Sunan an-Nasa'i, xadiiska 937
Waxaa weriyey Umar ibn al-Khattab. Qoraal Carabi ah oo wata tarjumaad iyo sharaxaad noo gaar ah.
Waxaa weriyey Umar ibn al-Khattab
Riwaayadda
أَخْبَرَنَا مُحَمَّدُ بْنُ سَلَمَةَ، وَالْحَارِثُ بْنُ مِسْكِينٍ، قِرَاءَةً عَلَيْهِ وَأَنَا أَسْمَعُ، - وَاللَّفْظُ لَهُ - عَنِ ابْنِ الْقَاسِمِ، قَالَ حَدَّثَنِي مَالِكٌ، عَنِ ابْنِ شِهَابٍ، عَنْ عُرْوَةَ بْنِ الزُّبَيْرِ، عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ عَبْدٍ الْقَارِيِّ، قَالَ سَمِعْتُ عُمَرَ بْنَ الْخَطَّابِ، - رضى الله عنه - يَقُولُ سَمِعْتُ هِشَامَ بْنَ حَكِيمٍ، يَقْرَأُ سُورَةَ الْفُرْقَانِ عَلَى غَيْرِ مَا أَقْرَؤُهَا عَلَيْهِ وَكَانَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم أَقْرَأَنِيهَا فَكِدْتُ أَنْ أَعْجَلَ عَلَيْهِ ثُمَّ أَمْهَلْتُهُ حَتَّى انْصَرَفَ ثُمَّ لَبَّبْتُهُ بِرِدَائِهِ فَجِئْتُ بِهِ إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَقُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنِّي سَمِعْتُ هَذَا يَقْرَأُ سُورَةَ الْفُرْقَانِ عَلَى غَيْرِ مَا أَقْرَأْتَنِيهَا . فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم " اقْرَأْ " . فَقَرَأَ الْقِرَاءَةَ الَّتِي سَمِعْتُهُ يَقْرَأُ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم " هَكَذَا أُنْزِلَتْ " . ثُمَّ قَالَ لِي " اقْرَأْ " . فَقَرَأْتُ فَقَالَ " هَكَذَا أُنْزِلَتْ إِنَّ هَذَا الْقُرْآنَ أُنْزِلَ عَلَى سَبْعَةِ أَحْرُفٍ { فَاقْرَءُوا مَا تَيَسَّرَ مِنْهُ } " .
Waxaa nooga warramay Maxamed bin Salama, iyo Al-Xaarith bin Miskiin, oo loo akhriyey aniguna aan maqlayo — erayaduna waa kiisa — laga soo xigtay Ibn Al-Qaasim, wuxuu yiri: Waxaa ii sheegay Maalik, laga soo xigtay Ibn Shihaab, laga soo xigtay Curwa bin Az-Zubayr, laga soo xigtay Cabdirraxmaan bin Cabdul-Qaari, wuxuu yiri: Waxaan maqlay Cumar bin Al-Khadhaab — raalli ha ka ahaado Eebbe — oo leh: Waxaan maqlay Hishaam bin Xakiim oo akhrinaya Suuradda Al-Furqaan si ka duwan sida aan u akhriyo, iyadoo uu Rasuulka Eebbe ﷺ ii baray. Waxaan ku sigtay inaan degdeg ugu qabto salaaddiisa, laakiin waan u daayay ilaa uu ka dhammeeyo. Kadibna waxaan ka qabtay maradiisa oo waxaan u keenay Rasuulka Eebbe ﷺ, waxaanan idhi: 'Rasuulkii Eebbow, waxaan maqlay ninkan oo akhrinaya Suuradda Al-Furqaan si aanad ii barin.' Rasuulka Eebbe ﷺ wuxuu ku yidhi: 'Akhri.' Markaasuu akhriyey sidii aan ka maqlay. Rasuulka Eebbe ﷺ wuxuu yidhi: 'Sidan baa lagu soo dejiyey.' Kadibna wuxuu igu yidhi: 'Akhri.' Waan akhriyey, markaasuu yidhi: 'Sidan baa lagu soo dejiyey. Qur’aankan waxaa lagu soo dejiyey toddoba xaraf (nooc), ee akhriya inta idiin fudud.'
Tarjumaad iyo sharaxaad ay samaysay Khutba World, oo laga tarjumay Carabiga.
Qur’aanku wuxuu leeyahay habab akhris oo la soo dejiyey; akhri waxa kuu fudud.
Cumar wuxuu maqlay Hishaam ibn Xakiim oo Suuradda Al-Furqaan u akhrinaya si ka duwan sidii isaga loo baray. Wuxuu Hishaam u geeyey Nebiga ﷺ, kaas oo xaqiijiyey labada akhris.
Waa jamaca harf. Xadiiskan dhexdiisa wuxuu tilmaamayaa hababka akhriska ee la soo dejiyey; culimadu waxay si faahfaahsan uga hadleen macnaha saxda ah.
Waa suuradda 25aad ee Qur’aanka.
Culimadu waxay xadiiskan ka fahmeen in hababka akhriska ee Nebigu ﷺ xaqiijiyey la soo dejiyey, kala duwanaanshaha la oggolaadayna uu fududeeyo akhriska. Hadalkani fasax uma aha in qofku keligiis ereyo ama akhrisyo beddelo: waa in lagu ekaadaa wixii lagu soo weriyey silsilado la aqoonsan yahay. Tafsiirka dhaqameedku wuxuu sidoo kale adkeeyaa in toddobada ahruf aan si toos ah loola mid dhigi karin toddobada qira’aat ee caanka ah.
- Haddii aad maqasho akhris ka duwan kii lagu baray, qofka kale markiiba ha eedayn; si taxaddar leh u raadso aqoon lagu kalsoon yahay.
- Akhriska Qur’aanka ka baro macallimiin aqoon u leh oo raac werinnada la aqoonsan yahay.
- Cibaadada ha ka dhigin mid aan loo baahnayn inay kugu adkaato: ka faa’iidayso fududeymaha la oggol yahay adigoon ka tallaabin xuduudaha waxyiga.
Xadiiskani isaguna wuxuu ka hadlayaa waayo-aragnimadii Cumar ee akhris kale oo Suuradda Al-Furqaan ah iyo xaqiijintii Nebiga ﷺ.
Sunan an-Nasa'i · #938 (Sahih)Warbixintani waxay soo bandhigaysaa silsilad werin oo la xiriirta kala duwanaanshaha akhriska Cumar iyo Hishaam.
Sunan an-Nasa'i · #939 (Sahih)Xadiiskan kalena wuxuu ka hadlayaa xaqiijinta habab kala duwan oo akhris oo la soo dejiyey.
Maalin kasta xadiis, kuna qoran luqaddaada
Abku wuxuu maalin kasta ku siinayaa xadiis wata sharaxaad, sidoo kalena ah wijit taleefankaaga ku jira. Waa bilaash.