Sunan an-Nasa'i, xadiiska 3608
Waxaa weriyey Uthman ibn Affan. Qoraal Carabi ah oo wata tarjumaad iyo sharaxaad noo gaar ah.
Waxaa weriyey Uthman ibn Affan
Riwaayadda
أَخْبَرَنِي زِيَادُ بْنُ أَيُّوبَ، قَالَ حَدَّثَنَا سَعِيدُ بْنُ عَامِرٍ، عَنْ يَحْيَى بْنِ أَبِي الْحَجَّاجِ، عَنْ سَعِيدٍ الْجُرَيْرِيِّ، عَنْ ثُمَامَةَ بْنِ حَزْنٍ الْقُشَيْرِيِّ، قَالَ شَهِدْتُ الدَّارَ حِينَ أَشْرَفَ عَلَيْهِمْ عُثْمَانُ فَقَالَ أَنْشُدُكُمْ بِاللَّهِ وَبِالإِسْلاَمِ هَلْ تَعْلَمُونَ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم قَدِمَ الْمَدِينَةَ وَلَيْسَ بِهَا مَاءٌ يُسْتَعْذَبُ غَيْرَ بِئْرِ رُومَةَ فَقَالَ " مَنْ يَشْتَرِي بِئْرَ رُومَةَ فَيَجْعَلُ فِيهَا دَلْوَهُ مَعَ دِلاَءِ الْمُسْلِمِينَ بِخَيْرٍ لَهُ مِنْهَا فِي الْجَنَّةِ " . فَاشْتَرَيْتُهَا مِنْ صُلْبِ مَالِي فَجَعَلْتُ دَلْوِي فِيهَا مَعَ دِلاَءِ الْمُسْلِمِينَ وَأَنْتُمُ الْيَوْمَ تَمْنَعُونِي مِنَ الشُّرْبِ مِنْهَا حَتَّى أَشْرَبَ مِنْ مَاءِ الْبَحْرِ قَالُوا اللَّهُمَّ نَعَمْ . قَالَ فَأَنْشُدُكُمْ بِاللَّهِ وَالإِسْلاَمِ هَلْ تَعْلَمُونَ أَنِّي جَهَّزْتُ جَيْشَ الْعُسْرَةِ مِنْ مَالِي قَالُوا اللَّهُمَّ نَعَمْ . قَالَ فَأَنْشُدُكُمْ بِاللَّهِ وَالإِسْلاَمِ هَلْ تَعْلَمُونَ أَنَّ الْمَسْجِدَ ضَاقَ بِأَهْلِهِ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم " مَنْ يَشْتَرِي بُقْعَةَ آلِ فُلاَنٍ فَيَزِيدُهَا فِي الْمَسْجِدِ بِخَيْرٍ لَهُ مِنْهَا فِي الْجَنَّةِ " . فَاشْتَرَيْتُهَا مِنْ صُلْبِ مَالِي فَزِدْتُهَا فِي الْمَسْجِدِ وَأَنْتُمْ تَمْنَعُونِي أَنْ أُصَلِّيَ فِيهِ رَكْعَتَيْنِ قَالُوا اللَّهُمَّ نَعَمْ . قَالَ أَنْشُدُكُمْ بِاللَّهِ وَالإِسْلاَمِ هَلْ تَعْلَمُونَ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم كَانَ عَلَى ثَبِيرٍ ثَبِيرِ مَكَّةَ وَمَعَهُ أَبُو بَكْرٍ وَعُمَرُ وَأَنَا فَتَحَرَّكَ الْجَبَلُ فَرَكَضَهُ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم بِرِجْلِهِ وَقَالَ " اسْكُنْ ثَبِيرُ فَإِنَّمَا عَلَيْكَ نَبِيٌّ وَصِدِّيقٌ وَشَهِيدَانِ " . قَالُوا اللَّهُمَّ نَعَمْ . قَالَ اللَّهُ أَكْبَرُ شَهِدُوا لِي وَرَبِّ الْكَعْبَةِ . يَعْنِي أَنِّي شَهِيدٌ .
Thumamah bin Hazn Al-Qushairi wuxuu yiri:
"Waxaan joogay guriga markii uu Cusmaan dul istaagay dadkii wuxuuna yiri: 'Waxaan idinku dhaariyey Allah iyo Islaamka, ma ogtihiin markii Rasûlullah ﷺ yimid Madiina, aysanna jirin biyo macaan oo la cabo marka laga reebo ceelka Rumah, inuu yiri: "Yaa iibsanaya ceelka Rumah oo ku daraya baaldigiisa baaldiyada Muslimiinta, isagoo beddelkeeda heli doona mid ka khayr badan Jannada?" Markaas ayaan anigu ka iibsaday maalkeyga gaarka ah, waxaanan ku daray baaldigeyga baaldiyada Muslimiinta. Maantase waad iga hor istaageen inaan ka cabo, ilaa aan cabbo biyaha badda.' Waxay yiraahdeen: 'Allah baan ku dhaartaye, haa.' Wuxuu yiri: 'Waxaan idinku dhaariyey Allah iyo Islaamka, ma ogtihiin inaan ciidankii Al-Cusra (Tabuk) ku qalabeeyey maalkeyga?' Waxay yiraahdeen: 'Allah baan ku dhaartaye, haa.' Wuxuu yiri: 'Waxaan idinku dhaariyey Allah iyo Islaamka, ma ogtihiin markii Masjidku ku cidhiidhyay dadka, uu Rasûlullah ﷺ yiri: "Yaa iibsanaya dhulka reer hebel oo ku daraya Masjidka, isagoo beddelkeeda heli doona dhul ka khayr badan Jannada?" Anigu waan iibsaday maalkeyga waxaanan ku daray Masjidka, haddana waad iga hor istaageen inaan ku tukado laba Rakco.' Waxay yiraahdeen: 'Allah baan ku dhaartaye, haa.' Wuxuu yiri: 'Waxaan idinku dhaariyey Allah iyo Islaamka, ma ogtihiin markii Rasûlullah ﷺ uu saarnaa buurta Thabir - Thabirka Makka - ay la socdeen Abu Bakr, Cumar iyo aniga, buurtuna ruxuntay? Rasûlullah ﷺ wuxuu ku tuntay cagtiisa wuxuuna yiri: "Deggnow Thabir, maxaa yeelay waxaa kugu sugan Nabi, Siddiiq iyo laba Shahiid." Waxay yiraahdeen: 'Allah baan ku dhaartaye, haa.' Wuxuu yiri: 'Allahu Akbar! Way ii marqaati fureen, Rabbiga Kacbada baan ku dhaartaye' - macnaheedu waa inaan ahay Shahiid."
Tarjumaad iyo sharaxaad ay samaysay Khutba World, oo laga tarjumay Carabiga.
Cuthmaan wuxuu xusuusinayaa deeqsinimadiisii iyo bishaaradii shahiidnimada.
Intii la go'doomiyay ayuu Cuthmaan dadka la hadlay, wuxuuna xusuusiyay waxyaabihii uu ku tabarrucay iyo saadaashii ahayd inuu shahiid noqon doono.
Ceel ku yaal Madiina oo biyaha laga cabbo ay werintani sheegtay inay yaraayeen.
Ciidankii loo diyaariyay duullaankii Tabuuk xilli ay jirtay dhibaato iyo yaraansho ba'an.
Mu'min aad u run badan; halkan magaca waxaa loola jeedaa Abuu Bakr.
Culimadu waxay werintan ka daliishadaan fadliga sadaqada waarta: Cuthmaan wuxuu iibsaday ceelka, wuxuuna dhul ku daray masaajidka si ay bulshadu uga faa'iidaysato. Werintu waxay sidoo kale ammaanaysaa in hantida qofka loogu bixiyo arrin xaq ah, waxayna xaqiijinaysaa bishaarada gaarka ah ee ku saabsan shahiidnimada Cuthmaan. Iibsiga iyo hibayntu waxay muujinayaan in sadaqadu bulshada u adeegto, iyadoo aan qofka wax bixiyay sheeganayn xaq gaar ah oo uu ku yeesho isticmaalka guud.
- Taageer adeegyada faa'iidadoodu sii jirto, sida biyaha la cabbo iyo goobaha salaadda ee dadweynaha.
- Hantidaada si deeqsinimo leh ugu bixi daryeelka dadka kale, adigoon tabarrucaaga uga dhigan hab aad naftaada ku sarraysiiso.
- Si daacad ah u qir wanaagga la hubo ee qof sameeyay, xataa marka la isku khilaafsan yahay.
Werintan saxiix li-ghayrihi waxay sidoo kale sheegaysaa in Cuthmaan dadkii joogay ugu yeeray inay Alle hortiisa uga marag furaan fadligiisa.
Sahih al-Bukhari · #2778 (Sahih)Werintan saxiixda ahi waxay xustaa tabarrucyadiisii iyo xusuusintiisii hadalkii Nabiga ﷺ ee ku saabsanaa shahiidnimada.
Maalin kasta xadiis, kuna qoran luqaddaada
Abku wuxuu maalin kasta ku siinayaa xadiis wata sharaxaad, sidoo kalena ah wijit taleefankaaga ku jira. Waa bilaash.