Sunan an-Nasa'i, xadiiska 3473
Waxaa weriyey Abdullah ibn Umar. Qoraal Carabi ah oo wata tarjumaad iyo sharaxaad noo gaar ah.
Waxaa weriyey Abdullah ibn Umar
Riwaayadda
أَخْبَرَنَا عَمْرُو بْنُ عَلِيٍّ، وَمُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى، قَالاَ حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ سَعِيدٍ، قَالَ حَدَّثَنَا عَبْدُ الْمَلِكِ بْنُ أَبِي سُلَيْمَانَ، قَالَ سَمِعْتُ سَعِيدَ بْنَ جُبَيْرٍ، يَقُولُ سُئِلْتُ عَنِ الْمُتَلاَعِنَيْنِ، فِي إِمَارَةِ ابْنِ الزُّبَيْرِ أَيُفَرَّقُ بَيْنَهُمَا فَمَا دَرَيْتُ مَا أَقُولُ فَقُمْتُ مِنْ مَقَامِي إِلَى مَنْزِلِ ابْنِ عُمَرَ فَقُلْتُ يَا أَبَا عَبْدِ الرَّحْمَنِ الْمُتَلاَعِنَيْنِ أَيُفَرَّقُ بَيْنَهُمَا قَالَ نَعَمْ . سُبْحَانَ اللَّهِ إِنَّ أَوَّلَ مَنْ سَأَلَ عَنْ ذَلِكَ فُلاَنُ بْنُ فُلاَنٍ فَقَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ أَرَأَيْتَ - وَلَمْ يَقُلْ عَمْرٌو أَرَأَيْتَ - الرَّجُلَ مِنَّا يَرَى عَلَى امْرَأَتِهِ فَاحِشَةً إِنْ تَكَلَّمَ فَأَمْرٌ عَظِيمٌ - وَقَالَ عَمْرٌو أَتَى أَمْرًا عَظِيمًا - وَإِنْ سَكَتَ سَكَتَ عَلَى مِثْلِ ذَلِكَ . فَلَمْ يُجِبْهُ فَلَمَّا كَانَ بَعْدَ ذَلِكَ أَتَاهُ فَقَالَ إِنَّ الأَمْرَ الَّذِي سَأَلْتُكَ ابْتُلِيتُ بِهِ فَأَنْزَلَ اللَّهُ عَزَّ وَجَلَّ هَؤُلاَءِ الآيَاتِ فِي سُورَةِ النُّورِ { وَالَّذِينَ يَرْمُونَ أَزْوَاجَهُمْ } حَتَّى بَلَغَ { وَالْخَامِسَةَ أَنَّ غَضَبَ اللَّهِ عَلَيْهَا إِنْ كَانَ مِنَ الصَّادِقِينَ } فَبَدَأَ بِالرَّجُلِ فَوَعَظَهُ وَذَكَّرَهُ وَأَخْبَرَهُ أَنَّ عَذَابَ الدُّنْيَا أَهْوَنُ مِنْ عَذَابِ الآخِرَةِ فَقَالَ وَالَّذِي بَعَثَكَ بِالْحَقِّ مَا كَذَبْتُ . ثُمَّ ثَنَّى بِالْمَرْأَةِ فَوَعَظَهَا وَذَكَّرَهَا فَقَالَتْ وَالَّذِي بَعَثَكَ بِالْحَقِّ إِنَّهُ لَكَاذِبٌ فَبَدَأَ بِالرَّجُلِ فَشَهِدَ أَرْبَعَ شَهَادَاتٍ بِاللَّهِ إِنَّهُ لَمِنَ الصَّادِقِينَ وَالْخَامِسَةُ أَنَّ لَعْنَةَ اللَّهِ عَلَيْهِ إِنْ كَانَ مِنَ الْكَاذِبِينَ ثُمَّ ثَنَّى بِالْمَرْأَةِ فَشَهِدَتْ أَرْبَعَ شَهَادَاتٍ بِاللَّهِ إِنَّهُ لَمِنَ الْكَاذِبِينَ وَالْخَامِسَةَ أَنَّ غَضَبَ اللَّهِ عَلَيْهَا إِنْ كَانَ مِنَ الصَّادِقِينَ فَفَرَّقَ بَيْنَهُمَا .
Waxaa nooga warramay Camar binu Cali iyo Muxammad binu Al-Muthanna, waxay yiraahdeen: Waxaa nooga warramay Yaxya binu Saciid, wuxuu yiri: Waxaa nooga warramay Cabdul-Malik binu Abii Sulaymaan, wuxuu yiri: Waxaan maqlay Saciid binu Jubayr oo leh:
"Waxaa la i weydiiyey xilligii imaamadda Ibnu Subayr labada qof ee Li'aanka sameeya in la kala furayo iyo in kale. Ma aanan garanaynin waxaan dhaho, markaas baan ka kacay meeshaydii oo aan u tegey gurigii Ibnu Cumar. Waxaan iri: 'Abow Cabdiraxmaanoow, labada qof ee Li'aanka sameeya ma la kala furayaa?' Wuxuu yiri: 'Haa, Subxaanallaah! Qofkii ugu horreeyey ee arrintan weydiiyey wuxuu ahaa hebel ina hebel, wuxuu yiri: "Rasuulka Alloow ﷺ, maxaad u aragtaa haddii nin naga mid ah uu ku arko xaaskiisa fal xun? Hadduu ka hadlo waa arrin culus, hadduuse aamuso wuxuu ku aamusay arrin culus." Markaas Rasuulku ﷺ uma uusan jawaabin. Markii dambe buu u yimid oo yiri: "Arrintii aan ku weydiiyey waan ku ibtiloobay." Markaas baa Allah -Cizzadiisa iyo Jallaalkiisu- soo dejiyey aayadahan Suuratu Nuur: {Kuwa xaasaskooda tuura...} ilaa uu gaaray {Iyo tan shanaad in cadhada Eebbe korkiisa ahaato hadduu run sheegayo.} Markaas wuxuu ﷺ ka billaabay ninkii, wuu waaniyey, wuu xusuusiyey, wuxuuna u sheegay in cadaabta adduunku ay ka fududahay cadaabta Aakhirada. Ninkii wuxuu yiri: 'Waan ku dhaartay Kan xaqa kugu soo diray, been ma sheegin.' Kadib wuxuu ﷺ u leexday haweeneydii, wuu waaniyey, wuuna xusuusiyey. Iyaduna waxay tiri: 'Waan ku dhaartay Kan xaqa kugu soo diray, isagu been buu sheegayaa.' Markaas wuxuu ﷺ ka billaabay ninkii, wuxuuna afar jeer ugu dhaartay Allah inuu run sheegayo, tii shanaadna wuxuu ku dhaartay in lacnadda Allah korkiisa ahaato hadduu been sheegayo. Kadib wuxuu ﷺ u leexday haweeneydii, iyaduna afar jeer bay ugu dhaaratay Allah inuu been sheegayo, tii shanaadna waxay ku dhaaratay in cadhada Allah korkeeda ahaato hadduu run sheegayo. Markaas buu ﷺ kala furay."
Tarjumaad iyo sharaxaad ay samaysay Khutba World, oo laga tarjumay Carabiga.
Dhaartii dhaarta li‘aan-ka ee labada dhinac ah ka dib, Nebigu ﷺ wuxuu kala saaray labada isqaba.
Nin ayaa Nebiga ﷺ weydiiyay arrin ku saabsan nin xaaskiisa ku eedeeya sino isaga oo aan haysan markhaatiyaal kale. Markii ninkii laftiisu markii dambe xaaladdaas la kulmay, waxaa la soo dejiyay aayadaha li‘aan-ka ee Suurat an-Nuur.
Habraac shareecadu jidaysay oo labada isqaba dhaar ku kala hor yimaadaan marka sino la isku eedeeyo iyadoo aan la hayn markhaatiyaashii loo baahnaa.
Dhaaraha soo noqnoqda ee labada isqaba, oo ay ku jirto dhaarta shanaad ee gaarka ah ee lagu baryayo inkaarta ama cadhada Eebbe.
Suuradda 24-aad ee Qur’aanka; waxaa ku jira aayadaha ka hadlaya habraaca li‘aan-ka.
Culimada hore waxay riwaayaddan ka fahmeen in li‘aan-ku u dhaco habraaca la jideeyay, garsooruhuna marka hore labada isqaba waaniyo oo uga digo. Qoraalku wuxuu sheegayaa in Nebigu ﷺ dhaarahooda ka dib kala saaray. Madh-habyadu waxay riwaayaddan iyo kuwo kale ka baaraan-degaan cawaaqibta sharci iyo qaabka saxda ah ee kala-tagga; li‘aan-ku waa habraac rasmi ah, mana aha hab lagu go’aamiyo eedayn garsoore la’aan.
- Qofna sino ha ku eedayn tuhun keliya; li‘aan-ku wuxuu leeyahay shuruudo go’an, wuxuuna ka tirsan yahay habraac sharci oo rasmi ah.
- Khilaaf culus oo guur marka uu yimaado, talo sharci oo Islaami ah ka raadso khabiir, kana fogow go’aan aad adigu iska gaarto.
- Digniinta ku saabsan cawaaqibta Aakhiro waxay muujinaysaa sida ay u culus tahay dhaar been ahi.
Riwaayaddan saxiixa ahi iyaduna waxay ka hadlaysaa li‘aan-ka, waxayna dhammaystiraysaa macnaha guud ee habraaca.
Sunan an-Nasa'i · #3472 (Sahih)Riwaayaddan saxiixa ahi waxay ka hadlaysaa labada isqaba ee sameeya li‘aan-ka, waxayna la xiriirtaa kala-tagga riwaayaddan ku xusan.
Sunan an-Nasa'i · #3474 (Sahih)Riwaayaddan saxiixa ahi waxay soo bandhigaysaa warbixin la xiriirta oo ku saabsan dhaaraha iyo sida li‘aan-ka loo maareeyo.
Maalin kasta xadiis, kuna qoran luqaddaada
Abku wuxuu maalin kasta ku siinayaa xadiis wata sharaxaad, sidoo kalena ah wijit taleefankaaga ku jira. Waa bilaash.