Kitaabka Qasaamaha, Qisaasta iyo Diyada · Sunan an-Nasa'i

Sunan an-Nasa'i, xadiiska 4781

Waxaa weriyey Abdullah ibn Abbas. Qoraal Carabi ah oo wata tarjumaad iyo sharaxaad noo gaar ah.

Sahih (lagu kalsoon yahay)Buugga: Kitaabka Qasaamaha, Qisaasta iyo Diyada
سنن النسائي
Yaa weriyey?

Waxaa weriyey Abdullah ibn Abbas

Sahih (lagu kalsoon yahay)

Riwaayadda

Qoraalka Carabiga

قَالَ الْحَارِثُ بْنُ مِسْكِينٍ قِرَاءَةً عَلَيْهِ وَأَنَا أَسْمَعُ، عَنْ سُفْيَانَ، عَنْ عَمْرٍو، عَنْ مُجَاهِدٍ، عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ، قَالَ كَانَ فِي بَنِي إِسْرَائِيلَ الْقِصَاصُ وَلَمْ تَكُنْ فِيهِمُ الدِّيَةُ فَأَنْزَلَ اللَّهُ عَزَّ وَجَلَّ ‏{‏ كُتِبَ عَلَيْكُمُ الْقِصَاصُ فِي الْقَتْلَى الْحُرُّ بِالْحُرِّ وَالْعَبْدُ بِالْعَبْدِ وَالأُنْثَى بِالأُنْثَى ‏}‏ إِلَى قَوْلِهِ ‏{‏ فَمَنْ عُفِيَ لَهُ مِنْ أَخِيهِ شَىْءٌ فَاتِّبَاعٌ بِالْمَعْرُوفِ وَأَدَاءٌ إِلَيْهِ بِإِحْسَانٍ ‏}‏ فَالْعَفْوُ أَنْ يَقْبَلَ الدِّيَةَ فِي الْعَمْدِ وَاتِّبَاعٌ بِمَعْرُوفٍ يَقُولُ يَتَّبِعُ هَذَا بِالْمَعْرُوفِ وَأَدَاءٌ بِإِحْسَانٍ وَيُؤَدِّي هَذَا بِإِحْسَانٍ ‏{‏ ذَلِكَ تَخْفِيفٌ مِنْ رَبِّكُمْ وَرَحْمَةٌ ‏}‏ مِمَّا كُتِبَ عَلَى مَنْ كَانَ قَبْلَكُمْ إِنَّمَا هُوَ الْقِصَاصُ لَيْسَ الدِّيَةَ ‏.‏

Tarjumaad

Al-Xaarith bin Miskiin wuxuu yiri isagoo akhrinaya xadiiskan aniguna aan maqlayo, laga soo xigtay Sufyaan, laga soo xigtay Camar, laga soo xigtay Mujaahid, laga soo xigtay Ibnu Cabbaas, wuxuu yiri:

"Reer Israa'iil waxaa ka jiray Qisaas (dilka beddelkiisa) laakiin kama aysan jirin Diyo (magdhow). Markaasaa Allah, oo Sharaf iyo Weyni leh, wuxuu soo dejiyay: {Waxaa idinku waajib ah Qisaaska dilka: xorta xorka, addoonka addoonka, dheddigna dheddiga} ilaa uu ka yiraahdo: {Haddii walaalkiis wax u dhaafo, ha lagu raaco si wanaagsan, ha looguna gudo si wanaagsan}. Cafisku waa in la aqbalo Diyada marka dilku kas ah yahay. 'Ku raacidda si wanaagsan' macnaheedu waa in la codsado bixinta Diyada si caddaalad ah, 'gudashada si wanaagsan' macnaheedu waa in la bixiyo Diyada si wanaagsan. {Taasi waa fududeyn xagga Rabbigiinna ah iyo naxariis} marka loo eego wixii lagu waajibiyay kuwii idinka horreeyay, oo ahaa Qisaas kaliya ee aan ahayn Diyo."

Tarjumaad iyo sharaxaad ay samaysay Khutba World, oo laga tarjumay Carabiga.

Fariinta Muhiimka ah

Diyadu waxay dilka uga dhigaysaa ikhtiyaar naxariis leh oo kaabaya aargoosiga sharciga ah.

Erayada adag oo la sharxay
qisaas

Aargoosi sharci ah oo dembi loo fuliyo iyadoo la raacayo xeerarka shareecada Islaamka.

diya

Magdhowga dhiigga: magdhow maaliyadeed oo loo qoondeeyey ehelka dhibbanaha.

cafis

Halkan wuxuu ka dhigan yahay in diyada la aqbalo halkii aargoosi laga qaadan lahaa marka dilku ula kac yahay.

Waxa culimadu ka fahmeen

Culimada waxay ka fahmeen sharaxaadda Ibn Cabbaas in ehelka dhibbanaha dil ula kac ah ay dalban karaan qisaas ama ay dambiilaha ku cafin karaan diyada. Qur’aanku wuxuu farayaa caddaalad: dalabku waa inuu noqdaa mid macquul ah, bixintana si xilkasnimo leh loo dhammaystiraa. Afarta madhab ee sunniga ahi waxay qisaasta iyo diyada u eegaan xeerar ay maamulaan hay’adaha garsoorka ee awoodda u leh; tani ma aha dhiirrigelin qofku caddaaladda gacantiisa ku qaato.

Casharrada maanta
  1. Dembiyada culus ha lagu qaado oo keliya hannaan garsoor oo awood u leh; waligaa ha iskaa u aargudan.
  2. Qofkii metelaya ehelka dhibbanaha marka magdhow laga hadlayo waa inuu si macquul ah u gorgortamaa oo heshiisyada si cad u qoraa.
  3. Naxariistu waxay bannayn kartaa cafis, iyada oo aan la inkirayn culayska dembiga.
الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

Maalin kasta xadiis, kuna qoran luqaddaada

Abku wuxuu maalin kasta ku siinayaa xadiis wata sharaxaad, sidoo kalena ah wijit taleefankaaga ku jira. Waa bilaash.