Vlerat dhe Meritat e Pejgamberit ﷺ dhe Shokëve të Tij · Sahih al-Bukhari

Sahih al-Bukhari, hadithi 3522

Transmetuar nga Abdullah ibn Abbas. Teksti arabisht me përkthimin dhe shpjegimin tonë.

Sahih (i besueshëm)Libri: Vlerat dhe Meritat e Pejgamberit ﷺ dhe Shokëve të Tij
صحيح البخاري
Kush e transmetoi?

Transmetuar nga Abdullah ibn Abbas

Sahih (i besueshëm)

Sahih al-Bukhari konsiderohet në tërësi si i besueshëm.

Transmetimi

Teksti arabisht

حَدَّثَنَا زَيْدٌ ـ هُوَ ابْنُ أَخْزَمَ ـ قَالَ أَبُو قُتَيْبَةَ سَلْمُ بْنُ قُتَيْبَةَ حَدَّثَنِي مُثَنَّى بْنُ سَعِيدٍ الْقَصِيرُ، قَالَ حَدَّثَنِي أَبُو جَمْرَةَ، قَالَ لَنَا ابْنُ عَبَّاسِ أَلاَ أُخْبِرُكُمْ بِإِسْلاَمِ أَبِي ذَرٍّ، قَالَ قُلْنَا بَلَى‏.‏ قَالَ قَالَ أَبُو ذَرٍّ كُنْتُ رَجُلاً مِنْ غِفَارٍ، فَبَلَغَنَا أَنَّ رَجُلاً قَدْ خَرَجَ بِمَكَّةَ، يَزْعُمُ أَنَّهُ نَبِيٌّ، فَقُلْتُ لأَخِي انْطَلِقْ إِلَى هَذَا الرَّجُلِ كَلِّمْهُ وَأْتِنِي بِخَبَرِهِ‏.‏ فَانْطَلَقَ فَلَقِيَهُ، ثُمَّ رَجَعَ فَقُلْتُ مَا عِنْدَكَ فَقَالَ وَاللَّهِ لَقَدْ رَأَيْتُ رَجُلاً يَأْمُرُ بِالْخَيْرِ وَيَنْهَى عَنِ الشَّرِّ‏.‏ فَقُلْتُ لَهُ لَمْ تَشْفِنِي مِنَ الْخَبَرِ‏.‏ فَأَخَذْتُ جِرَابًا وَعَصًا، ثُمَّ أَقْبَلْتُ إِلَى مَكَّةَ فَجَعَلْتُ لاَ أَعْرِفُهُ، وَأَكْرَهُ أَنْ أَسْأَلَ عَنْهُ، وَأَشْرَبُ مِنْ مَاءِ زَمْزَمَ وَأَكُونُ فِي الْمَسْجِدِ‏.‏ قَالَ فَمَرَّ بِي عَلِيٌّ فَقَالَ كَأَنَّ الرَّجُلَ غَرِيبٌ‏.‏ قَالَ قُلْتُ نَعَمْ‏.‏ قَالَ فَانْطَلِقْ إِلَى الْمَنْزِلِ‏.‏ قَالَ فَانْطَلَقْتُ مَعَهُ لاَ يَسْأَلُنِي عَنْ شَىْءٍ، وَلاَ أُخْبِرُهُ، فَلَمَّا أَصْبَحْتُ غَدَوْتُ إِلَى الْمَسْجِدِ لأَسْأَلَ عَنْهُ، وَلَيْسَ أَحَدٌ يُخْبِرُنِي عَنْهُ بِشَىْءٍ‏.‏ قَالَ فَمَرَّ بِي عَلِيٌّ فَقَالَ أَمَا نَالَ لِلرَّجُلِ يَعْرِفُ مَنْزِلَهُ بَعْدُ قَالَ قُلْتُ لاَ‏.‏ قَالَ انْطَلِقْ مَعِي‏.‏ قَالَ فَقَالَ مَا أَمْرُكَ وَمَا أَقْدَمَكَ هَذِهِ الْبَلْدَةَ قَالَ قُلْتُ لَهُ إِنْ كَتَمْتَ عَلَىَّ أَخْبَرْتُكَ‏.‏ قَالَ فَإِنِّي أَفْعَلُ‏.‏ قَالَ قُلْتُ لَهُ بَلَغَنَا أَنَّهُ قَدْ خَرَجَ هَا هُنَا رَجُلٌ يَزْعُمُ أَنَّهُ نَبِيٌّ، فَأَرْسَلْتُ أَخِي لِيُكَلِّمَهُ فَرَجَعَ وَلَمْ يَشْفِنِي مِنَ الْخَبَرِ، فَأَرَدْتُ أَنْ أَلْقَاهُ‏.‏ فَقَالَ لَهُ أَمَا إِنَّكَ قَدْ رَشَدْتَ، هَذَا وَجْهِي إِلَيْهِ، فَاتَّبِعْنِي، ادْخُلْ حَيْثُ أَدْخُلُ، فَإِنِّي إِنْ رَأَيْتُ أَحَدًا أَخَافُهُ عَلَيْكَ، قُمْتُ إِلَى الْحَائِطِ، كَأَنِّي أُصْلِحُ نَعْلِي، وَامْضِ أَنْتَ، فَمَضَى وَمَضَيْتُ مَعَهُ، حَتَّى دَخَلَ وَدَخَلْتُ مَعَهُ عَلَى النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم فَقُلْتُ لَهُ اعْرِضْ عَلَىَّ الإِسْلاَمَ‏.‏ فَعَرَضَهُ فَأَسْلَمْتُ مَكَانِي، فَقَالَ لِي ‏ "‏ يَا أَبَا ذَرٍّ اكْتُمْ هَذَا الأَمْرَ، وَارْجِعْ إِلَى بَلَدِكَ، فَإِذَا بَلَغَكَ ظُهُورُنَا فَأَقْبِلْ ‏"‏‏.‏ فَقُلْتُ وَالَّذِي بَعَثَكَ بِالْحَقِّ لأَصْرُخَنَّ بِهَا بَيْنَ أَظْهُرِهِمْ‏.‏ فَجَاءَ إِلَى الْمَسْجِدِ، وَقُرَيْشٌ فِيهِ فَقَالَ يَا مَعْشَرَ قُرَيْشٍ، إِنِّي أَشْهَدُ أَنْ لاَ إِلَهَ إِلاَّ اللَّهُ، وَأَشْهَدُ أَنَّ مُحَمَّدًا عَبْدُهُ وَرَسُولُهُ‏.‏ فَقَالُوا قُومُوا إِلَى هَذَا الصَّابِئِ‏.‏ فَقَامُوا فَضُرِبْتُ لأَمُوتَ فَأَدْرَكَنِي الْعَبَّاسُ، فَأَكَبَّ عَلَىَّ ثُمَّ أَقْبَلَ عَلَيْهِمْ، فَقَالَ وَيْلَكُمْ تَقْتُلُونَ رَجُلاً مِنْ غِفَارَ، وَمَتْجَرُكُمْ وَمَمَرُّكُمْ عَلَى غِفَارَ‏.‏ فَأَقْلَعُوا عَنِّي، فَلَمَّا أَنْ أَصْبَحْتُ الْغَدَ رَجَعْتُ فَقُلْتُ مِثْلَ مَا قُلْتُ بِالأَمْسِ، فَقَالُوا قُومُوا إِلَى هَذَا الصَّابِئِ‏.‏ فَصُنِعَ ‏{‏بِي‏}‏ مِثْلَ مَا صُنِعَ بِالأَمْسِ وَأَدْرَكَنِي الْعَبَّاسُ فَأَكَبَّ عَلَىَّ، وَقَالَ مِثْلَ مَقَالَتِهِ بِالأَمْسِ‏.‏ قَالَ فَكَانَ هَذَا أَوَّلَ إِسْلاَمِ أَبِي ذَرٍّ رَحِمَهُ اللَّهُ‏.‏

Përkthimi

Transmeton Ebu Xhemra: Ibn Abbasi na tha:

"A doni t'ju tregoj historinë e pranimit të Islamit nga Ebu Dherri?" Ne thamë: "Po." Ai tha: "Ebu Dherri tha: Unë isha një burrë nga fisi Gifar. Dëgjuam se në Mekë ishte shfaqur një burrë që pretendonte se ishte Profet. I thashë vëllait tim: 'Shko te ai burrë, fol me të dhe sillma lajmin.' Ai shkoi, e takoi dhe u kthye. E pyeta: 'Çfarë ke?' Ai tha: 'Për Allahun, pashë një burrë që urdhëron për mirë dhe ndalon nga e keqja.' I thashë: 'Nuk më mjaftoi ky lajm i shkurtër.' Prandaj mora një trastë uji dhe një bastun dhe u nisa drejt Mekës. Nuk e njihja atë (Profetin ﷺ) dhe as nuk doja të pyesja askënd për të. Pija ujë Zemzem dhe rrija në xhami. Atëherë kaloi pranë meje Aliu dhe tha: 'Duket se ky burrë është i huaj.' Thashë: 'Po.' Ai tha: 'Eja në shtëpi.' Shkova me të; ai nuk më pyeti për asgjë dhe as unë nuk i thashë gjë. Të nesërmen në mëngjes shkova në xhami për të pyetur për të, por askush nuk më dha lajm. Përsëri kaloi Aliu pranë meje dhe tha: 'Ende nuk e ka gjetur vendqëndrimin ky burrë?' Thashë: 'Jo.' Ai tha: 'Eja me mua.' Më pyeti: 'Çfarë pune ke? Çfarë të solli në këtë qytet?' I thashë: 'Nëse e ruan sekretin tim, do të ta them.' Ai tha: 'Do ta ruaj.' I thashë: 'Kemi dëgjuar se këtu është shfaqur një burrë që pretendon se është Profet. Dërgova vëllain tim të fliste me të, por kur u kthye nuk solli lajm bindës, prandaj desha ta takoja vetë.' Aliu tha: 'Ke arritur qëllimin; unë po shkoj tek ai tani, ndiqmëni. Ku të hyj unë, hyr edhe ti. Nëse shoh dikë që frikësohem se mund të të dëmtojë, do të ndalem pranë murit sikur po ndreq këpucën time, dhe ti vazhdo.' Ai eci dhe unë e ndoqa derisa hyri, dhe hyra edhe unë me të tek Profeti ﷺ. I thashë: 'Më paraqit Islamin.' Ai ma paraqiti dhe unë e pranova Islamin menjëherë. Ai më tha: 'O Ebu Dherr, mbaje të fshehtë këtë çështje dhe kthehu në vendin tënd. Kur të dëgjosh për shfaqjen tonë publike, eja tek ne.' Thashë: 'Për Atë që të ka dërguar me të Vërtetën, do ta shpall me zë të lartë mes tyre!' Shkova në xhami, ku ishin kurejshët, dhe thashë: 'O turmë e Kurejshit! Dëshmoj se nuk ka zot tjetër përveç Allahut dhe dëshmoj se Muhamedi ﷺ është robi dhe i Dërguari i Tij.' Ata thanë: 'Ngrihuni kundër këtij të dalë nga feja!' U ngritën dhe më rrahën gati për vdekje. Më arriti Abbasi, u hodh mbi mua për të më mbrojtur, pastaj u kthye nga ata dhe tha: 'Ju pastë marrtë! Po vrisni një burrë nga fisi Gifar, ndërsa tregtia dhe rrugët tuaja kalojnë nëpër territorin e Gifarit?' Prandaj më lanë. Të nesërmen në mëngjes u ktheva dhe thashë të njëjtën gjë si dje. Ata thanë përsëri: 'Ngrihuni kundër këtij të dalë nga feja!' M'u bë e njëjta gjë si dje. Përsëri më arriti Abbasi, u hodh mbi mua dhe u tha atyre të njëjtën gjë si dje. Ky ishte fillimi i Islamit të Ebu Dherrit, Allahu e mëshiroftë!"

Përkthimi dhe shpjegimi nga Khutba World, të përkthyera nga arabishtja.

Mesazhi kryesor

Ebu Dherri e pranoi Islamin dhe e shpalli besimin e tij pavarësisht rrezikut.

Sfondi dhe arsyeja

Ebu Dherri dëgjoi se një burrë në Mekë shpallte profetësinë. Ai udhëtoi atje për ta shqyrtuar vetë mesazhin dhe e pranoi Islamin.

Shpjegimi i fjalëve të vështira
Ghifār

Një fis arab të cilit i përkiste Ebu Dherri.

Zamzam

Burimi dhe pusi i njohur pranë Qabes në Mekë.

Ṣābiʾ

Një emërtim që kurejshët e përdorën këtu si fyerje për një mysliman.

Çfarë nxjerrin dijetarët prej saj

Dijetarët nxjerrin nga tregimi i Ebu Dherrit rëndësinë e kërkimit të sinqertë të së vërtetës, verifikimit të lajmeve dhe qëndrueshmërisë pas pranimit të besimit. Profeti ﷺ e këshilloi që fillimisht ta mbante të fshehtë konvertimin dhe të kthehej te populli i vet; Ebu Dherri zgjodhi ta dëshmonte hapur besimin dhe përballoi pasojat. Transmetimi përshkruan zgjedhjen e tij personale, jo një detyrim të përgjithshëm për të kërkuar rrezikun në çdo situatë. Al-Abbasi e mbrojti dhe u kujtoi kurejshëve interesat e tyre, duke treguar kështu edhe rëndësinë e mbrojtjes dhe të veprimit të matur.

Mësime për sot
  1. Shqyrtoji me kujdes transmetimet e rëndësishme për besimin dhe kërko dije të besueshme para se të formosh një gjykim.
  2. Qëndro besnik ndaj bindjeve të tua, por kur i shpreh, merr parasysh edhe sigurinë dhe këshillat e mençura.
  3. Mbroji njerëzit që sulmohen dhe kërko mënyra konkrete për t’i mbrojtur.
الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

Çdo ditë një hadith, në gjuhën tënde

Aplikacioni të sjell çdo ditë një hadith me shpjegim, edhe si miniaplikacion në telefonin tënd. Përdorimi është falas.