Kitaabka Qasaamaha, Qisaasta iyo Diyada · Sunan an-Nasa'i

Sunan an-Nasa'i, xadiiska 4713

Waxaa weriyey Sahl ibn Abi Hathmah and Rafi' ibn Khadij. Qoraal Carabi ah oo wata tarjumaad iyo sharaxaad noo gaar ah.

Sahih (lagu kalsoon yahay)Buugga: Kitaabka Qasaamaha, Qisaasta iyo Diyada
سنن النسائي
Yaa weriyey?

Waxaa weriyey Sahl ibn Abi Hathmah and Rafi' ibn Khadij

Sahih (lagu kalsoon yahay)

Riwaayadda

Qoraalka Carabiga

أَخْبَرَنَا أَحْمَدُ بْنُ عَبْدَةَ، قَالَ أَنْبَأَنَا حَمَّادٌ، قَالَ حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ سَعِيدٍ، عَنْ بُشَيْرِ بْنِ يَسَارٍ، عَنْ سَهْلِ بْنِ أَبِي حَثْمَةَ، وَرَافِعِ بْنِ خَدِيجٍ، أَنَّهُمَا حَدَّثَاهُ أَنَّ مُحَيِّصَةَ بْنَ مَسْعُودٍ وَعَبْدَ اللَّهِ بْنَ سَهْلٍ أَتَيَا خَيْبَرَ فِي حَاجَةٍ لَهُمَا فَتَفَرَّقَا فِي النَّخْلِ فَقُتِلَ عَبْدُ اللَّهِ بْنُ سَهْلٍ فَجَاءَ أَخُوهُ عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ سَهْلٍ وَحُوَيِّصَةُ وَمُحَيِّصَةُ ابْنَا عَمِّهِ إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَتَكَلَّمَ عَبْدُ الرَّحْمَنِ فِي أَمْرِ أَخِيهِ - وَهُوَ أَصْغَرُ مِنْهُمْ - فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏"‏ الْكُبْرَ لِيَبْدَأَ الأَكْبَرُ ‏"‏ ‏.‏ فَتَكَلَّمَا فِي أَمْرِ صَاحِبِهِمَا فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم وَذَكَرَ كَلِمَةً مَعْنَاهَا ‏"‏ يُقْسِمُ خَمْسُونَ مِنْكُمْ ‏"‏ ‏.‏ فَقَالُوا يَا رَسُولَ اللَّهِ أَمْرٌ لَمْ نَشْهَدْهُ كَيْفَ نَحْلِفُ قَالَ ‏"‏ فَتُبَرِّئُكُمْ يَهُودُ بِأَيْمَانِ خَمْسِينَ مِنْهُمْ ‏"‏ ‏.‏ قَالُوا يَا رَسُولَ اللَّهِ قَوْمٌ كُفَّارٌ ‏.‏ فَوَدَاهُ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم مِنْ قِبَلِهِ ‏.‏ قَالَ سَهْلٌ فَدَخَلْتُ مِرْبَدًا لَهُمْ فَرَكَضَتْنِي نَاقَةٌ مِنْ تِلْكَ الإِبِلِ ‏.‏

Tarjumaad

Waxaa nooga warramay Axmad bin Cabdah, wuxuu yiri: Waxaa noo sheegay Xammaad, wuxuu yiri: Waxaa nooga sheekeeyay Yaxye bin Saciid, oo ka weriyay Bushayr bin Yasaar, oo ka weriyay Sahl bin Abii Xathmah iyo Raafic bin Khadiij, inay u sheegeen in Muxayyiisah bin Mascuud iyo Cabdullaahi bin Sahl ay tageen Khaybar dano gaar ah darteed, dabadeedna ay ku kala tageen geedaha timirta dhexdooda, markaasaa la dilay Cabdullaahi bin Sahl. Markaasaa waxaa u yimid Rasuulka Alle ﷺ walaalkiis Cabdirraxmaan bin Sahl iyo ina adeerradiis Xuwaiysah iyo Muxayyiisah. Cabdirraxmaan baa ka hadlay arrinta walaalkiis—isagoo ahaa kan ugu yar iyaga—markaasuu Rasuulka Alle ﷺ yiri:

"Ha bilaabo kan ugu weyn." Markaasay ka hadleen arrinta saaxiibkood, Rasuulka Alle ﷺ-na wuxuu xusay eray macnihiisu yahay: "Waxaa dhaaranaya konton idinka mid ah." Waxay yiraahdeen: "Rasuulkii Allow, waa arrin aan goobjoog ka ahayn, sidee baan u dhaaran karnaa?" Wuxuu yiri: "Markaas Yuhuuddu way idinka bari yeeli doontaa dhaarta konton nin oo iyaga ka mid ah." Waxay yiraahdeen: "Rasuulkii Allow, waa qoom gaalo ah." Markaasaa Rasuulka Alle ﷺ wuxuu bixiyay magta isagoo isticmaalaya maalkeeda gaarka ah. Sahl wuxuu yiri: "Waxaan galay xero geel oo ay leeyihiin, markaasaa neef geel ah oo halkaas joogay i laaday."

Tarjumaad iyo sharaxaad ay samaysay Khutba World, oo laga tarjumay Carabiga.

Fariinta Muhiimka ah

Marka dil oo aan la xallin, Nebigu ﷺ wuxuu ilaaliyey caddaynta, wuxuuna bixiyey diyada.

Asalka iyo sababta

Cabdullaahi ibn Sahl ayaa lagu dilay Khaybar ka dib markii uu halkaas u raacay Muhayyisa ibn Mas'ud. Ehelkiisu waxay arrinta u gudbiyeen Rasuulka Alle ﷺ, balse ma aysan arag dilka, mana aysan doonayn inay dhaartaan iyaga oo aan markhaati hayn.

Erayada adag oo la sharxay
Qasaamah

Habraac gaar ah oo leh dhaarro soo noqnoqda, laguna adeegsado dacwad dil marka caddayntii caadiga ahayd la waayo.

Diyah

Magdhow lacageed oo la siiyo ehelka qofka la dilay, iyadoo la raacayo xeerarka shareecada Islaamka.

In waayeelka la hormariyo

Xeer edebeed ay dadka waaweyn ee goobta joogay hadalka ku bilaabeen wada hadalkan.

Waxa culimadu ka fahmeen

Faqiihyadii hore waxay werintan uga hadlaan inay saldhig u tahay qasaamaha, hase yeeshee waxay ku kala aragti duwan yihiin shuruudaha saxda ah, cidda dhaaraysa iyo natiijada sharci ee habraacu keeno. Afarta mad-hab ee Sunnigu dhammaantood way aqoonsan yihiin qasaamaha, inkasta oo faahfaahinta sharciyeed ay ku kala duwan tahay; midkoodna dhaarta uma arko oggolaansho lagu eedayn karo qof iyada oo aan caddayn jirin. Hadalka ah in waayeelka la hormariyo wuxuu sidoo kale muujinayaa ixtiraamka da’da iyo in hadalka si nidaamsan loo kala qaato. In Rasuulka Alle ﷺ uu diyada ka bixiyey hantidiisa waxay muujinaysaa in aan arrin aan la xallin lagu soo afjarin eedayn aan sal lahayn.

Casharrada maanta
  1. Qofna dembi ha ku eedayn adigoon caddayn hayn; khilaaf culusna u gudbi garsoor awood u leh.
  2. Wada hadalka, waayeelka sii fursad ay ku bilaabaan sida nidaamka la raacayo qabo.
  3. Musiibo aan la xallin u raadi xal caddaalad ah, adigoon ehelka ku khasbin dhaarro aan sal lahayn.
الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

Maalin kasta xadiis, kuna qoran luqaddaada

Abku wuxuu maalin kasta ku siinayaa xadiis wata sharaxaad, sidoo kalena ah wijit taleefankaaga ku jira. Waa bilaash.