Vlerat e Ensarëve në Medine · Sahih al-Bukhari

Sahih al-Bukhari, hadithi 3861

Transmetuar nga Abdullah ibn Abbas. Teksti arabisht me përkthimin dhe shpjegimin tonë.

Sahih (i besueshëm)Libri: Vlerat e Ensarëve në Medine
صحيح البخاري
Kush e transmetoi?

Transmetuar nga Abdullah ibn Abbas

Sahih (i besueshëm)

Sahih al-Bukhari konsiderohet në tërësi si i besueshëm.

Transmetimi

Teksti arabisht

حَدَّثَنِي عَمْرُو بْنُ عَبَّاسٍ، حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ مَهْدِيٍّ، حَدَّثَنَا الْمُثَنَّى، عَنْ أَبِي جَمْرَةَ، عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ ـ رضى الله عنهما ـ قَالَ لَمَّا بَلَغَ أَبَا ذَرٍّ مَبْعَثُ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم قَالَ لأَخِيهِ ارْكَبْ إِلَى هَذَا الْوَادِي، فَاعْلَمْ لِي عِلْمَ هَذَا الرَّجُلِ الَّذِي يَزْعُمُ أَنَّهُ نَبِيٌّ، يَأْتِيهِ الْخَبَرُ مِنَ السَّمَاءِ، وَاسْمَعْ مِنْ قَوْلِهِ، ثُمَّ ائْتِنِي‏.‏ فَانْطَلَقَ الأَخُ حَتَّى قَدِمَهُ وَسَمِعَ مِنْ قَوْلِهِ، ثُمَّ رَجَعَ إِلَى أَبِي ذَرٍّ، فَقَالَ لَهُ رَأَيْتُهُ يَأْمُرُ بِمَكَارِمِ الأَخْلاَقِ، وَكَلاَمًا مَا هُوَ بِالشِّعْرِ‏.‏ فَقَالَ مَا شَفَيْتَنِي مِمَّا أَرَدْتُ، فَتَزَوَّدَ وَحَمَلَ شَنَّةً لَهُ فِيهَا مَاءٌ حَتَّى قَدِمَ مَكَّةَ، فَأَتَى الْمَسْجِدَ، فَالْتَمَسَ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم وَلاَ يَعْرِفُهُ، وَكَرِهَ أَنْ يَسْأَلَ عَنْهُ حَتَّى أَدْرَكَهُ بَعْضُ اللَّيْلِ، فَرَآهُ عَلِيٌّ فَعَرَفَ أَنَّهُ غَرِيبٌ‏.‏ فَلَمَّا رَآهُ تَبِعَهُ، فَلَمْ يَسْأَلْ وَاحِدٌ مِنْهُمَا صَاحِبَهُ عَنْ شَىْءٍ حَتَّى أَصْبَحَ، ثُمَّ احْتَمَلَ قِرْبَتَهُ وَزَادَهُ إِلَى الْمَسْجِدِ، وَظَلَّ ذَلِكَ الْيَوْمَ وَلاَ يَرَاهُ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم حَتَّى أَمْسَى، فَعَادَ إِلَى مَضْجَعِهِ، فَمَرَّ بِهِ عَلِيٌّ فَقَالَ أَمَا نَالَ لِلرَّجُلِ أَنْ يَعْلَمَ مَنْزِلَهُ فَأَقَامَهُ، فَذَهَبَ بِهِ مَعَهُ لاَ يَسْأَلُ وَاحِدٌ مِنْهُمَا صَاحِبَهُ عَنْ شَىْءٍ، حَتَّى إِذَا كَانَ يَوْمَ الثَّالِثِ، فَعَادَ عَلِيٌّ مِثْلَ ذَلِكَ، فَأَقَامَ مَعَهُ ثُمَّ قَالَ أَلاَ تُحَدِّثُنِي مَا الَّذِي أَقْدَمَكَ قَالَ إِنْ أَعْطَيْتَنِي عَهْدًا وَمِيثَاقًا لَتُرْشِدَنَّنِي فَعَلْتُ فَفَعَلَ فَأَخْبَرَهُ‏.‏ قَالَ فَإِنَّهُ حَقٌّ وَهُوَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم، فَإِذَا أَصْبَحْتَ فَاتْبَعْنِي، فَإِنِّي إِنْ رَأَيْتُ شَيْئًا أَخَافُ عَلَيْكَ قُمْتُ كَأَنِّي أُرِيقُ الْمَاءَ، فَإِنْ مَضَيْتُ فَاتْبَعْنِي حَتَّى تَدْخُلَ مَدْخَلِي‏.‏ فَفَعَلَ، فَانْطَلَقَ يَقْفُوهُ حَتَّى دَخَلَ عَلَى النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم وَدَخَلَ مَعَهُ، فَسَمِعَ مِنْ قَوْلِهِ، وَأَسْلَمَ مَكَانَهُ فَقَالَ لَهُ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم ‏ "‏ ارْجِعْ إِلَى قَوْمِكَ، فَأَخْبِرْهُمْ حَتَّى يَأْتِيَكَ أَمْرِي ‏"‏‏.‏ قَالَ وَالَّذِي نَفْسِي بِيَدِهِ لأَصْرُخَنَّ بِهَا بَيْنَ ظَهْرَانَيْهِمْ، فَخَرَجَ حَتَّى أَتَى الْمَسْجِدَ فَنَادَى بِأَعْلَى صَوْتِهِ أَشْهَدُ أَنْ لاَ إِلَهَ إِلاَّ اللَّهُ، وَأَنَّ مُحَمَّدًا رَسُولُ اللَّهِ‏.‏ ثُمَّ قَامَ الْقَوْمُ فَضَرَبُوهُ حَتَّى أَضْجَعُوهُ، وَأَتَى الْعَبَّاسُ فَأَكَبَّ عَلَيْهِ قَالَ وَيْلَكُمْ أَلَسْتُمْ تَعْلَمُونَ أَنَّهُ مِنْ غِفَارٍ وَأَنَّ طَرِيقَ تِجَارِكُمْ إِلَى الشَّأْمِ فَأَنْقَذَهُ مِنْهُمْ، ثُمَّ عَادَ مِنَ الْغَدِ لِمِثْلِهَا، فَضَرَبُوهُ وَثَارُوا إِلَيْهِ، فَأَكَبَّ الْعَبَّاسُ عَلَيْهِ‏.‏

Përkthimi

Më ka treguar Amr ibn Abbasi, na ka treguar Abdurrahman ibn Mehdij, na ka treguar El-Muthenna, nga Ebu Xhemra, nga Ibn Abbasi – Allahu qoftë i kënaqur me të dy – i cili ka thënë: Kur Ebu Dherri mori vesh për shfaqjen e Profetit ﷺ, i tha vëllait të tij:

"Hip dhe shko në këtë luginë, dhe mëso për mua lajme rreth këtij njeriu që pretendon se është profet dhe se atij i vijnë lajmet nga qielli. Dëgjo fjalët e tij dhe pastaj kthehu tek unë." Vëllai u nis, arriti te ai dhe dëgjoi fjalët e tij, pastaj u kthye te Ebu Dherri dhe i tha: "E pashë duke urdhëruar për virtyte të larta morale dhe duke thënë fjalë që nuk janë poezi." Ebu Dherri i tha: "Nuk më shërove dot nga ajo që kërkoja." Pastaj mori ushqim udhëtimi dhe një trastë uji me pak ujë brenda, derisa arriti në Mekë. Shkoi në xhami dhe kërkoi Profetin ﷺ, por nuk e njihte, dhe nuk donte të pyeste askënd për të. Kur kaloi një pjesë e natës, Aliu e pa atë dhe e kuptoi se ishte i huaj. Kur Ebu Dherri e pa Aliun, e ndoqi pas, por asnjëri prej tyre nuk e pyeti tjetrin për asgjë derisa u gdhi. Pastaj mori trastën e ujit dhe ushqimin e tij dhe shkoi sërish në xhami, dhe qëndroi atë ditë pa u vënë re nga Profeti ﷺ. Kur erdhi mbrëmja, u kthye në vendin ku flinte. Aliu kaloi pranë tij dhe tha: "A nuk e ka gjetur ende ky njeri vendbanimin e tij?" E zgjoi dhe e mori me vete, pa e pyetur asnjëri tjetrin për asgjë. Kështu ndodhi edhe ditën e tretë; Aliu bëri të njëjtën gjë dhe Ebu Dherri qëndroi me të. Pastaj Aliu i tha: "A nuk do të më tregosh çfarë të ka sjellë këtu?" Ai u përgjigj: "Nëse më jep besën dhe premtimin se do të më udhëzosh, do ta bëj." Aliu ia dha premtimin dhe ai e informoi për çështjen. Aliu tha: "Është e vërtetë, ai është i Dërguari i Allahut ﷺ. Kur të gdhihet nesër, më ndiq mua. Nëse shoh diçka nga e cila kam frikë për ty, do të ndalem sikur po kryej nevojën personale; por nëse vazhdoj rrugën, më ndiq derisa të hysh aty ku hyj unë." Ebu Dherri veproi ashtu; e ndoqi Aliun derisa ai hyri te Profeti ﷺ, dhe hyri edhe ai bashkë me të. Dëgjoi fjalët e tij dhe pranoi Islamin menjëherë. Profeti ﷺ i tha: "Kthehu te populli yt dhe informoji ata, derisa të të vijë urdhri im." Ebu Dherri tha: "Pasha Atë në dorën e të Cilit është shpirti im, do ta shpall këtë me zë të lartë mes tyre!" Doli dhe shkoi në xhami, dhe thirri me zërin më të lartë: "Dëshmoj se nuk ka hyjni tjetër përveç Allahut dhe se Muhamedi është i Dërguari i Allahut!" Njerëzit u ngritën dhe e rrahën derisa e shtrinë përdhe. Erdhi Abbasi, u hodh mbi të për ta mbrojtur dhe u tha: "Ju priftë e keqja! A nuk e dini se ai është nga fisi Gifar dhe se rruga e tregtisë suaj drejt Shamit kalon përmes territorit të tyre?" Kështu e shpëtoi nga duart e tyre. Të nesërmen, Ebu Dherri bëri të njëjtën gjë; e rrahën sërish dhe u sulën kundër tij, por Abbasi u hodh përsëri mbi të për ta mbrojtur.

Përkthimi dhe shpjegimi nga Khutba World, të përkthyera nga arabishtja.

Mesazhi kryesor

Abu Dharr e kërkoi të vërtetën me zell dhe e shpalli besimin e tij me guxim.

Sfondi dhe arsyeja

Kur Abu Dharr dëgjoi për misionin e Profetit ﷺ, fillimisht dërgoi vëllanë e tij të mblidhte të dhëna. Meqë rrëfimi i tij nuk i dha qartësi të mjaftueshme, Abu Dharr udhëtoi vetë për në Mekë që të takonte Profetin ﷺ.

Shpjegimi i fjalëve të vështira
vlera të larta morale

Cilësi dhe sjellje të mira, si ndershmëria, drejtësia dhe mirësia.

torbë uji

Një trastë lëkure ku udhëtarët mbanin ujë.

premtim solemn dhe zotim

Një angazhim serioz për ta shoqëruar Abu Dharrin në siguri deri te Profeti ﷺ.

Çfarë nxjerrin dijetarët prej saj

Dijetarët nxjerrin nga kjo histori se shqyrtimi i kujdesshëm i një pretendimi fetar është i lavdërueshëm dhe se morali i mirë është shenjë e dallueshme e mesazhit profetik. Qëndrueshmëria e Abu Dharrit tregon guxim, ndërsa këshilla e Profetit ﷺ që të kthehej te populli i tij tregon se guximi duhet të shoqërohet me urtësi dhe kujdes për sigurinë. Mbrojtja nga al-‘Abbasi thekson gjithashtu rëndësinë e parandalimit të padrejtësisë.

Mësime për sot
  1. Shqyrto me kujdes çështjet e rëndësishme të besimit dhe dëgjo burime të besueshme para se të krijosh një gjykim.
  2. Lëri sjelljet e mira të duken në veprimet e tua; ato i ndihmojnë të tjerët të kuptojnë vlerën e bindjeve të tua.
  3. Thuaje të vërtetën me guxim, por merr parasysh edhe rrethanat dhe zgjidh një mënyrë të mençur për t’i mbrojtur të tjerët.
الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

Çdo ditë një hadith, në gjuhën tënde

Aplikacioni të sjell çdo ditë një hadith me shpjegim, edhe si miniaplikacion në telefonin tënd. Përdorimi është falas.