Sunan an-Nasa'i, xadiiska 1183
Waxaa weriyey Sahl ibn Sa'd. Qoraal Carabi ah oo wata tarjumaad iyo sharaxaad noo gaar ah.
Waxaa weriyey Sahl ibn Sa'd
Riwaayadda
أَخْبَرَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ بَزِيعٍ، قَالَ حَدَّثَنَا عَبْدُ الأَعْلَى بْنُ عَبْدِ الأَعْلَى، قَالَ حَدَّثَنَا عُبَيْدُ اللَّهِ، - وَهُوَ ابْنُ عُمَرَ - عَنْ أَبِي حَازِمٍ، عَنْ سَهْلِ بْنِ سَعْدٍ، قَالَ انْطَلَقَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم يُصْلِحُ بَيْنَ بَنِي عَمْرِو بْنِ عَوْفٍ فَحَضَرَتِ الصَّلاَةُ فَجَاءَ الْمُؤَذِّنُ إِلَى أَبِي بَكْرٍ فَأَمَرَهُ أَنْ يَجْمَعَ النَّاسَ وَيَؤُمَّهُمْ فَجَاءَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَخَرَقَ الصُّفُوفَ حَتَّى قَامَ فِي الصَّفِّ الْمُقَدَّمِ وَصَفَّحَ النَّاسُ بِأَبِي بَكْرٍ لِيُؤْذِنُوهُ بِرَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم وَكَانَ أَبُو بَكْرٍ لاَ يَلْتَفِتُ فِي الصَّلاَةِ فَلَمَّا أَكْثَرُوا عَلِمَ أَنَّهُ قَدْ نَابَهُمْ شَىْءٌ فِي صَلاَتِهِمْ فَالْتَفَتَ فَإِذَا هُوَ بِرَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَأَوْمَأَ إِلَيْهِ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم أَىْ كَمَا أَنْتَ فَرَفَعَ أَبُو بَكْرٍ يَدَيْهِ فَحَمِدَ اللَّهَ وَأَثْنَى عَلَيْهِ لِقَوْلِ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ثُمَّ رَجَعَ الْقَهْقَرَى وَتَقَدَّمَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَصَلَّى فَلَمَّا انْصَرَفَ قَالَ لأَبِي بَكْرٍ " مَا مَنَعَكَ إِذْ أَوْمَأْتُ إِلَيْكَ أَنْ تُصَلِّيَ " . فَقَالَ أَبُو بَكْرٍ رضى الله عنه مَا كَانَ يَنْبَغِي لاِبْنِ أَبِي قُحَافَةَ أَنْ يَؤُمَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم . ثُمَّ قَالَ لِلنَّاسِ " مَا بَالُكُمْ صَفَّحْتُمْ إِنَّمَا التَّصْفِيحُ لِلنِّسَاءِ " . ثُمَّ قَالَ " إِذَا نَابَكُمْ شَىْءٌ فِي صَلاَتِكُمْ فَسَبِّحُوا " .
Waxaa laga wariyey Sahl bin Sacd inuu yiri:
"Rasuulka Allah ﷺ wuxuu u baxay si uu u heshiisiiyo reer Banu Camar bin Cowf. Markii salaadda la gaaray, mu'addinkii wuxuu u yimid Abuu Bakar wuxuuna faray inuu dadka isku soo ururiyo oo uu imaam ka noqdo. Kadibna Rasuulka Allah ﷺ ayaa yimid, wuxuuna dhex maray safafka ilaa uu ka istaagay safka hore. Dadkii waxay bilaabeen inay sacbiyaan si ay Abuu Bakar ugu wargeliyaan imaatinka Rasuulka Allah ﷺ. Abuu Bakar ma ahaan jirin mid salaadda dhexdeeda jeesta, laakiin markii ay aad u sacbiyeen, wuxuu ogaaday in wax dhaceen intii lagu jiray salaadda. Markaasuu jeestay, wuxuuna arkay Rasuulka Allah ﷺ. Rasuulka Allah ﷺ ayaa u tilmaamay inuu halkiisa sii joogo. Abuu Bakar wuxuu taagay gacmihiisa, wuxuuna ammaanay Allah isagoo ku mahadinaya amarka Rasuulka Allah ﷺ. Kadibna dib buu u gurtay, Rasuulka Allah ﷺ ayaana horay u soo baxay oo salaadda tujiyey. Markuu salaadda ka baxay, wuxuu ku yiri Abuu Bakar: 'Maxaa kaa diiday markaan kuu tilmaamay inaad sii waddo salaadda?' Abuu Bakar, Allah ha ka raalli noqdee, wuxuu yiri: 'Ma habbooneyn in wiilka Abuu Quxaafa uu imaam ka noqdo Rasuulka Allah ﷺ.' Kadibna dadkii buu ku yiri: 'Maxaad u sacbiseen? Sacabka tumistu dumarka ayay u gaar tahay.' Wuxuuna yiri: 'Haddii wax idinku soo boodaan salaadda dhexdeeda, tasbiixda (Subxaanallaah) tiraahda.'"
Tarjumaad iyo sharaxaad ay samaysay Khutba World, oo laga tarjumay Carabiga.
Arrimaha lama filaanka ah ee salaadda dhexdeeda waxaa lagu saxaa tasbiix, ee sacab laguma tumo.
Nebiga ﷺ wuxuu u socday inuu nabad ka dhex dhaliyo Banu Camr ibn Cawf. Markii waqtigii salaaddu yimid, Abuu Bakar ayaa salaadda tujiyey ilaa uu Nebigu ﷺ yimid.
Alle ku weynaynta erayo ay ka mid yihiin ‘Subxaanallaah’.
Safafka dadka tukanaya ee ugu dhow imaamka.
Qofka aadaanka salaadda ku dhawaaqa.
Culimadu waxay arrintan ka fahmeen in raggu salaadda dhexdeeda imaamka dareensiiyaan iyagoo tasbiix sheegaya; haweenkuna, sida qoraalku tilmaamayo, sacab ayay ku tumaan. Xadiisku wuxuu kaloo muujinayaa in imaamku booskiisa u wareejin karay Nebiga ﷺ, iyo in ka gaabsashada Abuu Bakar ay ka timid xushmad. Fiqh-yaqaannadu sidoo kale waxay ka hadlaan shuruudaha qofku boos ugu beddelan karo ama imaamka ugu beddeli karo salaad jamaaco ah.
- Salaadda dhexdeeda ku dheh ‘Subxaanallaah’ si aad imaamka ugu tilmaanto khalad ama dhacdo gaar ah.
- Degganaansho iyo feejignaan ilaali: sabab la’aan ha u jeesan, tilmaamaha imaamkana raac.
- Dadka kale xushmee, laakiin arrimaha salaadda ku dhaqanka raac tilmaamaha la baray.
Xadiiskan saxiixa ah ee Jaabir ibn Samurah laga wariyey wuxuu isaguna ka hadlayaa isticmaalka tasbiixda iyo sacab-tumista salaadda dhexdeeda.
Sunan an-Nasa'i · #1185 (Sahih)Xadiiskani wuxuu sii dhammaystirayaa tilmaanta ku saabsan sida dadka tukanaya ay dhacdo ugu jeedin karaan dareenka salaadda dhexdeeda.
Maalin kasta xadiis, kuna qoran luqaddaada
Abku wuxuu maalin kasta ku siinayaa xadiis wata sharaxaad, sidoo kalena ah wijit taleefankaaga ku jira. Waa bilaash.