Sunan an-Nasa'i, xadiiska 4230
Waxaa weriyey Nubaishah al-Hudhali. Qoraal Carabi ah oo wata tarjumaad iyo sharaxaad noo gaar ah.
Waxaa weriyey Nubaishah al-Hudhali
Riwaayadda
أَخْبَرَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ مُحَمَّدِ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ، قَالَ حَدَّثَنَا غُنْدَرٌ، عَنْ شُعْبَةَ، عَنْ خَالِدٍ، عَنْ أَبِي قِلاَبَةَ، عَنْ أَبِي الْمَلِيحِ، وَأَحْسَبُنِي، قَدْ سَمِعْتُهُ مِنَ أَبِي الْمَلِيحِ، عَنْ نُبَيْشَةَ، - رَجُلٌ مِنْ هُذَيْلٍ - عَنِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم قَالَ " إِنِّي كُنْتُ نَهَيْتُكُمْ عَنْ لُحُومِ الأَضَاحِي فَوْقَ ثَلاَثٍ كَيْمَا تَسَعَكُمْ فَقَدْ جَاءَ اللَّهُ عَزَّ وَجَلَّ بِالْخَيْرِ فَكُلُوا وَتَصَدَّقُوا وَادَّخِرُوا وَإِنَّ هَذِهِ الأَيَّامَ أَيَّامُ أَكْلٍ وَشُرْبٍ وَذِكْرِ اللَّهِ عَزَّ وَجَلَّ " . فَقَالَ رَجُلٌ إِنَّا كُنَّا نَعْتِرُ عَتِيرَةً فِي الْجَاهِلِيَّةِ فِي رَجَبٍ فَمَا تَأْمُرُنَا قَالَ " اذْبَحُوا لِلَّهِ عَزَّ وَجَلَّ فِي أَىِّ شَهْرٍ مَا كَانَ وَبَرُّوا اللَّهَ عَزَّ وَجَلَّ وَأَطْعِمُوا " . فَقَالَ رَجُلٌ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنَّا كُنَّا نُفَرِّعُ فَرَعًا فِي الْجَاهِلِيَّةِ فَمَا تَأْمُرُنَا قَالَ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم " فِي كُلِّ سَائِمَةٍ مِنَ الْغَنَمِ فَرَعٌ تَغْذُوهُ غَنَمُكَ حَتَّى إِذَا اسْتَحْمَلَ ذَبَحْتَهُ وَتَصَدَّقْتَ بِلَحْمِهِ عَلَى ابْنِ السَّبِيلِ فَإِنَّ ذَلِكَ هُوَ خَيْرٌ " .
Waxaa nooga warramay Cabdullaahi bin Muxammad bin Cabdirraxmaan, wuxuu yiri: Waxaa nooga sheekeeyay Ghundar, oo ka weriyay Shucbah, oo ka weriyay Khaalid, oo ka weriyay Abuu Qilaabah, oo ka weriyay Abul-Maliix, waxaanan u malaynayaa inaan ka maqlay Abul-Maliix, oo ka weriyay Nubayshah — nin reer Hudhayl ah — oo ka weriyay Nabiga ﷺ inuu yiri:
"Hore ayaan idiinka reebay inaad keydsataan hilibka qurbaha wax ka badan saddex maalmood si ay dadka oo dhan ugu filnaato. Haddase Allah, oo Cisada iyo Weynaanta leh, ayaa kheyr noo keenay, ee cuna, sadaqeysta, oo keydsada. Maalmahani waa maalmo cunto, cabitaan, iyo xusidda Allah, oo Cisada iyo Weynaanta leh." Nin baa yiri: "Rasuulka Allow, waqtigii Jaahiliyada bisha Rajab waxaan gowrici jirnay 'Catirah, maxaad nagu amreysaa?" Wuxuu yiri: "U gowraca Allah, oo Cisada iyo Weynaanta leh, bil kasta ha ahaatee, u sama fala Allah, oo Cisada iyo Weynaanta leh, oo dadka quudiya." Nin kale baa yiri: "Rasuulka Allow, waqtigii Jaahiliyada waxaan gowrici jirnay Faraca, maxaad nagu amreysaa?" Rasuulka Allah ﷺ wuxuu yiri: "Xoolo kasta oo daaqa waxaa ku jira Farac; soo koriya sida xoolihiinna kale ilaa uu xoogeysto oo rarka qaadi karo, markaas gowraca oo hilibkiisa u sadaqeeya musaafirka, taasi waa khayr."
Tarjumaad iyo sharaxaad ay samaysay Khutba World, oo laga tarjumay Carabiga.
Maalmaha Tashriiq waa maalmo wax la cuno, la qaybsado, la kaydsado, Allahna la xuso.
Udxiyo la bixin jiray bisha Rajab xilligii Islaamka ka hor.
Udxiyo laga bixin jiray xoolaha neefka ugu horreeya ee dhasha, taas oo ahayd caado Islaamka ka hor.
Maalmaha ka dambeeya Ciidul-Adxaa, kuwaas oo lagu yaqaan inay yihiin maalmo wax la cuno, la cabo, Allahna la xuso.
Culimadu waxay xadiiskan ka fahmeen in hilibka udxiyada la cuni karo, dadka kale la siin karo, lana kaydsan karo; amarkii hore ee ahaa inaan la kaydsan karin wax ka badan saddex maalmood wuxuu ahaa mid ku-meel-gaar ah. Xuska ‘Atirah wuxuu meesha ka saarayaa caado gaar ah oo jaahili ah oo ahayd in Rajab lagu bixiyo udxiyo joogto ah, balse wuxuu bannaynayaa in Allah dartii loo qalo oo masaakiinta la quudiyo bil kasta. Fara‘ oo loo arkay cibaado gaar ah oo diin ah lama ansixin; hase yeeshee xadiisku wuxuu dhiirrigelinayaa in xoolaha si wanaagsan loo daryeelo, hilibkana dadka safarka ah la siiyo.
- Hilibka udxiyada si masuuliyad leh u qaybi: wax ka cun, masaakiinta wax sii, wixii aad u baahanna kaydso.
- Bil gaar ah ha uga dhigin waqti joogto ah oo udxiyo la bixiyo haddii aanay jirin daliil ku salaysan tilmaamaha Islaamka.
- Xoolaha si wanaagsan u daryeel, sadaqadana gaarsii dadka safarka ah iyo dadka kale ee baahan.
Maalin kasta xadiis, kuna qoran luqaddaada
Abku wuxuu maalin kasta ku siinayaa xadiis wata sharaxaad, sidoo kalena ah wijit taleefankaaga ku jira. Waa bilaash.