Sunan an-Nasa'i, xadiiska 1011
Waxaa weriyey Abdullah ibn Abbas. Qoraal Carabi ah oo wata tarjumaad iyo sharaxaad noo gaar ah.
Waxaa weriyey Abdullah ibn Abbas
Riwaayadda
أَخْبَرَنَا أَحْمَدُ بْنُ مَنِيعٍ، وَيَعْقُوبُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ الدَّوْرَقِيُّ، قَالاَ حَدَّثَنَا هُشَيْمٌ، قَالَ حَدَّثَنَا أَبُو بِشْرٍ، جَعْفَرُ بْنُ أَبِي وَحْشِيَّةَ - وَهُوَ ابْنُ إِيَاسٍ - عَنْ سَعِيدِ بْنِ جُبَيْرٍ، عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ، فِي قَوْلِهِ عَزَّ وَجَلَّ { وَلاَ تَجْهَرْ بِصَلاَتِكَ وَلاَ تُخَافِتْ بِهَا } قَالَ نَزَلَتْ وَرَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم مُخْتَفٍ بِمَكَّةَ فَكَانَ إِذَا صَلَّى بِأَصْحَابِهِ رَفَعَ صَوْتَهُ - وَقَالَ ابْنُ مَنِيعٍ يَجْهَرُ بِالْقُرْآنِ - وَكَانَ الْمُشْرِكُونَ إِذَا سَمِعُوا صَوْتَهُ سَبُّوا الْقُرْآنَ وَمَنْ أَنْزَلَهُ وَمَنْ جَاءَ بِهِ فَقَالَ اللَّهُ عَزَّ وَجَلَّ لِنَبِيِّهِ صلى الله عليه وسلم { وَلاَ تَجْهَرْ بِصَلاَتِكَ } أَىْ بِقِرَاءَتِكَ فَيَسْمَعُ الْمُشْرِكُونَ فَيَسُبُّوا الْقُرْآنَ { وَلاَ تُخَافِتْ بِهَا } عَنْ أَصْحَابِكَ فَلاَ يَسْمَعُوا { وَابْتَغِ بَيْنَ ذَلِكَ سَبِيلاً } .
Waxaa nooga warramay Axmed bin Maniic iyo Yacquub bin Ibraahiim Ad-Dawraqi, labadooduba waxay yiraahdeen: Waxaa nooga warramay Hushaym, wuxuu yiri: Waxaa nooga warramay Abuu Bishr, Jacfar bin Abii Waxyshiyah — oo ah ina Iyaas — ka warramay Saciid bin Jubayr, ka warramay Ibnu Cabbaas, ee ku saabsan hadalka Allah, Kor ahaaye oo Weynaade: {Ha dheeraynin salaaddaada hana gaabin}. Wuxuu yiri: Aayaddani waxay soo degtay iyadoo Rasuulka Allah ﷺ uu sir ku joogay Makkah. Marka uu asxaabtiisa salaadda u tujiyo, codkiisa buu kor u qaadi jiray — Ibnu Maniic wuxuu yiri: Qur'aanka buu cod dheer ku akhrin jiray — Mushrikiintuna markay maqlaan codkiisa, way caayi jireen Qur'aanka, Kan soo dejiyey, iyo Kan keenay. Sidaas darteed, Allah, Kor ahaaye oo Weynaade, wuxuu Nabigiisa ﷺ ku yiri: {Ha dheeraynin salaaddaada} — macnaha akhrintaada — si aanay mushrikiintu u maqlin una caayin Qur'aanka; {hana gaabin} — xagga asxaabtaada — si aanay u maqlin; {laakiin dhexdooda jid raac}.
Tarjumaad iyo sharaxaad ay samaysay Khutba World, oo laga tarjumay Carabiga.
Salaadda dhexdeeda Qur’aanka waa in cod la maqlo lagu akhriyaa, balse aan loo qaylin si aan loo baahnayn.
Sida uu sheegay Ibn Cabbaas, aayaddan waxaa lagu soo dejiyay Maka markii Nebigu ﷺ dacwada si qarsoodi ah u gudbinayay. Mushrikiintu waxay caayi jireen Qur’aanka markay maqlaan isagoo cod dheer ku akhrinaya; sidaas darteed waxaa lagu amray inuu qaato hab dhexdhexaad ah, si asxaabtiisu u maqlaan, halka kuwa ka soo horjeedana aanay maqlin akhriska.
Hab dhexdhexaad ah: aan si xad-dhaaf ah codka kor loogu qaadin, isla markaana aan loo aamusin si ay dhegaystayaashu waxba u maqli waayaan.
In codka akhriska si weyn loo dhimo ama ku dhowaad hoos loo faqiyo.
Culimadu waxay halkan ku fasiraan ‘salaad’ ee aayaddan inay tahay akhrinta Qur’aanka inta salaadda lagu jiro. Tilmaantu waa in duruufaha la tixgeliyo: codku yuusan u dheeraan si uu u keeno dhib ama cay aan loo baahnayn, balse yuusan u gaabnaan si dadka jooga aanay u maqli karin akhriska. Werintani waxay bixisaa fasiraaddan aayadda, mana dejinayso xeer guud oo dhigaya in dhammaan salaadaha Qur’aanka loogu akhriyo cod isku mid ah.
- Salaadda dhexdeeda ku akhri cod ku habboon duruufaha iyo dadka kugu xeeran.
- Marka la isku khilaafo codka akhriska, marka hore eeg duruufaha iyo fasiraadda aayadda.
- Ilaali karaamada Qur’aanka, kana fogow in habka aad u akhrinayso uu keeno buuq aan loo baahnayn.
Werintan saxiixa ah ee Ibn Cabbaas sidoo kale waxay ka hadlaysaa tilmaanta ah in codka akhriska salaadda dhexdhexaad laga dhigo.
Sunan an-Nasa'i · #1009 (Sahih)Werintan saxiixa ahi waxay la xiriirtaa mawduuca Qur’aan-akhrinta salaadda dhexdeeda, waxayna bixisaa macne dheeraad ah.
Maalin kasta xadiis, kuna qoran luqaddaada
Abku wuxuu maalin kasta ku siinayaa xadiis wata sharaxaad, sidoo kalena ah wijit taleefankaaga ku jira. Waa bilaash.