Kitaabka Sakada · Sunan an-Nasa'i

Sunan an-Nasa'i, xadiiska 2443

Waxaa weriyey Abu Hurairah. Qoraal Carabi ah oo wata tarjumaad iyo sharaxaad noo gaar ah.

Sahih (lagu kalsoon yahay)Buugga: Kitaabka Sakada
سنن النسائي
Yaa weriyey?

Waxaa weriyey Abu Hurairah

Sahih (lagu kalsoon yahay)

Riwaayadda

Qoraalka Carabiga

أَخْبَرَنَا قُتَيْبَةُ، قَالَ حَدَّثَنَا اللَّيْثُ، عَنْ عُقَيْلٍ، عَنِ الزُّهْرِيِّ، قَالَ أَخْبَرَنِي عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُتْبَةَ بْنِ مَسْعُودٍ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ، قَالَ لَمَّا تُوُفِّيَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم وَاسْتُخْلِفَ أَبُو بَكْرٍ بَعْدَهُ وَكَفَرَ مَنْ كَفَرَ مِنَ الْعَرَبِ قَالَ عُمَرُ لأَبِي بَكْرٍ كَيْفَ تُقَاتِلُ النَّاسَ وَقَدْ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏ "‏ أُمِرْتُ أَنْ أُقَاتِلَ النَّاسَ حَتَّى يَقُولُوا لاَ إِلَهَ إِلاَّ اللَّهُ فَمَنْ قَالَ لاَ إِلَهَ إِلاَّ اللَّهُ عَصَمَ مِنِّي مَالَهُ وَنَفْسَهُ إِلاَّ بِحَقِّهِ وَحِسَابُهُ عَلَى اللَّهِ ‏"‏ ‏.‏ فَقَالَ أَبُو بَكْرٍ رضى الله عنه لأُقَاتِلَنَّ مَنْ فَرَّقَ بَيْنَ الصَّلاَةِ وَالزَّكَاةِ فَإِنَّ الزَّكَاةَ حَقُّ الْمَالِ وَاللَّهِ لَوْ مَنَعُونِي عِقَالاً كَانُوا يُؤَدُّونَهُ إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم لَقَاتَلْتُهُمْ عَلَى مَنْعِهِ ‏.‏ قَالَ عُمَرُ رضى الله عنه فَوَاللَّهِ مَا هُوَ إِلاَّ أَنْ رَأَيْتُ اللَّهَ شَرَحَ صَدْرَ أَبِي بَكْرٍ لِلْقِتَالِ فَعَرَفْتُ أَنَّهُ الْحَقُّ ‏.‏

Tarjumaad

Waxaa nooga warramay Qutaybah, wuxuu yiri: Waxaa nooga warramay Al-Layth, oo ka weriyey ‘Uqayl, oo ka weriyey Az-Zuhri, wuxuu yiri: Waxaa ii warramay ‘Ubaidullah bin Cabdullah bin Cutbah bin Mascuud, oo ka weriyey Abuu Hurayrah, wuxuu yiri: Markii uu geeriyooday Rasuulka Allah ﷺ oo Abuu Bakar khaliif looga dhigay kadib, qaar ka mid ah Carabtuna ay gaaloobeen, Cumar wuxuu ku yiri Abuu Bakar:

“Sidee baad dadka ula dagaallamaysaa iyadoo Rasuulka Allah ﷺ uu yiri: ‘Waxaa la i amray inaan dadka la dagaallamo ilaa ay ka yiraahdaan: Lâ ilâha illallâh. Qofkii yiraahda Lâ ilâha illallâh, wuxuu iga badbaadiyey maalkiisa iyo naftiisa, haddii aan xaq lagu waajibin mooyee, xisaabtiisuna waxay ku sugan tahay Allah.’” Markaas Abuu Bakar (radiyallaahu canhu) wuxuu yiri: “Waan la dagaallami doonaa qofkii kala sooca Salaadda iyo Sakada, maxaa yeelay Sakadu waa xaqqa maalka. Wallaahi, haddii ay iga hor istaagaan xarig yar oo ay Rasuulka Allah ﷺ siin jireen, waan la dagaallami doonaa diidmadaas awgeed.” Cumar (radiyallaahu canhu) wuxuu yiri: “Wallaahi, waxaan mooday inuu Allah laabta u waasiciyey Abuu Bakar dagaalka, markaasaan gartay inay xaq tahay.”

Tarjumaad iyo sharaxaad ay samaysay Khutba World, oo laga tarjumay Carabiga.

Fariinta Muhiimka ah

Abuu Bakar wuxuu difaacay sakada inay tahay waajib go’an oo la socda salaadda.

Asalka iyo sababta

Geeridii Nabi ﷺ ka dib, Abuu Bakar wuxuu noqday khaliif. Qaar ka mid ah Carabtu way diideen bixinta sakada ama way ka leexdeen; Cumar wuxuu weydiiyay sida tallaabadaasi ula jaanqaadi karto hadalka ku saabsan ilaalinta nafta iyo hantida.

Erayada adag oo la sharxay
Sako

Qayb waajib ah oo laga bixiyo noocyo hanti ah, lana siiyo dadka xaqa u leh.

Khaliif

Hoggaamiyaha bulshada Muslimiinta geeridii Nabi ﷺ ka dib.

Xadhig

Hanti yar oo tusaale u ah in xataa wax yar oo waajib ah la bixinayay.

Waxa culimadu ka fahmeen

Culimadu waxay tan ka fahmeen in sakadu tahay tiir waajib ah oo Islaamka ka mid ah, oo aan laga sooci karin salaadda. Go'aanka Abuu Bakar wuxuu khuseeyay awoodda bulshada xaqa u leh iyo fulinta waajib la cayimay; werintani qof keliya uma oggolaanayso inuu xoog adeegsado. Madh-habyadu waxay aqoonsan yihiin waajibnimada sakada, waxayna shuruudaheeda iyo ururinteeda uga hadlaan fiqigooda.

Casharrada maanta
  1. Sakada si dhab ah u qaado: xisaabi inta kugu waajibta oo sii dadka xaqa u leh.
  2. Ha dayicin waajibaadka diineed ee muhiimka ah sababta oo ah waxay barbar socdaan waajibaadyo kale.
  3. Khilaafaadka waajibaadka diineed kala hadal aqoon iyo culimo iyo hay'ado awood u leh, hana adeegsan xoog sharci-darro ah.
الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

Maalin kasta xadiis, kuna qoran luqaddaada

Abku wuxuu maalin kasta ku siinayaa xadiis wata sharaxaad, sidoo kalena ah wijit taleefankaaga ku jira. Waa bilaash.