Sahih Muslim, xadiiska 7438
Waxaa weriyey Abu Huraira. Qoraal Carabi ah oo wata tarjumaad iyo sharaxaad noo gaar ah.
Waxaa weriyey Abu Huraira
Sahih Muslim guud ahaan waxaa loo tixgeliyaa mid lagu kalsoonaan karo.
Riwaayadda
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ أَبِي عُمَرَ، حَدَّثَنَا سُفْيَانُ، عَنْ سُهَيْلِ بْنِ أَبِي صَالِحٍ، عَنْ أَبِيهِ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ، قَالَ قَالُوا يَا رَسُولَ اللَّهِ هَلْ نَرَى رَبَّنَا يَوْمَ الْقِيَامَةِ قَالَ " هَلْ تُضَارُّونَ فِي رُؤْيَةِ الشَّمْسِ فِي الظَّهِيرَةِ لَيْسَتْ فِي سَحَابَةٍ " . قَالُوا لاَ . قَالَ " فَهَلْ تُضَارُّونَ فِي رُؤْيَةِ الْقَمَرِ لَيْلَةَ الْبَدْرِ لَيْسَ فِي سَحَابَةٍ " . قَالُوا لاَ . قَالَ " فَوَالَّذِي نَفْسِي بِيَدِهِ لاَ تُضَارُّونَ فِي رُؤْيَةِ رَبِّكُمْ إِلاَّ كَمَا تُضَارُّونَ فِي رُؤْيَةِ أَحَدِهِمَا - قَالَ - فَيَلْقَى الْعَبْدَ فَيَقُولُ أَىْ فُلْ أَلَمْ أُكْرِمْكَ وَأُسَوِّدْكَ وَأُزَوِّجْكَ وَأُسَخِّرْ لَكَ الْخَيْلَ وَالإِبِلَ وَأَذَرْكَ تَرْأَسُ وَتَرْبَعُ فَيَقُولُ بَلَى . قَالَ فَيَقُولُ أَفَظَنَنْتَ أَنَّكَ مُلاَقِيَّ فَيَقُولُ لاَ . فَيَقُولُ فَإِنِّي أَنْسَاكَ كَمَا نَسِيتَنِي . ثُمَّ يَلْقَى الثَّانِيَ فَيَقُولُ أَىْ فُلْ أَلَمْ أُكْرِمْكَ وَأُسَوِّدْكَ وَأُزَوِّجْكَ وَأُسَخِّرْ لَكَ الْخَيْلَ وَالإِبِلَ وَأَذَرْكَ تَرْأَسُ وَتَرْبَعُ فَيَقُولُ بَلَى أَىْ رَبِّ . فَيَقُولُ أَفَظَنَنْتَ أَنَّكَ مُلاَقِيَّ فَيَقُولُ لاَ . فَيَقُولُ فَإِنِّي أَنْسَاكَ كَمَا نَسِيتَنِي . ثُمَّ يَلْقَى الثَّالِثَ فَيَقُولُ لَهُ مِثْلَ ذَلِكَ فَيَقُولُ يَا رَبِّ آمَنْتُ بِكَ وَبِكِتَابِكَ وَبِرُسُلِكَ وَصَلَّيْتُ وَصُمْتُ وَتَصَدَّقْتُ . وَيُثْنِي بِخَيْرٍ مَا اسْتَطَاعَ فَيَقُولُ هَا هُنَا إِذًا - قَالَ - ثُمَّ يُقَالُ لَهُ الآنَ نَبْعَثُ شَاهِدَنَا عَلَيْكَ . وَيَتَفَكَّرُ فِي نَفْسِهِ مَنْ ذَا الَّذِي يَشْهَدُ عَلَىَّ فَيُخْتَمُ عَلَى فِيهِ وَيُقَالُ لِفَخِذِهِ وَلَحْمِهِ وَعِظَامِهِ انْطِقِي فَتَنْطِقُ فَخِذُهُ وَلَحْمُهُ وَعِظَامُهُ بِعَمَلِهِ وَذَلِكَ لِيُعْذِرَ مِنْ نَفْسِهِ . وَذَلِكَ الْمُنَافِقُ وَذَلِكَ الَّذِي يَسْخَطُ اللَّهُ عَلَيْهِ " .
Waxaa nooga warramay Maxamed bin Abii Cumara, waxaa nooga warramay Sufyaan, oo ka weriyey Suhayl bin Abii Saalix, isna ka weriyey aabbihii, oo ka weriyey Abuu Hurayrah, kaasoo yiri: Waxay dhaheen,
"Rasuulka Allow ﷺ, ma arki doonnaa Rabbigeenno Maalinta Qiyaamaha?" Wuxuu yiri, "Ma ku dhibtoonaysaan aragtida qorraxda duhurkii marka aan daruur jirin?" Waxay dhaheen, "Maya." Wuxuu yiri, "Ma ku dhibtoonaysaan aragtida dayaxa habeenka badarka (14aad) marka aan daruur jirin?" Waxay dhaheen, "Maya." Wuxuu yiri, "Waxaan ku dhaartay Kan naftaydu gacantiisa ku jirto, uma dhibtoon doontaan aragtida Rabbihiin mooyee sida aad ugu dhibtootaan aragtida midkood." Kadib wuxuu la kulmi doonaa addoonka oo wuxuu dhihi doonaa, "Hebelow, miyaanan ku sharfin, madax kaa dhigin, xaas ku siin, faraska iyo geelana kuu sakhirin, oo aan kuu oggolaan inaad xukunto oo hanti yeelato?" Wuxuu dhihi doonaa, "Haa." Wuxuu dhihi doonaa, "Ma waxaad u maleysay inaadan Aniga ila kulmeyn?" Wuxuu dhihi doonaa, "Maya." Wuxuu dhihi doonaa, "Anigu waan ku illaaway sidii aad adigu iigu illowday." Kadib wuxuu la kulmi doonaa kii labaad oo wuxuu ku dhihi doonaa sidii oo kale. Wuxuu dhihi doonaa, "Haa, Rabbiyow." Wuxuu dhihi doonaa, "Ma waxaad u maleysay inaadan Aniga ila kulmeyn?" Wuxuu dhihi doonaa, "Maya." Wuxuu dhihi doonaa, "Anigu maanta waan ku illaaway sidii aad adigu iigu illowday." Kadib wuxuu la kulmi doonaa kii saddexaad oo wuxuu ku dhihi doonaa sidii oo kale. Wuxuu dhihi doonaa, "Rabbiyow, waan kugu rumeeyey, Kitaabkaaga iyo Rusushaada; waan tukaday, soon baan soomay, sadaqana waan bixiyey," wuxuuna ku faani doonaa wanaag intuu awoodo. Wuxuu dhihi doonaa, "Haddaba!" Kadib waxaa lagu dhihi doonaa, "Hadda waxaan soo bixinaynaa markhaatigeenna kugu marqaati fura." Wuxuu isweydiin doonaa naftiisa, "Yaa igu marqaati furaya?" Afkiisa waa la shaabadeyn doonaa, waxaana lagu dhihi doonaa bowdadiisa, hilibkiisa iyo lafihiisa, "Hadla!" Markaas bay bowdadiisa, hilibkiisa iyo lafihiisu ka marqaati furi doonaan camalkiisa, taasina waa si looga qaado cudurdaarka naftiisa. Kaasi waa munaafaqa, waana kan uu Allah ku cadhooday.
Tarjumaad iyo sharaxaad ay samaysay Khutba World, oo laga tarjumay Carabiga.
La kulanka Eebbe wuxuu si aan laga baxsan karin u muujinayaa iimaanka iyo camalka.
Ma aha illowsho dhab ah; waxay ka dhigan tahay in qofka loo daayo xaaladdiisa oo aan naxariis loo muujin.
Maalinta Xisaabta, Eebbe wuxuu xubnaha jirka ka dhigaa kuwo ka markhaati kaca camalladii lagu sameeyay.
Qof bannaanka ka muujiya inuu rumaysan yahay, balse gudaha aan si daacad ah u rumaysnayn.
Culimada hore, oo uu ka mid yahay an-Nawawi, waxay u fahmeen in Aakhiro Eebbe si dhab ah loo arki doono, si ku habboon weynaantiisa, iyada oo aan lagu ekaysiin makhluuqaadka, lana isweydiin sida ay u dhacdo. Isbarbardhigga qorraxda iyo dayaxu wuxuu ka hadlayaa caddaynta aragga iyo sida fudud ee loo arko. Qaybtani waxay ka digaysaa in maamuuska iyo hantida adduunku aanay beddel u noqon karin rumaynta la kulanka Eebbe. Waxa kale oo ay baraysaa in xukunka Eebbe yahay mid caddaalad kaamil ah: marka qofku beeniyo camalladiisa ama isdifaaco, xubnihiisa ayaa markhaati furi kara. Hadalka ah in Eebbe qof illoobo wuxuu tilmaamayaa in naxariista laga duwo, mana tilmaamayo illowsho sida tan dadka.
- Maalin kasta waqti u qoondee is-xisaabin daacad ah, Eebbena cafis uga bari khaladaadka aad gashay.
- Ha u oggolaan hanti, maqaam ama guul inay kaa mashquuliyaan iimaanka, salaadda iyo masuuliyadda aad Eebbe ka saaran tahay.
- Jirkaaga u adeegso camallo wanaagsan, adigoo og in xubnahaagu Maalinta Qiyaame markhaati furi karaan.
Werintan deriska la ah ee ku jirta Saxiix Muslim waxay iyaduna ka hadlaysaa la kulanka Eebbe iyo xisaabtan, sidaas darteedna waa kaabis mawduuc ahaan toos ula xiriirta.
Sahih Muslim · #7440 (Sahih)Werintan kale ee Abuu Hurayra laga weriyey iyaduna waxay sharxaysaa Xisaabta, waxayna la jaanqaadaysaa digniinta ah in dadku laga xisaabin doono camalladooda.
Maalin kasta xadiis, kuna qoran luqaddaada
Abku wuxuu maalin kasta ku siinayaa xadiis wata sharaxaad, sidoo kalena ah wijit taleefankaaga ku jira. Waa bilaash.