah wijit taleefankaaga ku jira. Waa bilaash.