Sunan an-Nasa'i, xadiiska 4067
Waxaa weriyey Sa'd ibn Abi Waqqas. Qoraal Carabi ah oo wata tarjumaad iyo sharaxaad noo gaar ah.
Laga soo bilaabo an‑Nasa'i dib ilaa Asbat
- 1Al‑Qasim ibn Zakariyya ibn Dinarwuxuu u sheegay an‑Nasa'iالْقَاسِمُ بْنُ زَكَرِيَّا بْنِ دِينَارٍ
- 2Ahmad ibn Mufaddalأَحْمَدُ بْنُ مُفَضَّلٍ
- 3Asbatأَسْبَاطُ
Siday u kala horreeyaan qoraalka Carabiga ee riwaayaddan. Magacyada waxaa laga soo rogay Carabiga loona qoray farta Laatiinka.
Riwaayadda
أَخْبَرَنَا الْقَاسِمُ بْنُ زَكَرِيَّا بْنِ دِينَارٍ، قَالَ حَدَّثَنِي أَحْمَدُ بْنُ مُفَضَّلٍ، قَالَ حَدَّثَنَا أَسْبَاطُ، قَالَ زَعَمَ السُّدِّيُّ عَنْ مُصْعَبِ بْنِ سَعْدٍ، عَنْ أَبِيهِ، قَالَ لَمَّا كَانَ يَوْمُ فَتْحِ مَكَّةَ أَمَّنَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم النَّاسَ إِلاَّ أَرْبَعَةَ نَفَرٍ وَامْرَأَتَيْنِ وَقَالَ " اقْتُلُوهُمْ وَإِنْ وَجَدْتُمُوهُمْ مُتَعَلِّقِينَ بِأَسْتَارِ الْكَعْبَةِ " . عِكْرِمَةُ بْنُ أَبِي جَهْلٍ وَعَبْدُ اللَّهِ بْنُ خَطَلٍ وَمِقْيَسُ بْنُ صُبَابَةَ وَعَبْدُ اللَّهِ بْنُ سَعْدِ بْنِ أَبِي السَّرْحِ فَأَمَّا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ خَطَلٍ فَأُدْرِكَ وَهُوَ مُتَعَلِّقٌ بِأَسْتَارِ الْكَعْبَةِ فَاسْتَبَقَ إِلَيْهِ سَعِيدُ بْنُ حُرَيْثٍ وَعَمَّارُ بْنُ يَاسِرٍ فَسَبَقَ سَعِيدٌ عَمَّارًا - وَكَانَ أَشَبَّ الرَّجُلَيْنِ - فَقَتَلَهُ وَأَمَّا مِقْيَسُ بْنُ صُبَابَةَ فَأَدْرَكَهُ النَّاسُ فِي السُّوقِ فَقَتَلُوهُ وَأَمَّا عِكْرِمَةُ فَرَكِبَ الْبَحْرَ فَأَصَابَتْهُمْ عَاصِفٌ فَقَالَ أَصْحَابُ السَّفِينَةِ أَخْلِصُوا فَإِنَّ آلِهَتَكُمْ لاَ تُغْنِي عَنْكُمْ شَيْئًا هَا هُنَا . فَقَالَ عِكْرِمَةُ وَاللَّهِ لَئِنْ لَمْ يُنَجِّنِي مِنَ الْبَحْرِ إِلاَّ الإِخْلاَصُ لاَ يُنَجِّينِي فِي الْبَرِّ غَيْرُهُ اللَّهُمَّ إِنَّ لَكَ عَلَىَّ عَهْدًا إِنْ أَنْتَ عَافَيْتَنِي مِمَّا أَنَا فِيهِ أَنْ آتِيَ مُحَمَّدًا صلى الله عليه وسلم حَتَّى أَضَعَ يَدِي فِي يَدِهِ فَلأَجِدَنَّهُ عَفُوًّا كَرِيمًا . فَجَاءَ فَأَسْلَمَ وَأَمَّا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ سَعْدِ بْنِ أَبِي السَّرْحِ فَإِنَّهُ اخْتَبَأَ عِنْدَ عُثْمَانَ بْنِ عَفَّانَ فَلَمَّا دَعَا رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم النَّاسَ إِلَى الْبَيْعَةِ جَاءَ بِهِ حَتَّى أَوْقَفَهُ عَلَى النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم قَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ بَايِعْ عَبْدَ اللَّهِ . قَالَ فَرَفَعَ رَأْسَهُ فَنَظَرَ إِلَيْهِ ثَلاَثًا كُلَّ ذَلِكَ يَأْبَى فَبَايَعَهُ بَعْدَ ثَلاَثٍ ثُمَّ أَقْبَلَ عَلَى أَصْحَابِهِ فَقَالَ " أَمَا كَانَ فِيكُمْ رَجُلٌ رَشِيدٌ يَقُومُ إِلَى هَذَا حَيْثُ رَآنِي كَفَفْتُ يَدِي عَنْ بَيْعَتِهِ فَيَقْتُلَهُ " . فَقَالُوا وَمَا يُدْرِينَا يَا رَسُولَ اللَّهِ مَا فِي نَفْسِكَ هَلاَّ أَوْمَأْتَ إِلَيْنَا بِعَيْنِكَ . قَالَ " إِنَّهُ لاَ يَنْبَغِي لِنَبِيٍّ أَنْ يَكُونَ لَهُ خَائِنَةُ أَعْيُنٍ " .
Waxaa nooga warramay Al-Qaasim bin Sakariya bin Diinaar, wuxuu yiri: Waxaa ii sheegay Axmad bin Mufaddal, wuxuu yiri: Waxaa nooga warramay Asbaad, wuxuu yiri: As-Suddi wuxuu ka sheegay Muscab bin Sacad, kaas oo ka weriyey aabihiis, wuxuu yiri: Markii la gaaray maalintii Furashada Makka, Rasuulka Allah ﷺ wuxuu dadka siiyey ammaan iyo badbaado guud, marka laga reebo afar nin iyo laba dumar ah. Wuxuuna yiri:
"Dila iyaga xitaa haddii aad ku aragtaan iyagoo ku dheggan daahyada Kacbada." Kuwaasi waxay ahaayeen: Cikrama bin Abii Jahal, Cabdullaahi bin Khadal, Miqyaas bin Subaabah, iyo Cabdullaahi bin Sacad bin Abii Sarax. Cabdullaahi bin Khadal waxaa la qabtay isagoo ku dheggan daahyada Kacbada, waxaana u orday Saciid bin Xurays iyo Cammaar bin Yaasir, balse Saciid oo ahaa kan ugu da'da yar labadooda ayaa ka horreeyey Cammaar wuuna dilay ninkaas. Miqyaas bin Subaabah waxaa lagu qabtay suuqa dhexdiisa waana la dilay. Cikrama wuxuu raacay badda, dabadeed duufaan baa ku dhacday. Dadkii doonta saarnaa waxay yiraahdeen: "Ikhlaas la imaada oo Alle kaliya barya, maxaa yeelay ilaahyadiinna waxba idiin tari maayaan halkaan." Cikrama wuxuu yiri: "Wallahi, haddii aanan badda ku badbaadin karin ikhlaas mooyee, barrigana wax kale iguma badbaadin karaan. Alloow, ballan baan kaa qaaday haddii aad iga badbaadiso dhibkaan aan ku jiro, inaan u imaan doono Muxammad ﷺ oo aan gacantayda gelin doono gacantiisa, waxaanan hubaa inaan ka heli doono mid cafiya oo sharaf badan." Sidaas buuna ku yimid oo Islaamka ku qaatay. Cabdullaahi bin Sacad bin Abii Sarax wuxuu ku dhuuntay guriga Cusmaan bin Caffaan. Markii Rasuulka Allah ﷺ dadka ugu yeeray Baycada, Cusmaan baa keenay ninkii oo hor istaajiyey Nabiga ﷺ, wuxuuna yiri: "Rasuulkii Allow, ka aqbal Baycada Cabdullaahi." Nabigu madaxiisuu kor u qaaday oo saddex jeer buu eegay, mar kastana wuu diiday, balse saddex jeer kadib buu ka aqbalay. Kadib wuxuu u jeestay asxaabtiisii oo yiri: "Miyaan idinku jirin nin caqli leh oo markuu arkay inaan gacantayda ka ceshaday baycadiisa, istaagi lahaa oo dili lahaa?" Waxay yiraahdeen: "Rasuulkii Allow, sidee baan ku ogaan karnaa waxa naftaada ku jira? Maxaad indhaha ugu tilmaami weyday?" Wuxuu yiri: "Ma habboona in Nabi uu yeesho indho khiyaamo badan (oo wax ku tilmaama si qarsoodi ah)."
Tarjumaad iyo sharaxaad ay samaysay Khutba World, oo laga tarjumay Carabiga.
Qabsashada iyo colaadaha waxaa lagu dhaqmaa caddaalad, cafis guud iyo daacadnimo.
Dhacdadu waxay dhacday xilligii Maka la qabsaday. Qoraalku wuxuu sheegayaa in Nebigu ﷺ dadka cafis guud u fidiyey, marka laga reebo afar nin iyo laba haween ah.
Ballanqaad guud oo ah inaan dadka la ciqaabin ama la weerarin.
Ballan adag oo lagu muujiyo addeecid iyo ku xirnaansho.
Isha oo si qarsoodi ah calaamad ugu dirta dadka kale si ay rabshad u sameeyaan.
Culimadu waxay dhammaadka qisada ka fahmaan in nebigu u dhaqmo si furan oo daacad ah, oo aanu bixin calaamado qarsoodi ah si rabshad loo fuliyo. Qisada Cikrima waxay muujinaysaa toobad iyo rajada cafiska; aqbalaadda dib ugu soo noqoshadiisa Islaamka waxay tilmaamaysaa deeqsinimada Nebiga ﷺ. Dadka laga reebay cafiska guud waxay ku jiraan xaalad taariikheed iyo mid sharciyeed oo gaar ah oo la xiriirta qabsashadii Maka; arrintaasi qofna awood uma siinayso inuu iskii rabshad u adeegsado.
- Wararka taariikhiga ah ha uga dhigan cudurdaar shakhsi ah oo ciqaab ama rabshad lagu geysto; arrimahaas waxaa u xilsaaran hay'adaha garsoorka ee awoodda u leh.
- Daacad oo toos ah noqo; dadka kale si qarsoodi ah ha ugu dhiirrigelin calaamado ama ujeeddooyin qarsoon.
- Fursad sii toobad dhab ah, dadka soo noqdanana ula dhaqan sharaf iyo naxariis.
Werintan saxiixa ah ee isla xaaladdaas ku saabsan waxay bixinaysaa faahfaahin dheeraad ah oo ku saabsan dhacdooyinkii hareeraha qabsashadii Maka.
Sunan an-Nasa'i · #4069 (Sahih Isnaad)Werintani sidoo kale waxay ka hadlaysaa dadkii laga reebay cafiska guud intii Maka la qabsanayey.
Maalin kasta xadiis, kuna qoran luqaddaada
Abku wuxuu maalin kasta ku siinayaa xadiis wata sharaxaad, sidoo kalena ah wijit taleefankaaga ku jira. Waa bilaash.